Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Chcesz wydać pracę habilitacyjną, doktorską czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 7/1999, s. 10-14
Joanna Rodziewicz-Gruhn, Maria Pyzik
Zachowania prozdrowotne i antyzdrowotne uczniów szkół polskich we Lwowie na Ukrainie
z Zakładu Kultury Fizycznej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie
Kierownik Zakładu: prof. dr hab. Wiesław Pilis
Streszczenie
Evaluation of Pro- and Anti-Salubrious Behaviour By Polish schools From Lvow in Ukraine.
Results of investigation on salubrious behaviour of different social and professional groups can be used as basis for planning health promoting policy and creating educational programmes. Results presented in this paper come from investigation carried out in the years 1996-1997. They included 300 girls and boys, aged 12-17 years. The method used was a diagnostic survey that made use of the international questionnaire technique, adopted by prof. B. Woynarowska. Our resultats indicate that children from polish schools in Ukraine have unappropriate situation regarding daily diet (diet low in fruit, vagetables and small amounts of meals). Moreover, the children start to use tobacco and alcohol early. Information about physical condition as well as physical performance of children from polish schools in Ukraine was also obtained.
Wstęp
Zmiany społeczno-polityczne jakie dokonały się w minionych latach w krajach Europy Środkowej i Wschodniej wpłynęły na znaczne zróżnicowanie warunków bytowych tych społeczeństw. Grupami szczególnie dotkniętymi niekorzystnymi skutkami przemian są mniejszości narodowe, między innymi Polacy zamieszkali na Ukrainie, Litwie i Białorusi. Trudna sytuacja ekonomiczna zadecydowała o ograniczeniach w świadczeniach zdrowotnych.
Należałoby zatem, biorąc pod uwagę znaczenie stylu życia dla zdrowia, wzorem innych krajów, uruchomić system działań edukacyjnych, które przygotowują społeczeństwo do pełnej odpowiedzialności za własne zdrowie (1). Edukacja zdrowotna winna obejmować grupy najmłodsze i systematycznie rozszerzać swój zasięg. Punktem wyjścia dla konsultowania programów zdrowotnych jest wstępna diagnoza, która informuje o kondycji zdrowotnej danej grupy i jej stylu życia. Pod patronatem Biura Europejskiego WHO rozpoczęła w 1982 roku badania nad uwarunkowaniami zachowań zdrowotnych i stylu życia dzieci i młodzieży [6]. Uwzględniono w nich również problematykę samooceny zdrowia i sprawności fizycznej.
Według danych z ostatniego raportu wynika, że w programie uczestniczą 24 kraje europejskie, w tym z kręgu krajów postkomunistycznych: Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Polska, Słowacja, Węgry i wybrane rejony Rosji.
Celem obecnej pracy była ocena działań prozdrowotnych i anty-zdrowotnych młodzieży ze szkół polskich we Lwowie na Ukrainie. Dla przeprowadzenia badań posłużono się międzynarodowym kwestionariuszem zaadaptowanym do warunków polskich przez zespół specjalistów (6). Na pytania zawarte w kwestionariuszu odpowiedziało 300 uczniów w wieku 12-17 lat uczących się w szkołach polskich we Lwowie na Ukrainie. Uzyskane wyniki porównano z danymi zawartymi w raporcie „Zdrowie młodzieży szkolnej w Polsce i innych krajach” opublikowanym przez Instytut Matki i Dziecka w 1996 roku.
Wyniki badań i ich omówienie
Na styl życia każdego człowieka składają się zwyczaje i zachowania, które są uwarunkowane czynnikami społeczno-kulturowymi (1, 2). Twórca koncepcji promocji zdrowia w szkole T. Williams (2) podkreśla znaczny wpływ środowiska bliższego – rodzinnego, szkoły, rówieśników i dalszego – miejsce zamieszkania, kraj, kontynent na kształtowanie wzorów zachowań.
Uczniami szkół polskich we Lwowie są dzieci ze zróżnicowanych warunków społeczno-bytowych. Z wypowiedzi przedstawionych przez uczniów wynika, że w zależności od grupy wiekowej dobrymi lub bardzo dobrymi warunkami materialnymi i mieszkaniowymi charakteryzowało się od 28,6% do 50% rodzin, natomiast jako złe warunki określiło swą sytuację około jednej trzeciej badanych.
Dzieci przeważnie pochodziły z rodzin pełnych, dwudzietnych. Odsetki ojców posiadających wyższe wykształcenie wynosiły od 40,9% do 80% a matek od 40,9% do 71,4%. Rodzice większości uczniów pracowali zawodowo, przy czym wśród matek było więcej nie pracujących niż wśród ojców.
Jednym z ważniejszych elementów zdrowego stylu życia jest dobrana do wieku i stanu zdrowia aktywność ruchowa. Jej niedostatek może się przyczynić do zaburzeń rozwoju biologicznego i zdrowia (3, 5). Badani oceniali swą sprawność najczęściej jako dobrą i bardzo dobrą. Najwięcej oceniających w ten sposób swą aktywność odnotowano w grupie młodzieży 14-letniej (85% dziewcząt 81% chłopców). Oceny bardzo dobre częściej wystawiali sobie chłopcy niż dziewczęta i najwyższe różnice w ocenie występowały w grupie młodzieży szesnastoletniej. Jakość wyżej wymienionych ocen koresponduje z samooceną zdrowia w kategoriach „bardzo zdrowy” i „zdrowy”. W grupach chłopców odsetki oceniających zdrowie w ten sposób utrzymywały się w granicach 68,1% do 85,7%, u dziewcząt były niższe i wraz z wiekiem obniżały się. Uzyskane wyniki potwierdzają spostrzeżenie, iż wśród dzieci i młodzieży z krajów Europy Środkowej i Wschodniej młodzież gorzej postrzega swoje zdrowie, niż z krajów Europy Zachodniej. W kolejnej części badań analizowano zachowania zdrowotne. Oceniano częstotliwość i intensywność podejmowania wysiłków fizycznych w czasie wolnym w ciągu dnia (tab. 1) Jedynie 13,6% chłopców i 11,8% dziewcząt ćwiczy codziennie. Odnotowano niepokojące wysokie odsetki ćwiczących raz w tygodniu, rzadziej lub nigdy – u chłopców mieściły się w granicach 14,4% do 44,5% by u dziewcząt wzrosnąć od 25% do 63,7%. Najwyższe odsetki chłopców ćwiczących 4 razy częściej odnotowano u chłopców 14, 15 i 16-letnich (41,7-42,8%) i u dziewcząt czternastoletnich (35%). Należy podkreślić, iż były to wartości niższe od występujących u młodzieży w Polsce. W badanej grupie chłopcy poświęcają więcej czasu w tygodniu na ćwiczenia fizyczne. Stwierdzono wysokie wartości wskazań uczniów ćwiczących w tygodniu 1 godzinę, rzadziej lub wcale, przy czym odsetki dziewcząt (47,9-80,1%) były wyższe niż u chłopców (28,6-59,1%). W kategorii ćwiczących „4 godziny i więcej” w tygodniu odnotowano najwięcej wskazań u chłopców 14 i 15-letnich (33,3%) i dziewcząt w wieku 12 i 13 lat (30,7%) natomiast w pozostałych grupach odsetki mieściły się w granicach ok. 14,1% do 22,2%.
Tabela 1. Częstość i intensywność ćwiczeń związanych z dużym wysiłkiem fizycznym w tygodniu.
Chłopcy %Dziewczęta %
Ćwiczy w tygodniuogółem121314151617ogółem121314151617
Codziennie14991914256121312203913
4-6 razy182392429176917815104-
2-3 razy4341574348254436305040522320
1 raz, rzadziej, nigdy252725149334443403025356467
Liczba godzin w tygodniu
4 godziny i więcej241814333325222030311016277
2-3 godziny2923342938282222221925322313
1 godzina, mniej, wcale4759523829475658485075525080

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Gniazdowski A. (red.): Zachowania zdrowotne, IMP, Łódź 1990. 2. Goryński P., Łuczak E.: Samoocena stanu zdrowia dzieci i młodzieży [W:] Antropologia a medycyna i promocja zdrowia (red.) Malinowski A., Łuczak E., Grabowska J. WUŁ 1996. 2. Janiszewski R.: Próba określenia związku między aktywnością fizyczną a stanem zdrowia uczniów, Opieka Wych. Terap. 2, 1993. 4. Kozłowska-Wojciechowska M.: Żywienie dzieci i młodzieży – zagrożenia i niebezpieczeństwa [W]: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze 1, 1998. 5. Pilis W.: Profilaktyczne znaczenie aktywności ruchowej w życiu człowieka w: Problemy rozwoju, zdrowia, edukacji prozdrowotnej i ekologicznej (red.) Rodziewicz-Gruhn J., Pyzik M. E., WSP Częstochowa 1995/1996 6. Woynarowska B. (red.): Zdrowie młodzieży szkolnej w Polsce i innych krajach. Raport z badań przeprowadzonych w 1994 roku. Instytut Matki i Dziecka, Zakład Pediatrii Społecznej i Medycyny Szkolnej, Warszawa 1996. 7. Woynarowska B.: Śniadania szkolne – wciąż aktualne Lider 12, 1995.
Nowa Medycyna 7/1999
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna

Pozostałe artykuły z numeru 7/1999: