Ziołolecznictwo – tradycja i przyszłość
prof. dr hab. Jerzy Lutomski

Wszyscy niemal, z wyjątkiem wąskiej grupy lekarzy, zdajemy sobie sprawę, że fitoterapia nie jest dziedziną tak zwanej medycyny alternatywnej. Wiemy także – z wyjątkiem kilku lekarzy – iż jest to najstarsza dziedzina tak zwanej medycyny konwencjonalnej. Zwrot „tak zwanej” powtórzyłem dwukrotnie celowo, ponieważ uważam taki podział za, z gruntu, zły. Medycynę bowiem, moim zdaniem, winno się dzielić na skuteczną i nie. Fitoterapię – przyszłość medycyny XXI wieku – także. I o tym mówi właśnie książka prof. Jerzego Lutomskiego „Ziołolecznictwo. Tradycja i przyszłość”.

Lektura tej książki niezbędną jest dla dwukrotnie wspomnianej już wąskiej grupy lekarzy, ale także pożyteczną być może – i mam nadzieję będzie – dla wszystkich innych Czytelników. I to bez względu na ich wykształcenie. Profesor Lutomski, największy bez wątpienia autorytet w dziedzinie fitoterapii w Polsce, posiadł bowiem, rzadką dla profesury, krajową sztukę pisania o rzeczach ważnych, językiem powszechnie zrozumiałym, wolnym od fachowych zwrotów i medycznych kolokwializmów. Mogą więc, zupełnie bez trudu, zawartą w niej wiedzę chłonąć wszyscy umiejący czytać. To pierwsza, ale nie ostatnia zaleta tej książki.

Tego typu pozycji, ja z powołania i wykształcenia lekarz medycyny – wyczekiwałem od lat. Po macoszemu traktowana podczas studiów fitoterapia nie doczekała się, poza zbyt rozbudowanym i anachronicznym już wydanym przez PZWL „Ziołolecznictwem”, żadnego kompetentnego podręcznika. Książka profesora Lutomskiego jest w pełni aktualną i nowocześnie temat traktującą publikacją. To jej zaleta druga.

Kolejną jest układ rozdziałów. Autor bowiem bardzo klarownie podzielił swą pracę na czytelne co do zawartości części. Mamy więc tu wnikliwe omówienie istoty fitoterapii z podaniem praktycznych uwag jak możemy stosować zawartą na łamach książki wiedzę na użytek własny – nawet nie posiadając wykształcenia medycznego. Bardzo ciekawie, i w niezwykle dostępny sposób, omówione też zostały w kolejnym rozdziale podstawy immunologii. Dalej następuje prezentacja roślin mogących być skutecznym wspomaganiem leczenia chorób wieku podeszłego, choć nie tylko; że wymienię choroby układu krążenia, przewodu pokarmowego, układu moczowego, rośliny działające nasennie i uspokajająco, a także stosowane tonizująco a nawet przeciw hemoroidom. Znajdzie też czytelnik rozdziały poświęcone leczeniu przeziębień, chorób reumatycznych i chorób skóry. Bardzo ciekawy jest rozdział o najważniejszym, moim zdaniem, aspekcie współczesnej medycyny – profilaktyce. Rozdział skierowany zwłaszcza w stronę zapobiegania chorobie nowotworowej.

Profesor Lutomski, omawiając w swym „Ziołolecznictwie” poszczególne grupy schorzeń, nie zatrzymał się jedynie na wyliczaniu potencjalnie przydatnych roślin z nazwy. Podaje On wręcz konkretne, gotowe do zastosowania, zestawy ziół. To trzecia zaleta publikacji.

W swej książce Autor nie ograniczył się jedynie do opisu roślin leczniczych spotykanych w Polsce, czy nawet w Europie. Praca zawiera bardzo obszerny wykaz roślin stosowanych w medycynie całego świata, z uwzględnieniem także bardzo na naszym rynku niedawno zaistniałych a niezwykle obiecujących roślin amazońskich i andyjskich. A więc jest to tej publikacji zaleta czwarta.

Piątą niewątpliwą zaletą „Ziołolecznictwa” jest przypomnienie nam, jak ważne jest stosowanie ziół dla kąpieli leczniczych. Balneologii poświęcony jest odrębny rozdział zawierający, poza częścią opisową, także konkretne receptury ziół kąpielowych.

Zalet podobnych omawiana pozycja ma znacznie więcej, jednak rozmiar artykułu wymusza na mnie pewne ograniczenia, stąd na koniec pragnę zaapelować o uważną lekturę książki „Ziołolecznictwo. Tradycja i przyszłość” z pożytkiem już to dla wiedzy ogólnej, już to dla własnego zdrowia.

P.S. Dla porządku dodać wypada, iż książkę „Ziołolecznictwo. Tradycja i przyszłość” autorstwa prof. dr. hab. Jerzego Lutomskiego wydało w 2003 roku gdańskie Wydawnictwo TOWER PRESS. Książkę w cenie 29 zł za egz. zamówić można w Wydawnictwie pisząc na adres: Tower Press ul. Leszczyńskich 9, 80-464 Gdańsk lub dzwoniąc pod numer w Gdańsku: 349 80 16.