Czytelnia Medyczna » Nowa Stomatologia » 1/2001 » Kliniczna ocena wypełnień z materiału Ariston pHc na podstawie 18-miesięcznych obserwacji

- reklama -

Fitomed
kosmetyki ziołowe

Usługi na jak najwyżym poziomie - serwis narciarski Warszawa

- reklama -

Anna Kierklo, Ewa Dąbrowska, Joanna Klepacka, Małgorzata Pawińska, Magdalena Choromańska, Wanda Stokowska

Kliniczna ocena wypełnień z materiału Ariston pHc na podstawie 18-miesięcznych obserwacji

A clinical assessment of Ariston pHc restorations – 18 months study

z Zakładu Stomatologii Zachowawczej Instytutu Stomatologii Akademii Medycznej w Białymstoku
Kierownik Zakładu: prof. dr hab. W. Stokowska

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Stomatologia zachowawcza wieku rozwojowego

Protetyka stomatologiczna

English for dentistry + CD

Stosowanie w stomatologii zachowawczej amalgamatu srebra, pomimo jego niewątpliwych zalet, budzi wiele kontrowersji ze względu na bezpieczeństwo oraz kosmetykę wypełnień. W obecnej dobie, zarówno lekarze, jak i pacjenci stawiają coraz większe wymagania nowym materiałom do uzupełniania ubytków w zębach bocznych. Poszukuje się materiału dorównującego amalgamatowi trwałością, twardością, odpornością na ścieranie i szczelnością, a jednocześnie posiadającego kolor zbliżony do tkanek zęba (2, 3, 4, 5).

Materiał złożony Ariston pHc (firmy Vivadent) stanowi estetyczną alternatywę dla amalgamatu srebra w ubytkach klasy I i II wg Black´a w zębach mlecznych i stałych. Ten nowoczesny materiał zaliczany jest do grupy kompozytów kontrolujących pH. W zależności od odczynu śliny, uwalnia odpowiednią ilość jonów hydroksylowych, fluorowych i wapniowych, wspomagając w ten sposób jej ochronną rolę w procesach remineralizacji odwapnionego szkliwa i zapobiegając próchnicy wtórnej. Ilość uwalnianych jonów wzrasta ze spadkiem pH (1, 4, 5, 6, 9).

Według producenta, zawiera on w swym składzie metakrylany oraz zasadowy wypełniacz szklany, trójfluorek iterbu, szkło barowo-glinowo-fluoro-krzemowe, dwutlenek krzemu, katalizatory i stabilizatory. Całkowita zawartość wypełniacza nieorganicznego wynosi 79 wagowo lub 59% objętości, zaś średnica ziaren tego wypełniacza – 1,3 mm. Ariston pHc polimeryzuje pod wpływem światła widzialnego o długości fali 400-500 nm, nawet w warstwie o grubości 4 mm. Dostępny jest w jednym uniwersalnym białym kolorze. Daje kontrast na kliszy rentgenowskiej i jest łatwy w zakładaniu do ubytku, co skraca czas pracy lekarza.

Celem pracy była ocena kliniczna wypełnień wykonanych z materiału Ariston pHc po 18 miesiącach obserwacji.

MATERIAŁ I METODY

W okresie badania wykonano 255 wypełnień w 253 zębach stałych (150 trzonowych i 103 przedtrzonowych) u 202 pacjentów obojga płci w wieku 14-75 lat, którzy zgłosili się do leczenia w Zakładzie Stomatologii Zachowawczej IS AMB. W 67 przypadkach postawiono kliniczne rozpoznanie próchnicy średniej, w 113 przypadkach – próchnicy głębokiej, a w 67 – głębokiej próchnicy wtórnej. Po 4 wypełnienia zastosowano w próchnicy głębokiej z obnażeniem miazgi oraz w wypadku próchnicy atypowej. Wypełniono 96 ubytków klasy I i 159 ubytków klasy II wg Black´a. Zestawienie materiału badawczego pokazuje tabela 1.

Tabela 1. Zestawienie materiału badawczego.

Rodzaj ubytków próchnicowych wg Black´a	Liczba wypełnień
	Założonych	Ocenionych po
	Założonych	6 miesiącach	18 miesiącach
Ubytki klasy I	96	80	70
Ubytki klasy II	159	120	108
Tylko na pow. stycznej	4	2	2
MO/OD	130	100	90
MOD	25	18	16
Ogółem	255 (100%)	200 (78,4%)	178 (69,8%)

Postępowanie lekarskie było zgodne z zaleceniami producenta (ryc. 1). Ubytki preparowano z zachowaniem kształtu oporowego oraz retencyjnego, pamiętając o zaokrągleniu wewnętrznych brzegów i krawędzi. Na dno ubytków głębokich stosowano twardniejący wodorotlenkowy preparat Life (Kerr), a w miejscu obnażenia miazgi – Biopulp (Chema), który przykrywano cementem karboksylowym lub glassjonomerowym. Dopiero wtedy aplikowano na zębinę preparat Ariston Liner i utwardzano lampą polimeryzacyjną (HELIOLUX DLX) przez 20 sekund. Szkliwa nie wytrawiano. Materiał Ariston pHc zakładano warstwami nie przekraczającymi 4 mm, naświetlając je przez 40 sekund. Wypełnienie opracowywano wiertłami diamentowymi, gumkami silikonowymi lub krążkami soflex.

Ryc. 1. Procedura stosowania materiału Ariston pHc.

Ocenę wypełnień wg skali Ryge´a (7) przeprowadzono bezpośrednio po pracy oraz po upływie 6 i 18 miesięcy. Kryteria dotyczyły: powierzchni wypełnienia, a więc stabilności barwy, gładkości i połysku, zachowania kształtu anatomicznego oraz przylegania brzeżnego z przebarwieniem, szczeliną brzeżną lub próchnicą wtórną. Wypełnienia, które uzyskały oceny 0 i 1 uznawano za akceptowalne, przy czym: 0 oznacza stan idealny, a 1 – możliwość korekty wypełnienia. Wypełnienia nieakceptowane klinicznie zostały oznaczone jako 2 i 3, co wiązało się z koniecznością ich wymiany. Każdorazowo oceniano też stan miazgi zębów (wywiad, badanie testem termicznym i elektrycznym).

WYNIKI I ICH OMÓWIENIE

Kontrola wszystkich wypełnień z Aristonu pHc zaraz po ich założeniu wypadła bardzo dobrze (same noty 0). Po 6 miesiącach obserwacji oceniano 200 wypełnień, stanowiących 78,4% ogółu wykonanych, a po 18 miesiącach – 178 wypełnień (69,8%) (tab. 1). Po pół roku stwierdzono brak 2 wypełnień. Jeden ząb usunięto z powodu powikłań periodontologicznych, zaś drugie wypełnienie wypadło z głębokiego ubytku klasy II z próchnicą wtórną. Badanie po 18 miesiącach ujawniło natomiast brak 3 wypełnień (1– klasy I i 2 – II klasy) w głębokich ubytkach próchnicy pierwotnej i wtórnej, z których 1 wypadło, pozostałe zaś zastąpiono innym materiałem. W tym ostatnim przypadku pacjenci podawali w wywiadzie nadwrażliwość miazgi na bodźce termiczne w pewnym czasie od zabiegu, co spowodowało wymianę wypełnień oraz ustąpienie dolegliwości bólowych.

Wyniki badań metodą Ryge´a przedstawiono w tabeli 2. Zdecydowana większość (ponad 95%) skontrolowanych wypełnień z Aristonu pHc uzyskała oceny bardzo dobre i dobre, w pełni akceptowane klinicznie w odniesieniu do wszystkich przyjętych kryteriów. Po 6 miesiącach wyraźną zmianę barwy odnotowano jedynie w 1 przypadku. Gładkość i połysk 8 wypełnień oceniono na „1”, podobnie jak kształt anatomiczny 3 wypełnień oraz obecność nieznacznego przebarwienia wokół 5 wypełnień. Przebarwienia brzegów 1 wypełnienia nie udało się usunąć, co sklasyfikowało je negatywnie. Również 1 wypełnienie wykazywało wyraźną szczelinę brzeżną. Lekkie zahaczanie zgłębnikiem stwierdzono w przypadku 3 wypełnień. Po pół roku brak było objawów próchnicy wtórnej.

Tabela 2. Ocena wypełnień wg skali Ryge´a.

Okres badawczy	Ocena	Powierzchnia wypełnienia		Kształt anatomiczny	Przyleganie brzeżne
Okres badawczy	Ocena	Barwa	Gładkość i połysk	Kształt anatomiczny	Przebarwienia	Szczelina	Próchnicawtórna
6 miesięcy	0	192	190	195	192	194	198
	1.	5	8	3	5	3	0
	2	0	0	0	1	1	0
	3	1	0	0	0	0	0
18 miesięcy	0	164	154	163	160	165	172
	1	9	19	10	12	6	0
	2	0	1	2	3	3	0
	3	2	1	0	0	1	3

Po 18 miesiącach obserwacji zauważono nieodwracalną zmianę barwy oraz utratę gładkości 2 wypełnień, zaś 19 wypełnień odzyskało swój pierwotny połysk i gładkość po ponownym ich wypolerowaniu. Niewielkie zastrzeżenia co do wymodelowanego kontaktu okluzyjnego budziło 10 wypełnień, podczas gdy niemożliwe do korekty kształtu okazały się tylko 2 wypełnienia klasy II. Oceniając styczność brzeżną, w 12 wypadkach stwierdzono nieznaczne przebarwienie na granicy Aristonu i szkliwa, które po powtórnym opracowaniu i odsłonięciu zarysu zostało usunięte. Natomiast w 3 sytuacjach przebarwienie brzeżne było trwałe i bardzo wyraźne, co spowodowało ocenę negatywną. Zgłębnik haczył przy brzegu 6 wypełnień, a wyraźna szczelina brzeżna istniała wokół 4 wypełnień. Dotyczyło to między innymi wypełnień klasy II, nie odtwarzających już prawidłowo kształtu anatomicznego, które zakwalifikowano do wymiany. W tym badaniu objawy próchnicy wtórnej stwierdzono wokół 3 wypełnień.

Poza dwoma opisanymi wcześniej przypadkami w całym okresie obserwacji nie odnotowano nadwrażliwości bólowej, czy innych odchyleń od prawidłowej reakcji miazgi.

DYSKUSJA I PODSUMOWANIE

W piśmiennictwie pojawiły się, jak dotąd, dane dotyczące półrocznego okresu obserwacji (1, 8, 10) i są one zbieżne z wynikami uzyskanymi w powyższym badaniu. Natomiast brak jest jeszcze obserwacji długoczasowych, co utrudnia porównanie ocen 18-miesięcznych. Kontynuowanie badań pozwoli na pełniejszą opinię o walorach i przydatności Aristonu pHc w praktyce. Jednakże na podstawie dość dużej liczby skontrolowanych wypełnień po 18 miesiącach ich pobytu w jamie ustnej, można stwierdzić, że sprawdził się w tym okresie jako solidne wypełnienie w zębach bocznych. Uzyskany niewielki stopień niepowodzeń, stabilność barwy, gładkości i kształtu oraz dobre przyleganie brzeżne (w przeważającej większości bez szczeliny i próchnicy wtórnej) świadczą o dobrych właściwościach i wydają się potwierdzać nadzieje co do jego przeciwpróchnicowej skuteczności i trwałości.

Ariston został wysoko oceniony przez lekarzy także ze względu na łatwość i szybkość pracy. Pomimo jednego koloru materiału, wypełnienia adaptują się do tkanek zęba, a pacjenci zaakceptowali tę cechę.

Na zakończenie warto zaznaczyć, że producent wprowadził nową postać: adhezyjny Ariston AT, pozwalający na oszczędne opracowanie ubytków. Optymizmem napawa więc fakt ciągłych poszukiwań w dziedzinie materiałoznawstwa.

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Protetyka stomatologiczna

Chirurgia stomatologiczna i szczękowo-twarzowa

Stomatologia zachowawcza tom 1

Piśmiennictwo

1. Bhoolabhai S., Giachetti L.: Ariston pHc – wskazania kliniczne oraz metody wykonywania wypełnień z materiału Ariston pHc. VIP, 1998, 3: 8-11. 2. Dziedzic A.: Nowe materiały do wypełnień – alternatywa dla amalgamatu. Nowa Stomat., 1999, 3: 15-16. 3. Fortin D., Vargas M.: The spectrum of composites: new techniques and materials. J. Am. Dent. Assoc., 2000, 131, 6: 26-30. 4. Leinfelder K.F., Prasad A.: A new condensable composite for the restoration of posterior teeth. Dent. Today, 1998, 17, 2: 38-40. 5. Manhar J., et al.: Mechanical properties of new composite restorative materials. J. Biomed. Mater. Res., 2000, 53, 4: 353-361. 6. Niewiadomski K.: Materiały kontrolujące pH (stężenie jonów wodorowych). VIP, 1998, 2: 2-5. 7. Ryge G., Snyder M.: Evaluation the clinical quality of restorations. J. Am. Dent. Assoc., 1973, 7: 396. 8. Sosnowska-Boroszko A.: Wstępna ocena kliniczna wypełnień z materiału Ariston pHc. Stomat. Wsp., 1999, 6, 6: 27-29. 9. Wagner L i wsp.: Uwalnianie jonów fluorkowych z materiału wypełniającego Ariston pHc do 0,01 M roztworu NaCl przy stałym i zmiennym pH (badanie doświadczalne). Stomat. Wsp., 1998, 5, 5: 337-340. 10. Wiench R. i wsp.: wstępna ocena kliniczna materiału Ariston pHc. Stomat. Wsp., 1999, suppl., 2: 53-55.

Nowa Stomatologia 1/2001
Strona internetowa czasopisma Nowa Stomatologia

Powrót na górę strony

Pozostałe artykuły z numeru 1/2001:

- reklama -