Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Zastanawiasz się, jak wydać pracę doktorską, habilitacyjną lub monografię? Chcesz dokonać zmian w stylistyce i interpunkcji tekstu naukowego? Nic prostszego! Zaufaj Wydawnictwu Borgis – wydawcy renomowanych książek i czasopism medycznych. Zapewniamy przede wszystkim profesjonalne wsparcie w przygotowaniu pracy, opracowanie dokumentacji oraz druk pracy doktorskiej, magisterskiej, habilitacyjnej. Dzięki nam nie będziesz musiał zajmować się projektowaniem okładki oraz typografią książki.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Stomatologia 3/2003, s. 155-156
Jan Kowalski
Bakteriofagi i możliwości ich zastosowania w diagnostyce i terapii chorób przyzębia – przegląd literatury
Bacteriophages and their use possibilities in diagnostics and therapy of periodontital diseases – a literature review
z Zakładu Chorób Błony Śluzowej i Przyzębia Instytutu Stomatologii
Akademii Medycznej w Warszawie
Bakteriofagi inaczej zwane są wirusami bakteryjnymi. Określenie to dosyć precyzyjnie opisuje ich budowę i funkcje. Fagi zbudowane są z kulistej główki zawierającej kwas nukleinowy (DNA lub RNA), otoczonej osłonką białkową (kapsydem) często wydłużającą się w ogonek. Bakteriofag atakuje bakterię przyczepiając się do jej powierzchni. Następuje wówczas wstrzyknięcie kwasu nukleinowego faga do cytoplazmy. Poprzez transkrypcję własnego DNA metabolizm zaatakowanej komórki przedstawiony zostaje na replikację fagów, w konsekwencji prowadząc do zniszczenia bakterii i uwolnienia wytworzonych wirionów, które zarażają kolejne komórki (zachodzi tzw. cykl lityczny). Może również dojść do wbudowania DNA faga w DNA bakterii. W wyniku namnażania każda pochodna bakteria zawiera w sobie odcinek wirusowego DNA, nazywanego profagiem. W wyniku zadziałania określonego czynnika profag uaktywnia się i podobnie jak w cyklu litycznym niszczy bakterię-gospodarza. Taki cykl nazywamy lizogennym.
Bakteriofagi są organizmami powiązanymi swoiście z określonym szczepem bakterii. Są przy tym całkowicie niegroźne dla innych bakterii. Tak dalece posunięta swoistość czyni fagi bakteryjne potencjalnym precyzyjnym narzędziem diagnostycznym i terapeutycznym. Fagi bakteryjne odkryte zostały w 1917 r. i określone jako „epizootyczne zakażenie bakterii” (1). Powszechnie stosowane były już w latach trzydziestych i czterdziestych ubiegłego stulecia. Żołnierze frontów II wojny światowej nosili w podręcznych apteczkach fiolki z bakteriofagami na wypadek zranienia i zakażenia. Fagi zostały jednakże wyparte przez antybiotyki, które wówczas okazały się skuteczniejsze, bezpieczniejsze i prostsze w użyciu (2, 3). Ówczesne ograniczenia w technice badawczej uniemożliwiły poznanie pełnych możliwości bakteriofagów (4).
Badania przeprowadzone w ostatnich latach zmieniły pogląd na temat możliwości zastosowania wirusów bakteryjnych w diagnostyce i terapii. Niewykluczone, że bakteriofagi staną się równie lub bardziej skuteczną bronią w walce z drobnoustrojami. Częstokroć nieuzasadnione stosowanie antybiotyków przez całe dziesięciolecia doprowadziło do powstania nowych szczepów bakterii, opornych na tradycyjne środki. Obecnie powstają firmy biotechnologiczne, w których pracuje się nad zastosowaniem bakteriofagów do leczenia chorób zakaźnych – od gruźlicy po salmonellozę. Pierwsze terapeutyczne zastosowanie fagów bakteryjnych miało miejsce w Paryżu, gdzie poddano je czterem pacjentom chorym na czerwonkę bakteryjną – wszyscy wyzdrowieli. Przypadek ten został później zbeletryzowany i opisany w powieści Sinclaira Lewisa z 1925 r. pt. „Doktor Arrowsmith”.
Ścisła specyficzność fagów w stosunku do docelowych szczepów bakteryjnych czyni je przydatnym narzędziem diagnostycznym. Istnieją liczne doniesienia dotyczące stosowania bakteriofagów w wykrywaniu bakterii odpowiedzialnych za zapalenie przyzębia. Heinzerling i wsp. przeprowadzili serie badań, w których użyto fagów szczepu ATCC 35405 infekujących bakterię Treponema denticola, krętka zdolnego do wnikania w tkankę gospodarza, oraz krwi obwodowej pacjentów chorych na zaawansowane zapalenie przyzębia dorosłych. W wyniku tego otrzymano klony fagów produkujące antygeny specyficzne dla tej bakterii, co umożliwiło poznanie jej budowy antygenowej i immunoreaktywności (5).
Wykryto również bakteriofagi związane z Actinobacillus actinomycetemcomitans. Haubek i wsp. stwierdzili obecność faga Aa phi 23 u 185 pacjentów z zapaleniem przyzębia. Genotyp bakterii ściśle korelował z obecnością faga. Nie stwierdzono ponadto związku między obecnością faga phi 23 a zaawansowaniem destrukcją przyzębia.

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Summers W.C.: Bacteriophage therapy. Anu Rev. Microbiol. 2001, 55:437-451. 2. Duckworth D.H., Gulig P.A.: Bacteriophages: potential treatment for bacterial infections. BioDrugs 2002, 16:57-62. 3. Sulakvelidze A., Morris J.G. Jr.: Bacteriophages as therapeutic agents. Ann. Med. 2001, 33:507-509. 4. Carlton R.M.: Phage therapy: past history and future prospects. Arch. Immunol. Ther. Exp. 1999, 47:267-274. 5. Heinzerling H.F. et al.: Identification of a fliG homologue in Treponema denticola. Gene 1995, 161:69-73. 6. Haubek D. et al.: Presence of bacteriophage Aa phi 23 correlates with the population genetic structure of Actinobacillus actinomycetemcomitans. Eur. J. Oral. Sci. 1997, 105:2-8. 7. Sandmeier H. et al.: Temperate bacteriophages are common among Actinobacillus actinomycetemcomitans isolates from periodontal pockets. J. Periodontal. Res. 1995, 30:418-425. 8. Biberman IaM. et al.: Use of staphylococcal bacteriophage in the treatment of patients with odnotogenic suppurative-inflammatory diseases of perimaxillary tisues. Stomatologija 1977, 56:60-63. 9. Slopek S. et al.: Results of bacteriophage treatment of suppurative bacterial infections. I. General evaluation of the results. Arch. Immunol. Ther. Exp. 1983, 31:267-291. 10. Weber-Dabrowska B. et al.: Bacteriophage therapy of bacterial infections: an update of our institute´s experience. Arch. Immunol. Ther. Exp. 2000, 48:547-551. 11. Preus H.R. et al.: The presence of phage-infected Actinobacillus actinomycetemcomitans in localized juvenile periodontitis patients. J. Clin. Periodontol. 1987, 14:605-609. 12. Preus H.R. et al.: Association between bacteriophage-infected Actinobacillus actinomycetemcomitans and rapid periodontal destruction. J. Clin. Periodontol. 1987, 14:245-247.
Nowa Stomatologia 3/2003
Strona internetowa czasopisma Nowa Stomatologia