Czytelnia Medyczna » Nowa Stomatologia » 1/2005 » Ocena kliniczna materiału ELS w opinii studentów i lekarzy

- reklama -

Fitomed
kosmetyki ziołowe

Usługi na jak najwyżym poziomie - serwis narciarski Warszawa

- reklama -

Maria Cieszko-Buk, Krystyna Kamińska, Małgorzata Klichowska-Palonka, Barbara Emeryk, Ilona Wójcik-Chęcińska

Ocena kliniczna materiału ELS w opinii studentów i lekarzy

The assessment of ELS material in student´s and doctor´s opinion

z Katedry i Zakładu Stomatologii Zachowawczej Akademii Medycznej w Lublinie
Kierownik Katedry: prof. dr hab. Teresa Bachanek

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Choroby błony śluzowej jamy ustnej i przyzębia

Zarys współczesnej ortodoncji

English for dentistry + CD

Druga połowa XX wieku to okres rozwoju materiałów odtwórczych stosowanych w stomatologii zachowawczej. Materiały złożone, glassjonomery, kompomery, materiały kondensowalne i uwalniające jony w zależności od pH, ormocery – to efekt wieloletniej pracy naukowców. Wciąż doskonalone są także systemy wiążące. Zmniejszono liczbę składników przechodząc od wielo- do jednoskładnikowych, zmieniono rozpuszczalniki (aceton, woda, alkohol) oraz sposoby aplikacji systemów wiążących (1). XXI wiek przyniósł doniesienia o nowych materiałach – giomerach, które posiadają wysoką zdolność uwalniania fluoru, bez wpływu na trwałość wypełnienia (2). Najliczniej reprezentowaną grupą materiałów odtwórczych są kompozyty. Wciąż powstają nowe materiały złożone (3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11). Celem naszej pracy była ocena nowego materiału do wypełnień o nazwie ELS wyprodukowanego przez firmę Saremco. Jest to światłoutwardzalny, mikrohybrydowy kompozyt stosowany jako wypełnienie w zębach przednich i bocznych. Materiał wiążący stanowi James 2, światłoutwardzalny, jednoskładnikowy system do szkliwa i zębiny.

MATERIAŁ I METODA

Materiał ELS poddano ocenie klinicznej w trakcie ćwiczeń studentów V roku Oddziału Stomatologii AM w Lublinie. Zabiegi wykonano u pacjentów zgłaszających się do leczenia w Zakładzie Stomatologii Zachowawczej. Ubytki opracowano konwencjonalnie z zastosowaniem leczenia metodą przykrycia pośredniego w zależności od potrzeb i rozpoznania klinicznego. Wypełniano ubytki wszystkich klas wg Blacka. Używano materiałów podkładowych w postaci cementów polikarboksylowych lub glassjonomerów. Przed założeniem wypełnienia ubytki wytrawiano 37% kwasem fosforowym. Stosowano system wiążący szkliwno-zębinowy James 2 i zakładano wypełnienia, które następnie opracowano standardowo. Do oceny cech użytkowych materiału przygotowano specjalną ankietę, którą studenci wypełniali po zakończonym zabiegu. Ankieta zawierała ocenę cech użytkowych materiału w czterech kategoriach. Kategorię A stanowiła ocena wprowadzania materiału do ubytku, przylegania do ściany i kondensacji; kategorię B – możliwość wymodelowania powierzchni wypełnienia w materiale niespolimeryzowanym; kategorię C – możliwość dokładnego opracowania (usunięcia nadmiaru, wygładzenie, polerowanie). W kategorii D oceniano dobór koloru (trudność, czas, transparencję). Każdej z cech przypisano 1 z 4 możliwych ocen: b. dobrą, dobrą, dość dobrą, negatywną. W ocenie wstępnej założonych wypełnień posłużono się również skalą Ryge´a, gdzie analizowano powierzchnię wypełnienia, kształt anatomiczny oraz przyleganie brzeżne w zakresie od 0 do 3 (12, 13).

Wyniki badań przeprowadzonych przez studentów były poddane ocenie lekarza pracującego w zespole.

WYNIKI BADAŃ I ICH OMÓWIENIE

Badaniami objęto 110 osób (73 kobiety i 37 mężczyzn) u których założono 120 wypełnień różnych klas wg Blacka, co przedstawiono na rycinie 1. Rycina 2 zawiera natomiast powyższe dane w procentach. Najwięcej wypełnień założono w klasach I i II wg Blacka, co stanowiło odpowiednio 58 wypełnień (48,33%) klasy I i 41 (34,17%) klasy II.

Ryc. 1. Liczba ubytków poszczególnych klas wg Blacka w badanej grupie.

Ryc. 2. Odsetek poszczególnych klas wg Blacka w badanej grupie.

Pozostałe wypełnienia klas III, IV, V i MOD stanowiły znacznie niższy odsetek tj. III-6 (5,00%), IV-4 (3,33%), V-6 (5,00%) i MOD- 5 (4,17%). Rycina 3 ilustruje liczbę wypełnień w zależności od rozpoznania klinicznego. Najwięcej wypełnień założono w ubytkach próchnicowych z rozpoznaniem caries profunda – 54. Ocenę cech użytkowych materiału przedstawiono w tabeli 1 i na rycinie 4. We wszystkich ocenianych kategoriach A-D przeważały oceny b. dobre – ponad 50% założonych wypełnień. Nie oceniono negatywnie żadnego z wypełnień. Wysoki odsetek, mieszczący się od 34,17% do 44,17% w poszczególnych kategoriach stanowiły oceny dobre. W znikomym procencie, poniżej 10%, oceniano poszczególne cechy jako dość dobre.

Ryc. 3. Liczba wypełnień w zależności od rozpoznania klinicznego.

Tabela 1. Ocena cech użytkowych materiału.

Badana cecha		OCENA								Ogółem
		Bardzo dobra		Dobra		Dość dobra		Negatywna		Ogółem
		Liczba	%	Liczba	%	Liczba	%	Liczba	%	Liczba	%
A	Wprowadzenie materiału do ubytku, przyleganie do ściany, kondensacja	62	51,67	52,00	43,33	6,00	5,00	0,00	0,00	120,00	100,00
B	Możliwość wymodelowania powierzchni wypełnienia w materiale niespolimeryzowanym	64	53,33	45,00	37,50	11,00	9,17	0,00	0,00	120,00	100,00
C	Możliwość dokładnego opracowania (usunięcie nadmiaru, wygładzenie, polerowanie)	71	59,16	41,00	34,17	8,00	6,67	0,00	0,00	120,00	100,00
D	Dobór koloru (trudność, czas, transparencja)	60	50,00	53,00	44,17	7,00	5,83	0,00	0,00	120,00	100,00

Ryc. 4. Ocena cech użytkowych materiału wyrażona w procentach.

Końcową ocenę założonych wypełnień dokonano za pomocą skali Ryge´a, co przedstawiono w tabeli 2. Nie odnotowano w żadnym z kryteriów, oceny innej niż 0, tj. wszystkie założone wypełnienia posiadały gładką powierzchnię, miały odpowiedni kształt anatomiczny, szczelność brzeżna nie budziła zastrzeżeń. Brak ujednolicenia kryteriów ocen w pracach innych autorów uniemożliwia porównanie uzyskanych wyników. W dostępnym piśmiennictwie odnotowano podobnie wysokie oceny materiałów kompozytowych światłoutwardzalnych (3, 5, 8). Dodatkowym atutem zakładanych wypełnień z materiału ELS było zadowolenie pacjentów z ich wyglądu estetycznego.

Tabela 2. Ocena wypełnień wg skali Ryge´a.

Skala	Powierzchnia				Kształt anatomiczny				Przyleganie brzeżne
Skala	0	1	2	3	0	1	2	3	0	1	2	3
Liczba wypełnień	120	0	0	0	120	0	0	0	120	0	0	0

WNIOSKI

1. Materiał kompozytowy ELS może być z powodzeniem stosowany w dydaktyce studentów stomatologii.

2. W celu uzyskania pełniejszej oceny wskazane jest prowadzenie dalszych obserwacji klinicznych.

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Onkologia dla stomatologów

Chirurgia ogólna dla stomatologów

Choroby zawodowe lekarzy stomatologów

Piśmiennictwo

1. Pawłowska E.: Ocena wpływu modyfikacji systemu wiążącego chitozanem na siłę wiązania materiałów kompozycyjnych z zębiną. Nowa Stomat., 2003, 2:65-69. 2.Grodecki P.: Giomery - kolejny krok naprzód? Twój Przegląd Stomat., 2003, 3:24-25. 3.Kochańska B. i wsp.: Ocena cech użytkowych materiału do wypełnień firmy Voco. Czas. Stomat., 2000, LIII, 7:395-398. 4.Bachanek T. i wsp.: Wstępna ocena kliniczna materiału kompozytowego SDI WAVE. Nowa Stomat., 2003, 1:10-11. 5.Borowska-Afeltowicz E. i wsp.: Ocena cech użytkowych wybranych materiałów do wypełnień firmy 3M. Czas. Stomat., 1997, L, 8:518-524. 6.Bachanek T. i wsp.: Wstępna ocena wypełnień wykonanych z kompozytu mikrohybrydowego Saremco. Mag. Stomat., 1998, 11, 16-17. 7.Bachanek T. i wsp.. Ocena materiału kompozytowego Glacier. Mag. Stomat., 2000, 5:32-33. 8. Miazga E. i wsp.: Wstępna ocena kliniczna wypełnień z materiału kompozytowego Glacier i systemu adhezyjnego PAAMA 2. Mag. Stomat., 1999, 8:16-19. 9. Wójtowicz D. i wsp.: Roczna obserwacja kliniczna wypełnień wykonywanych z materiału kompozytowego Valux Plus. Mag. Stomat., 1998, 9:15-17. 10. Ilewicz L.: Materiały do wypełnień we współczesnej dentystyce odtwórczej. L-Medica Press, Bielsko-Biała, 2003, 57-60. 11.Ikeda T. et al.: Color differences and color changes in Vita Shade tooth-colored restorative materials. Am. J. Dent., 2003 Dec., 16 (6): 381-384. 12.Jańczuk Z., Szymaniak E.: Próchnica zębów. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1994, 178. 13.Ryge G., Snydler H.: Evaluation of the clinical quality of restoration. J. Am. Dent. Assoc., 1973, 7:369-372.

Nowa Stomatologia 1/2005
Strona internetowa czasopisma Nowa Stomatologia

Powrót na górę strony

Pozostałe artykuły z numeru 1/2005:

- reklama -

Strona główna | Reklama | Kontakt