Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Chcesz wydać pracę doktorską, habilitacyjną czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Pediatria 1/2016, s. 14-19
Beata Kucińska1, Izabela Janiec2, *Bożena Werner1
Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej typu otworu wtórnego rozpoznany u nastolatka uprawiającego sport
Ostium secundum atrial septal defect recognized in a teenager athlete
1Klinika Kardiologii Wieku Dziecięcego i Pediatrii Ogólnej, Warszawski Uniwersytet Medyczny
Kierownik Kliniki: prof. dr hab. n. med. Bożena Werner
2Oddział Kliniczny Kardiologii i Pediatrii, Samodzielny Publiczny Dziecięcy Szpital Kliniczny, Warszawa
Kierownik Oddziału: prof. dr hab. n. med. Bożena Werner
Summary
Secundum atrial septal defect (ASD II) is one of the most common congenital heart lesions in children. Patients usually are asymptomatic until adulthood, and even the defect with significant shunt may be unrecognized for a long time. Children frequently participate in full range of physical activities. This case report describes the late diagnosis of nonrestrictive ostium secundum atrial septal defect in 12 years athlete. The patient was asymptomatic and a cardiac anomaly was suspected after the right bundle branch block in electrocardiogram had been found. The boy underwent percutaneous closure of defect with Amplatzer septal occluder. The procedure was performed under general anesthesia with transesophageal echocardiography monitoring and fluoroscopy guidance. The follow up evaluation revealed the good result of treatment, without residual shunt and complete closure of ostium secundum atrial septal defect, normal size and function of the right ventricle. No arrhythmias were detected. No restrictions in sport training were recommended afterwords.
Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej typu otworu wtórnego (ASD II) jest jedną z najczęstszych wrodzonych wad serca u dzieci. Jest wadą niesiniczą ze zwiększonym przepływem płucnym w wyniku przecieku z lewego do prawego przedsionka. Przy istotnym hemodynamicznie przecieku zwiększona objętość krwi przepływająca w krążeniu płucnym prowadzi do powiększenia prawego przedsionka, zwiększenia objętości krwi przepływającej przez zastawkę trójdzielną, powiększenia prawej komory oraz poszerzenia pnia płucnego. Typowy przebieg kliniczny wady u dzieci jest bezobjawowy, nawet przy dużym ASD II, i wada bywa rozpoznawana przypadkowo. Niejednokrotnie dzieci z ASD II w pełni uczestniczą w szkolnych i pozaszkolnych zajęciach wychowania fizycznego, co ilustruje przedstawiony przypadek (1-3).
Opis przypadku
Dwunastoletni chłopiec (mc. 55 kg; wzrost 155 cm) został przyjęty do oddziału kardiologii po raz pierwszy z powodu nieprawidłowego wyniku elektrokardiogramu (EKG) wykonanego rutynowo ze względu na uprawianie sportu – od kilku lat trenował piłkę nożną. Chłopiec nie zgłaszał żadnych dolegliwości, miał bardzo dobrą tolerancję wysiłków, nie występowały żadne objawy wskazujące na schorzenie układu sercowo-naczyniowego. Przy przyjęciu z odchyleń w badaniu przedmiotowym wysłuchano sztywne rozdwojenie drugiego tonu serca oraz szmer skurczowy o głośności 2/6 w skali Levina nad zastawką płucną.
W EKG stwierdzono zaburzenia przewodzenia śródkomorowego o morfologii bloku prawej odnogi pęczka Hisa (ang. right bundle branch block – RBBB) (ryc. 1a, b). W badaniu radiologicznym klatki piersiowej wskaźnik sercowo-płucny wynosił 0,5, a rysunek naczyniowy płuc oceniono w górnej granicy normy. W przezklatkowym badaniu echokardiograficznym (TTE) uwidoczniono ASD II zlokalizowany w przednio-górnej części przegrody międzyprzedsionkowej o wymiarze około 17 mm (ryc. 2) z istotnym hemodynamicznie lewo-prawym przepływem oraz obecnymi wtórnymi cechami wady: powiększeniem prawego przedsionka i prawej komory (ryc. 3) oraz poszerzeniem pnia płucnego. Echokardiograficznie oceniony stosunek przepływu płucnego (Qp) do przepływu systemowego (Qs) wynosił Qp:Qs = 2:1. W przezprzełykowym badaniu echokardiograficznym (TEE) potwierdzono przednio-górną lokalizację ubytku, szczątkowy odaortalny rąbek przegrody międzyprzedsionkowej i wystarczającej długości pozostałe otaczające rąbki (> 5 mm). Pacjenta zakwalifikowano do przezskórnego zamknięcia ASD II implantem Amplatza. Zabieg przeprowadzony w znieczuleniu ogólnym pod kontrolą TEE i fluoroskopii, poprzedzony był cewnikowaniem serca, które potwierdziło hemodynamicznie istotny przeciek na poziomie ASD II ze stosunkiem Qp:Qs = 2,43:1. Z dostępu przez żyłę udową wprowadzono do serca implant Amplatza (ryc. 4) o średnicy 20 mm, uzyskując szczelne zamknięcie ASD II, które potwierdziły także badania przezklatkowe wykonane w pierwszej i siódmej dobie po zabiegu (ryc. 5). Badanie radiologiczne w projekcji przednio-tylnej i bocznej wykonane w pierwszej dobie po zabiegu uwidoczniło prawidłową pozycję implantu (ryc. 6a, b). Chłopiec został wypisany do domu w ósmej dobie po zabiegu z zaleceniami przyjmowania kwasu salicylowego w dawce przeciwpłytkowej 3 mg/kg/masy ciała i profilaktyki infekcyjnego zapalenia wsierdzia: podawania antybiotyku w przypadku zabiegów stomatologicznych z naruszeniem ciągłości śluzówki jamy ustnej przez okres 6 miesięcy po zabiegu oraz ograniczenia wysiłku fizycznego i unikania sportów kontaktowych przez okres 6 miesięcy. W czasie kontrolnych badań echokardiograficznych przeprowadzonych 1, 3, 6 i 12 miesięcy po zabiegu stwierdzano prawidłową pozycję implantu i szczelne zamknięcie ASD II. Normalizacji uległa wielkość prawego przedsionka i prawej komory. Stwierdzono prawidłową funkcję lewej i prawej komory serca oraz prawidłowy przepływ skurczowy w pniu płucnym. W badaniu EKG nadal utrzymywały się zaburzenia przewodzenia śródkomorowego o morfologii bloku prawej odnogi pęczka Hisa. W wykonanym rok po zabiegu 24-godzinnym monitorowaniu EKG metodą Holtera nie stwierdzono zaburzeń rytmu serca ani przewodzenia. Próba wysiłkowa była ujemna, nie zarejestrowano arytmii i wykazano prawidłową tolerancję wysiłku. Wydano opinię, że chłopiec nie ma wskazań kardiologicznych do ograniczania wysiłku i może uprawiać sport. Chłopiec powrócił do amatorskiego uprawiania sportu. Pozostaje pod okresową opieką kardiologiczną ze względu na przebyty przezskórny zabieg kardiologii interwencyjnej, jak również na uprawianie sportu.
Ryc. 1a, b. Standardowe badanie elektrokardiograficzne: a) odprowadzenia kończynowe, b) odprowadzenia przedsercowe. Prawogram, blok prawej odnogi pęczka Hisa (V1-V2)
Ryc. 2. Wizualizacja przecieku przez ASD II w przezklatkowym badaniu echokardiograficznym, projekcja koniuszkowa czterojamowa
RA – prawy przedsionek, LA – lewy przedsionek, RV – prawa komora, LV –lewa komora
Ryc. 3. Powiększenie prawego przedsionka i prawej komory u chłopca z ASD II w przezklatkowym badaniu echokardiograficznym, projekcja koniuszkowa czterojamowa
RA – prawy przedsionek, LA – lewy przedsionek, RV – prawa komora, LV –lewa komora
Ryc. 4. Implant Amplatza użyty do przezskórnego zam-knięcia ASD II
Ryc. 5. Implant Amplatza (ASO) zamykający ubytek w przezklatkowym badaniu echokardiograficznym, projekcja koniuszkowa czterojamowa
Ryc. 6a, b. Wizualizacja implantu Amplatza w badaniu radiologicznym klatki piersiowej: a) projekcja przednio-tylna, b) projekcja boczna
Omówienie
Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej typu otworu wtórnego u dzieci zwykle jest wadą bezobjawową, a rozpoznanie bywa przypadkowe, jak to miało miejsce u opisanego pacjenta. Zdarza się również, że wada ta zostaje wykryta dopiero w wieku dorosłym (1-4). Sporadycznie u niemowląt z dużym ASD II i istotnym hemodynamicznie przeciekiem mogą wystąpić objawy niewydolności serca, takie jak: nietolerancja wysiłku przejawiająca się trudnościami w karmieniu, brak przyrostu masy ciała, duszność i przyspieszenie oddechu, częste infekcje dolnych dróg oddechowych. Wówczas może być konieczne leczenie w okresie niemowlęcym metodą kardiochirurgiczną (1, 5, 6).
Typowy przebieg kliniczny wady w okresie dzieciństwa jest bezobjawowy, sporadycznie mogą pojawić się objawy takie jak: zwiększona męczliwość i gorsza tolerancja wysiłku, słaby rozwój fizyczny czy skłonność do zakażeń dróg oddechowych (1). W prezentowanym przypadku u 12-letniego chłopca nie występowały objawy męczliwości, aktywnie uczestniczył w szkolnych zajęciach wychowania fizycznego, a także dodatkowo grał w piłkę nożną i brał udział w zawodach sportowych.

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Kucińska B: Ubytek przegrody międzyprzedsionkowej. [W:] Werner B (red.): Wady serca u dzieci dla pediatrów i lekarzy rodzinnych. Medical Tribune Polska, Warszawa 2015: 59-70. 2. Bolognesi M, Bolognesi D: Percutaneous closure of ostium secundum atrial septal defects with Amplatzer device in middle-aged competitive female athlete: the role of echocardiography and brief review of literature. J Cardiovasc Dis Res 2015; 3: 308-311. 3. Takken T, Giardini A, Reybrouck T et al.: Recommendations for physical activity, recreation sport, and exercise training in paediatric patients with congenital heart disease: a report from the Exercise, Basic & Translational Research Section of the European Association of Cardiovascular Prevention and Rehabilitation, the European Congenital Heart and Lung Exercise Group, and the Association for European Paediatric Cardiology. Eur J Prev Cardiol 2012; 19: 1034-1065. 4. Opic P, Utens E, Cuypers J et al.: Sports participation in adults with congenital heart disease. Int Journal Cardiol 2015; 187: 175-182. 5. Ooi YK, Kelleman M, Ehrlich A et al.: Transcatheter Versus Surgical Closure of Atrial Septal Defects in Children: A Value Comparison. JACC Cardiovasc Interv 2016; 9: 79-86. 6. Attie F, Rosas M, Granados N et al.: Surgical treatment for secundum atrial septal defects in patients > 40 years old. A randomized clinical trial. J Am Coll Cardiol 2001; 38: 20-35. 7. Maron BJ, Zipes DP, Kovacs RJ: Eligibility and Disqualification Recommendations for Competitive Athletes With Cardiovascular Abnormalities: Preamble, Principles, and General Considerations, A Scientific Statement From the American Heart Association and American College of Cardiology. Circulation 2015; 132: e256-e261. 8. Somura J, Nakagawa M, Ukiami M et al.: Relationship between electrocardiographic sings and shunt volume in atrial septal defect. Pediatr Int 2015; 57: 535-540. 9. Arrington CB, Tani LY, Minich LL et al.: An assessment of the electrocardiogram as a screening test for large atrial septal defects in children. J Electrocardiol 2007; 40: 484-488. 10. Raunio H, Rissanen V, Jokinen C et al.: Significance of a terminal R wave in lead V1 of electrocardiogram. Am Heart J 1978; 95: 702-706. 11. Bayar N, Arslan S, Köklü E et al.: The importance of electrocardiographic findings in the diagnosis of atrial septal defect. Kardiol Pol 2015; 73(5): 331-336. 12. Szkutnik M, Lenarczyk A, Kusa J et al.: Symptomatic tachy- and bradyarrhythmias after transcatheter closure of interatrial communications with Amplatzer devices. Cardiol J 2008; 15(6): 510-516. 13. Masura J, Gavora P, Podnar T: Long term outcome of transcatheter secundum type atrial septal defect closure using Amplatzer septal occluders. JACC 2005; 45: 505-507. 14. Butera G, De Rosa G, Chessa M et al.: Transcatheter closure of atrial septal defect in young children. JACC 2013; 42(2): 241-245. 15. McCrossan BA, Watsh KP: Device closure of secundum atrial septal defect in a 4.5 kilogram infant: novel use of the Amplatzer DuctOccluder II Device. Catheter Cardiovasc Interv 2015 (wileyonlinelibrary). 16. O’Byrne M, Glatz A, Sunderji S et al.: Prevalence of deficient retro-aortic rim and its effects on outcomes in device closure of atrial septal defects. Pediatr Cardiol 2014; 35: 1181-1190. 17. Kawalec W, Turska Kmieć A, Ziółkowska L: Wrodzone wady serca. [W:] Kawalec W, Grenda R, Ziółkowska H (red.): Pediatria. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2013: 368-370. 18. Butera G, Romagnoli E, Carminati M et al.: Treatment of isolated secundum atrial septal defects: Impact of age and defect morphology in 1,013 consecutive patients. Am Heart J 2008; 156: 706-712. 19. Raboisson MJ, Hugues N, Dahdah N et al.: Large Amplatzer atrial septal occluder in growing children: an echographic study. Cardiol Young 2015; 25(3): 468-475. 20. Baruteau AE, Petit J, Lambert V et al.: Transcatheter Closure of Large Atrial Septal Defects Feasibility and Safety in a Large Adult and Pediatric Population. Circ Cardiovasc Interv 2014; 7: 837-843. 21. Werner B: Postępowanie po leczeniu interwencyjnym i kardiochirurgicznym wad serca. [W:] Werner B (red.): Wady serca u dzieci dla pediatrów i lekarzy rodzinnych. Medical Tribune Polska, Warszawa 2015: 399-402. 22. Levi D, Moore JW: Embolization and Retrieval of the Amplatzer Septal Occluder. Catheter Cardiovasc Interv 2004; 61: 543-547. 23. Kucińska B: Ocena układu krążenia u dzieci po przez- skórnym zamknięciu ubytku w przegrodzie międzyprzedsionkowej typu otworu drugiego zestawem Amplatza. Rozprawa na stopień dr n. med., Warszawa 2005. 24. Wójcicka-Urbańska B: Wysiłek fizyczny u dzieci z wrodzonymi wadami serca przed i po leczeniu interwencyjnym i kardiochirurgicznym. [W:] Werner B (red.): Wady serca u dzieci dla pediatrów i lekarzy rodzinnych. Medical Tribune Polska, Warszawa 2015: 429-445. 25. Jeffrey G, Gossett JG, Mansfield L et al.: Growth of the atrial septum after Amplatzer device closure of atrial septal defects in young children. Catheter Cardiovasc Interv 2015; 86(6): 1041-1047.
otrzymano: 2016-01-08
zaakceptowano do druku: 2016-01-20

Adres do korespondencji:
*Bożena Werner
Klinika Kardiologii Wieku Dziecięcego i Pediatrii Ogólnej WUM
ul. Żwirki i Wigury 63a, 02-091 Warszawa
tel.: +48 (22) 317-95-88
e-mail: bozena.werner@wum.edu.pl

Nowa Pediatria 1/2016
Strona internetowa czasopisma Nowa Pediatria