Streszczenie
Wstęp. Jedną ze zmian zachodzących w skórze wraz z wiekiem jest znaczny spadek poziomu dehydroepiandrosteronu (DHEA) – sterydowego hormonu płciowego, którego niedobór przyczynia się do procesu starzenia się skóry. Ze względu na to w kosmetologii poszukuje się naturalnych związków naśladujących jego działanie. Należą do nich saponiny steroidowe, których przedstawicielem jest diosgenina (fito-DHEA), będąca roślinnym analogiem DHEA.
Cel pracy. Celem pracy było określenie wpływu kremu z ekstraktem z nasion kozieradki pospolitej na stan skóry oraz ocena możliwości jego zastosowania w kosmetologii na podstawie badań aplikacyjnych i analizy wyników badań wybranych parametrów skóry, a także oceny właściwości organoleptycznych kremu.
Materiał i metody. Opracowany krem z wyciągiem z nasion kozieradki pospolitej przebadano na 20 uczestnikach. Wśród nich znajdowało się 16 kobiet i 4 mężczyzn, w przedziale wiekowym 25-65 lat. Grupa ochotników testowała krem przez 6 tygodni w okolicy przedramienia. Przed testami aplikacyjnymi i po ich zakończeniu zmierzono parametry biofizyczne skóry probantów. Ponadto każdy z nich dokonał oceny organoleptycznej badanego preparatu.
Wyniki. Badania parametrów skóry wykazały, że krem zawierający ekstrakt z kozieradki pospolitej wpływa na wzrost stopnia nawodnienia naskórka, normalizację pH skóry, spadek przeznaskórkowej utraty wody (TEWL) oraz indeksu melaniny. Wyniki ankiety oceniającej rozprowadzanie, wchłanianie oraz przyczepność kremu świadczyły o jego dobrych właściwościach aplikacyjnych.
Wnioski. Ekstrakt z nasion kozieradki pospolitej może być wykorzystany jako składnik aktywny kremów o działaniu nawilżającym, rozjaśniającym, uszczelniającym barierę naskórka oraz normalizującym pH.

Summary
Introduction. One of the changes in the skin with age is a significant decrease in the level of dehydroepiandrosterone (DHEA) – a steroid sex hormone, the deficiency of which contributes to the skin aging process. For this reason, in cosmetology, natural compounds that mimic its effects are looked for. These include diosgenin (phyto-DHEA), a compound from the steroid saponins group, a plant analog of DHEA.
Aim. The work aimed to determine the effect of the cream with fenugreek semen extract on skin condition and evaluate its possible use in cosmetology based on application and analysis of test results of selected skin parameters and evaluation of the organoleptic properties of the cream.
Material and methods. A previously developed cream with fenugreek seed extract was tested on 20 participants. Among them were 16 women and four men aged 25-65. Volunteers tested the cream for 6 weeks on the forearm area. Before and after the application tests, the biophysical parameters of the test subjects’ skin were measured. In addition, each made an organoleptic assessment of the tested preparation.
Results. The skin parameters tests have shown that the cream containing fenugreek seed extract increases the epidermis’ hydration level, normalizes the skin pH, and reduces transepidermal water loss (TEWL) and the melanin index. The results of the survey assessing the spreading, absorption and adhesion of the cream proved its good application properties.
Conclusions. Fenugreek seed extract can be used as an active ingredient in creams with moisturizing, brightening, sealing the epidermal barrier and pH normalizing effects.