Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Chcesz wydać pracę habilitacyjną, doktorską czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 6/1999, s. 57-60
Waldemar Kuczyński1, 2, Grzegorz Mrugacz2, Sławomir Wołczyński1, Tadeusz Wasilewski2, Robert Czech2, Marian Szamatowicz1
Nowe metody w leczeniu niepłodności męskiej
New methods in the treatment of male infertility
1 z Instytutu Położnictwa i Chorób Kobiecych Akademii Medycznej w Białymstoku
Dyrektor Instytutu: prof. dr hab. n. med. Marian Szamatowicz
2 KRIOBANK, Centrum Leczenia Niepłodności Małżeńskiej
Kierownik Centrum: doc. dr hab. n. med. Waldemar Kuczyński
Streszczenie
In clinical terms male infertility is not well defined and with vague etiopathogenesis. Pharmacological tratment of men is greatly ineffective. Thus, empirical therapeutic methods based on artificial reproduction techniques have been instituted. Since evaluation of the reproductive potential of patients with oligo-, astheno-, and teratozoospermia encounters a number of problems, treatment with homologous insemitation or even classic in vitro fertilization were effective only in a small percentage of childless couples. Recent years have brought advanced techniques of artificial reproduction which use microsurgical injection of sperm to the cytoplasm of oocytes, radically changing management strategy in diagnostics and therapy of infertile married couples, in which male factor is the predominant or concomitant cause of childlessness.
Klasyczne techniki wspomaganego rozrodu (ART) zastosowane w leczeniu niepłodności małżeńskiej uwarunkowanej czynnikiem męskim pozwalały uzyskać ciąże tylko w niewielkim odsetku leczonych par. Wiązało się to głównie ze stopniem upośledzenia jakości nasienia, jednak nawet w grupach pacjentów o niewielkim obniżeniu potencjału rozrodczego mężczyzn całkowity brak zapłodnień (TFF) miał miejsce u ponad jednej trzeciej par leczonych klasyczną metodą pozaustrojowego zapłodnienia (IVF-ET). Znaczna liczba pacjentów z ciężką oligo-, astheno-, teratozoospermią czy też niepłodnością immunologiczną, nie mogła liczyć na skuteczne leczenie standardowymi metodami ART. W chwili obecnej można stwierdzić, że problem niepłodności męskiej w sensie uzyskania potomstwa przestał istnieć. Jedynie około 3% mężczyzn, uważanych za niepłodnych w rzeczywistości nie ma szansy na posiadanie własnego potomstwa. Stało się tak za sprawą wprowadzenia technik mikrochirurgicznego zapłodnienia komórki jajowej tzw. microassisted fertilization (MAF). Techniki mikromanipulacyjne dokonywane na gametach mają na celu ułatwienie syngamii poprzez mechaniczne lub chemiczne przerwanie ciągłości osłonki przejrzystej (PZD) oraz wprowadzenie plemników do przestrzeni okołożółtkowej (SUZI), bądź pojedynczego plemnika do cytoplazmy komórki jajowej (ICSI).
Najprostszą z mikrochirurgicznych technik zapłodnienia jest przerwanie ciągłości osłonki przejrzystej oocytu (partial zona dissection – PZD). W przypadkach ograniczonej zdolności zapładniającej męskich komórek płciowych, w szczególności związanych z oligospermią, asthenospermią oraz brakiem wiązania plemników z osłonką przejrzystą, otwarcie przestrzeni okołożółtkowej umożliwia wniknięcie do niej plemników oraz fuzję z oolemmą, a w konsekwencji – zapłodnienie. Zasadniczym mankamentem metody jest jednak wysoki odsetek komórek zapłodnionych polispermicznie oraz wysoka częstość braku zapłodnień.
Bardziej zaawansowaną techniką jest podotoczkowe wstrzyknięcie plemników (subzonal sperm insertion – SUZI). Zabieg ten polega na wprowadzeniu pod osłonkę przejrzystą oocytu kilku lub kilkunastu, skapacytowanych plemników. Metoda ta umożliwia uzyskanie ciąży w 19% leczonych par. Wyniki te są zbliżone do uzyskiwanych w warunkach IVF-ET u pacjentek z czynnikiem jajowodowym. Skuteczność metody ograniczona jest przede wszystkim wysokim, sięgającym bowiem aż 50% odsetkiem oocytów zapłodnionych polispermicznie. Obie wymienione metody, wymagają prawidłowo przebiegającej fuzji błon komórkowych plemnika i komórki jajowej z następową jej aktywacją.
Opisane metody straciły obecnie znaczenie praktyczne wobec zdecydowanie korzystniejszych wyników uzyskiwanych za pomocą bardziej radykalnych technik mikrochirurgicznych. Metodą taką, jest docytoplazmatyczne wstrzyknięcie plemnika (intracytoplasmic sperm injection – ICSI). Wskazania do leczenia tą metodą mają miejsce gdy:
1. Liczba plemników jest mniejsza od wymaganego minimum, niezbędnego do leczenia standardową techniką IVF (np.: mniej niż 500 000),
2. Poprzednie próby leczenia standardową metodą IVF, zakończone zostały brakiem zapłodnień oocytów,
3. Odsetek zapłodnionych komórek jajowych w poprzednich próbach był niższy od 20%,
4. Stwierdza się przeciwciała przeciwplemnikowe (niepłodność immunologiczna).
Leczenie tą metodą nie różni się od pozaustrojowego zapłodnienia w zakresie takich procedur, jak: kontrolowana hiperstymulacja jajników i jej monitorowanie, pobranie oocytów, transfer zarodków, czy też substytucja drugiej fazy. Jedynie proces zapłodnienia odbywający się w standardowym programie IVF w sposób samoistny zastąpiony został mikrochirurgicznym wprowadzeniem plemnika do ooplazmy. Przeprowadzenie tego zabiegu możliwe jest jedynie w wysoko wyspecjalizowanych ośrodkach, dysponujących odpowiednim przygotowaniem i sprzętem.
Najistotniejsze etapy ICSI obejmują uzyskanie i przygotowanie nasienia, przygotowanie komórki jajowej i wykonanie mikroiniekcji, specjalnie przygotowanymi narzędziami.
Uzyskanie nasienia
Nasienie uzyskuje się zazwyczaj drogą masturbacji, równolegle do pobrania komórek jajowych partnerki. Po 20 min wykonuje się ocenę seminologiczną i kwalifikuje się do specyficznej preparatyki. Należy w tym miejscu stwierdzić, iż w trakcie leczenia zaawansowanymi technikami wspomaganego rozrodu, dosyć często pojawiają się problemy z uzyskaniem nasienia lub też z brakiem plemników w nasieniu czy też brakiem żywych plemników u pacjentów u których wcześniej były one obecne. Jest to bardzo stresowa sytuacja zarówno dla zespołu leczącego jak i pacjentów, dlatego racjonalne jest wcześniejsze zdeponowanie nasienia w „banku” co daje pewność, że gamety są dostępne na „żądanie”. W tej sytuacji uzyskanie nasienia świeżego jest mniej stresogenne a ejakulat ma zazwyczaj lepszą jakość. Nie jest to jedyny powód uzasadniający wykorzystanie technik kriokonserwacyjnych w leczeniu niepłodności. Inne możliwości, to gromadzenie kolejnych ejakulatów od pacjentów z ciężką oligospermią, kryptospermią, asthenospermią czy nekrospermią (pooling) z późniejszym ich wykorzystaniem dla potrzeb ICSI. W przypadku pacjentów z uszkodzeniem rdzenia kręgowego, wstecznym wytryskiem nasienia, zaburzeniami wzwodu i ejakulacji oraz u tych gdzie uzyskuje się w nasieniu okresowo pojedyncze plemniki kriokonserwacja stwarza unikalną szansę skutecznego leczenia. Zmniejsza również do minimum ryzyko braku możliwości wykonania mikroiniekcji pobranych już komórek jajowych. Oddzielny, ważny problem dotyczy przechowywania plemników ekstrahowanych z najądrza lub jądra oraz mrożenie tkanki jądrowej w celu późniejszego odzyskania z niej plemników celem użycia ich dla potrzeb ICSI. Są to metody funkcjonujące na poziomie klinicznym, możliwe do wykorzystania w celu uniknięcia wielokrotnyh biopsji jąder. Wydaje się również, że materiał uzyskany z jąder dla potrzeb diagnostycznych, powinien zostać obligatoryjnie zamrożony.
Inna rola kriokonserwacji w terapii niepłodności małżeńskiej wiąże się z profilaktyką jatrogennej niepłodności mężczyzn. Zachowanie potencjału rozrodczego w obliczu planowanej terapii chemicznej, radiologicznej czy chirurgicznej, które mogą lub uczynią pacjenta niepłodnym, poważnie subfertylnym lub niezdolnym do normalnego życia seksualnego to obowiązek lekarzy prowadzących leczenie. Depozyt nasienia pozwala na uniknięcie ryzyka oddziaływania czynników mutagennych, powodujących liczbowe lub strukturalne aberracje chromosomowe w komórkach spermatogenezy. W wielu przypadkach użycie chemioterapii w leczeniu nowotworów prowadzi do zahamowania (niekiedy nieodwracalnego) spermatogenezy z możliwym zanikiem wyjściowych komórek spermatogenezy. Także w przypadkach leczenia operacyjnego rozległych przepuklin pachwinowych oraz zabiegach na układzie moczo-płciowym mężczyzny, szczególnie obejmującym okolicę szyi pęcherza moczowego, wskazane jest również rozważenie zdeponowania nasienia.
Należy stwierdzić iż utrata płodności przez leczonych pacjentów w omówionych sytuacjach klinicznych może prowadzić do konsekwencji nie tylko zdrowotnych i społecznych ale również roszczeniowych co należy brać pod uwagę szczególnie w obliczu dokonującej się reformy służby zdrowia.
Przygotowanie nasienia
Procedury izolacji plemników w przypadkach oligoasthenoteratospermi, kryptozoospermii czy też nasienia mrożonego, nie odbiegają w sposób istotny od stosowanych powszechnie w technikach wspomaganego rozrodu. Najczęściej wykorzystuje się separację plemników poprzez wirowanie na nieciągłym gradiencie Percollu. W przypadkach stwierdzania pojedynczych plemników w ejakulacie (1-2 plemniki co kilka pól widzenia w ocenie mikroskopowej) zastosowanie preparatyki percollowej wiąże się ze znacznym ryzykiem utraty nielicznych plemników. Przygotowanie plemników ogranicza się wtedy do płukania i odwirowania nasienia oraz zastosowania mikrometody – migracji wstępującej (mini-swim-up), niekiedy wielokrotnej. Szczególne trudności mogą wiązać się z uzyskaniem żywych plemników z ejakulatów pacjentów z nekrospermią oraz ciężką asthenospermią, przy relatywnie dużej ich liczbie. Odnalezienie plemników, o niekiedy bardzo słabych oznakach aktywności życiowej, związane jest z długotrwałym poszukiwaniem i może wymagać zastosowania wstępnej procedury odzysku przy pomocy mikromanipulatorów („hunting”).
Przygotowanie komórki jajowej

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Adashi E.Y. et al.: Reproductive Endocrinology, Surgery, and Technology Lippincott. Raven Philadelphia New York, 1995. 2. Cohen J. et al.: Micromanipulation in Clinical Menagement of Fertility Disorders. Sem. Reprod. Endcrinol. 1994; 12:3. 3. Edwards R.G.: Conception in the Human Female. Akademic Press London UK 1980. 4. Edwards R.G. Brody S.: Principles and practice of Assisted Human Reproduction. [W] B. Saunders. Philadelphia PA USA 1995. 5. Matthews C.D.: Microassisted fertilization in assisted conception: indications and patient impact. Bailliere´s Clin. Obstet. Gynecol. 1994; 8:1. 6. Palermo G.D, Rosenwaks Z.: Assisted Fertilization for Male-Factor Infertility. Sem. Reprod. Endocrinol. 1995; 13:1. 7. Wood C., Trounson A.: O Clinical in vitro Fertilization. Springer – Verlag Berlin New York 1988. 8. Van Steirteghem A. et al.: Intracytoplasmic sperm Injection. Bailliere´s Clin. Obstet. Gynecol. 1994; 8:1.
Nowa Medycyna 6/1999
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna