Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Zastanawiasz się, jak wydać pracę doktorską, habilitacyjną lub monografię? Chcesz dokonać zmian w stylistyce i interpunkcji tekstu naukowego? Nic prostszego! Zaufaj Wydawnictwu Borgis – wydawcy renomowanych książek i czasopism medycznych. Zapewniamy przede wszystkim profesjonalne wsparcie w przygotowaniu pracy, opracowanie dokumentacji oraz druk pracy doktorskiej, magisterskiej, habilitacyjnej. Dzięki nam nie będziesz musiał zajmować się projektowaniem okładki oraz typografią książki.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Postępy Fitoterapii 1/2012, s. 35-47
Katarzyna Kujawa-Warchala, *Jolanta Nazaruk
Aktywność farmakologiczna pentacyklicznych związków triterpenowych
Pharmacological activity of pentacyclic triterpene compounds
Zakład Farmakognozji, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
p.o. Kierownika Zakładu: dr Michał Tomczyk
Summary
Pentacyclic triterpenes are structurally divers, widespread secondary metabolites of plants. This review shows that their pharmacological potential is very high. In many experiments, in vitro and in vivo, it was stated that they display various pharmacological effects, among others anti-cancer, antioxidant, anti-inflammatory, anti-diabetic, anti-atherosclerotic, spasmolytic, antiallergic. They are promising compounds for the development of new multi-targeting bioactive agents.
Podstawowe struktury pentacyklicznych związków triterpenowych i ich występowanie w świecie roślin
Triterpeny, obok steroli, saponin i glikozydów nasercowych, należą do grupy triterpenoidów. Triterpeny pentacykliczne charakteryzują się obecnością pięciu sześciowęglowych lub jednego pięcio- i czterech sześciowęglowych pierścieni. Ich szkielet jest uformowany z sześciu jednostek izoprenowych i powstaje w wyniku cyklizacji cząsteczki skwalenu. Związki te są zazwyczaj bezbarwne, krystaliczne, mało reaktywne i mają wysoką temperaturę topnienia. Strukturę triterpenów pentacyklicznych podzielono na kilka typów przedstawionych na rycinie 1.
Ryc. 1. Podstawowe struktury pentacyklicznych związków triterpenowych.
Do poszczególnych typów należą następujące pochodne:
– typ ursanu: kwas ursolowy, α-amyryna, uwaol,
– typ oleananu: kwas oleanolowy, β-amyryna, erytrodiol,
– typ lupanu: lupeol, betulina, kwas betulinowy,
– typ taraksastanu: taraksasterol,
– typ tarakseranu: tarakserol (1-4).
Związki triterpenowe występują na ogół w korze, korku, żywicy, skórce i woskowym nalocie liści oraz kwiatów, pełniąc funkcję ochronną przed atakiem owadów i drobnoustrojów (1). Są szeroko rozpowszechnione w świecie roślin i stanowią przedmiot licznych badań fitochemicznych i farmakologicznych. W tabeli 1 przedstawiono występowanie poszczególnych związków w surowcach roślinnych (4, 5).
Tabela 1. Rozpowszechnienie pentacyklicznych triterpenów w roślinach leczniczych i użytkowych.
ZwiązekRodzinaGatunekCzęść rośliny
Kwas oleanolowyOleaceaeOlea europaealiście, owoce, kora
MyrtaceaeSyzygium aromaticumkwiaty
LamiaceaeRosmarinus officinalisliście
Melissa officinalisliście
Lavandula angustifolialiście, kwiaty
LoranthaceaeViscum albumziele
Kwas ursolowyLamiaceaeRosmarinus officinalisliście
Salvia officinalisliście
Lavandula angustifolialiście, kwiaty
Thymus vulgarisliście
Origanum majoranaliście
ApocynaceaeNerium oleanderliście
RosaceaeMalus domesticaowoce, skórka, wytłoki
RubiaceaeCoffea arabicaliście
Kwas betulinowyPlatanaceaePlatanus acerifoliakora
BetulaceaeBetula albakora
LamiaceaeRosmarinus officinalisliście
BetulinaBetulaceaeBetula albakora
OleaceaeOlea europaeakora
CaprifoliaceaeSambucus nigrakora
α- i β-AmyrynaGentianaceaeCentaurium erythraeaziele
EricaceaeArctostaphylos uva-ursiliście
β-AmyrynaApiaceaePimpinella anisumnasiona
LamiaceaeSalvia officinalisliście
SolanaceaeSolanum lycopersicumskórka owoców
LupeolAsphodelaceaeAloë veraliście
EricaceaeArctostaphylos uva-ursiliście
BetulaceaeBetula albakora
VitaceaeVitis viniferaliście
AsteraceaeCalendula officinaliskwiaty
Rośliny o wysokiej zawartości triterpenów pentacyklicznych często są wykorzystywane w fitoterapii ze względu na cenne właściwości lecznicze (4). Niniejszy przegląd obejmuje głównie aktywność pochodnych ursanu, oleanu i lupanu.
Aktywność farmakologiczna pentacyklicznych pochodnych triterpenowych
Aktywność przeciwnowotworowa
Komórki rakowe dysponują szerokimi możliwościami namnażania, transformacji, tworzenia przerzutów do innych organów i tkanek oraz oporności na terapeutyki, co utrudnia ich niszczenie. W związku z tym ważne jest znalezienie leków działających precyzyjnie w poszczególnych stadiach karcynogenezy i poznanie dokładnego mechanizmu ich działania (6). Związki triterpenowe mogą być potencjalnym elementem strategii przeciwnowotworowej. Przeprowadzone badania wykazują ich aktywność na wielu etapach powstawania nowotworu.
Aktywność antyoksydacyjna i cytoochronna
W ostatnich latach pojawiło się wiele danych wskazujących na istotną rolę stresu oksydacyjnego w przebiegu transformacji nowotworowej. W komórkach nowotworowych stwierdzono nasilone wytwarzanie wolnych rodników, co może prowadzić do niestabilności genomu, mutacji DNA, wzrostu tempa proliferacji oraz potencjalnej oporności na terapię (7). Triterpeny można uznać za potencjalne czynniki cytoochronne i przeciwnowotworowe z uwagi na ich działanie przeciwko wolnym rodnikom (8).
Przebadano aktywność antyoksydacyjną wybranych triterpenów metodami in vitro i in vivo na organizmach myszy i szczurów narażonych na działanie wolnych rodników.
W tkankach prostaty myszy, w których wywołano silny stres oksydacyjny za pomocą testosteronu, po podaniu lupeolu odnotowano spadek poziomu produktów peroksydacji lipidów i liczby wolnych rodników oraz wzrost aktywności enzymów (dysmutaza ponadtlenkowa (SOD), katalaza (CAT), reduktaza glutationowa (GR), transferaza S-glutationowa (GST)). Na podstawie otrzymanych wyników można przypuszczać, że lupeol jest potencjalnym czynnikiem zapobiegającym nowotworom prostaty wywołanym stresem oksydacyjnym (9). Podobne badania, prowadzone na organizmach myszy ze zmianami w wątrobie, wywołanymi silnym karcynogenem DMBA (dimetylobenzenoantracen), wykazały, że lupeol powoduje spadek poziomu peroksydacji lipidów i wzrost aktywności enzymów antyoksydacyjnych. Może być on zatem traktowany jako czynnik hepatoprotekcyjny wobec czynników karcynogennych (10). Hepatoochronne działanie lupeolu stwierdzono także w testach na szczurach poddanych działaniu silnie karcynogennej aflatoksyny B1. Lupeol obniżał poziom stresu oksydacyjnego poprzez redukcję poziomu peroksydacji lipidów oraz wzmożenie aktywności SOD, CAT, peroksydazy glutationowej (GPx), GR, GST, dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (G6PD) i czynników nieenzymatycznych, takich jak glutation zredukowany (GSH), witaminy C i E. Ponadto wykazano, że skuteczność lupeolu jest porównywalna do sylimaryny (11).
Badano również aktywność lupeolu przeciwko reakcjom rodnikowym wywołanym przez metale ciężkie indukujące nowotwory nerek i wątroby. U szczurów, którym wstrzyknięto podskórnie kadm, wykazano spadek poziomu produktów peroksydacji lipidów i wzrost poziomu antyoksydantów w nerkach (12). Podobne efekty dla lupeolu i jego estru linoleinianowego uzyskano w tkance wątrobowej. Aktywność linoleinianu lupeolu była zbliżona do aktywności sylimaryny (13).
W innym teście skórę myszy, w celu indukcji nowotworu, poddawano działaniu wolnego rodnika – nadtlenku benzoilu. Podany jednocześnie lupeol zredukował stopień uszkodzeń DNA, białek i lipidów, obniżył poziom generowanego nadtlenku wodoru, zmniejszył ilość produktów peroksydacji lipidów oraz podwyższył aktywność CAT, GPx, GR, GST i GSH. Związek ten może więc być traktowany jako potencjalny czynnik zapobiegający rozwojowi nowotworów skóry (14, 15).
Aktywność kwasu oleanolowego, kwasu 2-hydroksyoleanolowego (kwas krategolowy), erytrodiolu i uwaolu, przebadano na liniach komórkowych raka sutka MCF-7. Wykazano, że uwaol, kwas oleanolowy i krategolowy obniżają poziom wolnych rodników w komórkach i chronią je przed uszkodzeniami wywołanymi nadtlenkiem wodoru. Ponadto dla wszystkich czterech triterpenów odnotowano działanie ochronne wobec uszkodzeń DNA pod wpływem nadtlenku wodoru. Dodatkowo wykazano cytotoksyczność erytrodiolu, uwaolu i kwasu oleanolowego wobec komórek raka sutka (16). Natomiast badania na liniach komórkowych białaczki szpikowej (L1210, K562 i HL-60) wykazały aktywność antyoksydacyjną kwasu oleanolowego i ursolowego. Oba triterpeny spowodowały obniżenie częstości występowania uszkodzeń DNA indukowanych nadtlenkiem wodoru. Odnotowano również działanie cytotoksyczne kwasu oleanolowego i ursolowego wobec komórek białaczki (17).
Wpływ na apoptozę
Jedną z cech charakterystycznych transformacji nowotworowej jest zanik zdolności komórek do apoptozy. Mutacje genowe, prowadzące do rozwoju nowotworu, warunkują upośledzenie mechanizmów regulacji cyklu komórkowego i niekontrolowane podziały. Zaburzenia te polegają na utracie równowagi w odniesieniu do czynników pro- i antyapoptotycznych oraz na uszkodzeniu białek uczestniczących w procesie programowanej śmierci komórki. Przywrócenie komórkom nowotworowym zdolności do obumierania jest potencjalnym punktem uchwytu leków przeciwnowotworowych (6). Pochodne triterpenowe zostały przebadane pod kątem zdolności do indukowania apoptozy w komórkach nowotworowych. W przypadku poszczególnych pochodnych udowodniono szereg mechanizmów aktywacji apoptozy poprzez szlak zewnątrzpochodny oraz wewnątrzpochodny.
Kwas betulinowy indukuje apoptozę poprzez mechanizm mitochondrialny. W badaniach na liniach komórek nowotworowych, związek ten powodował utratę potencjału błonowego mitochondriów, uwolnienie z mitochondriów cytochromu c i czynnika indukcji apoptozy (AIF), aktywację kaspaz cytozolowych oraz fragmentację jądra (18). Innym udowodnionym mechanizmem działania kwasu betulinowego jest generowanie reaktywnych form tlenu (ROS). Zaobserwowano, że w komórkach nowotworowych poddanych działaniu kwasu betulinowego dochodziło do wzrostu poziomu ROS, których obecność powoduje aktywację kaspaz cytozolowych i apoptozę (19). W badaniach na hodowli komórkowej czerniaka wykazano, że ROS uwalniane pod wpływem kwasu betulinowego są również odpowiedzialne za indukcję proapoptotycznych kinaz rodziny MAPK, takich jak p38 oraz SAP/JNK (20).
Kolejnym dyskutowanym mechanizmem jest wpływ kwasu betulinowego na ekspresję białek rodziny Bcl-2, które są czynnikami zarówno pro- jak i antyapoptotycznymi. Ich bilans warunkuje przeżycie lub śmierć komórki. Przykładowo, w badaniach na liniach komórkowych różnych nowotworów, poddanych działaniu kwasu betulinowego, odnotowano wzrost ilości białek proapoptotycznych Bax i Bcl-XS. (19, 21-23). Kwas betulinowy uczestniczy w regulacji apoptozy także poprzez modulację aktywności czynnika transkrypcji jądrowej NF-κB. Badania wykazały, że aktywuje on czynnik NF-κB, który odpowiada za nasilenie transkrypcji genów białek regulujących apoptozę (24). Natomiast w badaniach na komórkach lekoopornego nowotworu prostaty z konstytutywną nadekspresją czynnika NF-κB, uzyskano przeciwny efekt. W komórkach wykazano spadek ekspresji czynnika NF-κB, spowodowany działaniem kwasu betulinowego. Mniejsza aktywność NF-κB skutkowała zmianą stosunku ilościowego białek Bcl-2/Bax oraz rozpadem jądrowego enzymu naprawczego – polimerazy poli-ADP-rybozy (PARP) – co w efekcie indukowało śmierć komórek (25). Odmienne wyniki dotyczące aktywności NF-κB są prawdopodobnie spowodowane jego wielokierunkowym i niekiedy przeciwstawnym działaniem w zakresie regulacji cyklu komórkowego i proliferacji (26).
Badania przeprowadzone na komórkach raka prostaty wykazały aktywację apoptozy przez kolejny triterpen – lupeol. Działanie lupeolu wiąże się ze szlakiem zewnątrzpochodnym. W komórkach poddanych działaniu lupeolu stwierdzono wzrost ekspresji białka Fas, które stanowi receptor błonowy aktywujący szlak apoptozy (tzw. receptor śmierci) oraz wzrost ekspresji białka FADD, uczestniczącego w przekazywaniu sygnału od receptora Fas. Ponadto zaobserwowano rozkład enzymu PARP, co skutkowało kondensacją i degradacją chromatyny (27). Doświadczenia, prowadzone na komórkach raka trzustki opornych na terapię rekombinowanym białkiem TRAIL (TNF-related apoptosis-inducing ligand), wskazały mechanizm, dzięki któremu lupeol uwrażliwia je na działanie tego czynnika. Komórki te wykazują nadekspresję białka cFLIP, będącego inhibitorem kaspazy-8. W ten sposób zostaje zahamowany szlak apoptozy zapoczątkowany przez białka TRAIL. Komórki nowotworowe poddane działaniu lupeolu wykazały spadek ekspresji białek cFLIP i uwrażliwienie na działanie białek TRAIL (28). Inne badania na komórkach raka trzustki udowodniły, że lupeol redukuje ekspresję antyapoptotycznej onkoproteiny Ras odpowiedzialnej za wzrost komórek nowotworowych (29).
Kolejne triterpeny, dla których udowodniono aktywność proapoptotyczną, to kwas ursolowy, oleanolowy i β-amyryna. Badania, przeprowadzone na liniach komórkowych czerniaka B16F-10, wykazały aktywację apoptozy przez kwas ursolowy na drodze różnorakich mechanizmów. Stwierdzono wzrost ekspresji białka p53, które jest istotnym czynnikiem regulującym cykl komórkowy, proces starzenia i apoptozę komórek. Wykazano także wzrost ekspresji kaspazy-3. Ponadto zaobserwowano spadek ekspresji proapoptotycznego białka Bcl-2, poprzez inhibicję czynnika NF-κB, odpowiedzialnego za regulację ekspresji białek z rodziny Bcl-2 (30). W linii komórkowej nowotworu układu nerwowego (1321N1), poddanej działaniu kwasu oleanolowego, stwierdzono wzrost produkcji reaktywnych form tlenu oraz azotu, których obecność wiązała się z utratą potencjału błonowego mitochondriów i dezintegracją ich błon (31). Badania na liniach komórkowych białaczki szpikowej HL60 wskazały kolejny mechanizm indukcji apoptozy przez kwas oleanolowy. Stwierdzono aktywację kaspazy 3 i 9 oraz rozpad enzymu PARP (32). Kolejny triterpen, β-amyryna, powoduje indukcję apoptozy w komórkach nowotworowych poprzez generowanie wolnych rodników. Badania in vitro wykazały także, że hamuje on aktywność oksydazy ksantynowej, co z kolei może świadczyć o potencjalnej aktywności antoksydacyjnej β-amyryny wobec zdrowych komórek (33).
Wpływ na angiogenezę
Wzrost nowotworu może następować pod warunkiem dostarczania mu substancji odżywczych i tlenu. Unaczynienie guza jest istotnym etapem karcynogenezy, bez którego nowotwór pozostaje w stadium przedinwazyjnym. Dopiero pobudzenie angiogenezy warunkuje dalszy rozrost i tworzenie przerzutów. Proces angiogenezy jest indukowany m.in. przez czynnik wzrostu śródbłonka naczyń (VEGF), czynnik wzrostu fibroblastów (FGF), czynnik wzrostu nowotworu (TGF) oraz interleukinę 8 (IL-8). Zastosowanie związków obniżających aktywność tych czynników stanowi kolejną strategię walki z nowotworem (6). Badania prowadzone w warunkach in vitro i in vivo wykazały, że niektóre pochodne triterpenowe są zdolne przeciwdziałać rozrostowi nowotworu na etapie angiogenezy.
Kwas betulinowy hamował aktywność czynnika FGF w komórkach śródbłonka naczyniowego pochodzących z aorty wołowej (34). Badania prowadzone na linii komórkowej raka prostaty wykazały spadek ekspresji czynnika VEGF pod wpływem kwasu betulinowego (35). Hamowanie ekspresji czynnika VEGF przez kwas betulinowy zostało potwierdzone również w badaniach na linii komórkowej nowotworu endometrium. Oprócz tego odnotowano obniżenie ekspresji czynnika HIF-1α (hypoxia-induced factor 1), regulującego ekspresję genu VEGF.
Ponadto zaobserwowano obniżenie aktywności prolidazy – enzymu odpowiedzialnego za metabolizm kolagenu i odgrywającego rolę w angiogenezie. Prolidaza degraduje cząsteczki kolagenu i dostarcza budulca do syntezy nowych łańcuchów kolagenu przez unaczyniający się nowotwór. Zmniejszenie jej aktywności skutkowało hamowaniem biosyntezy kolagenu przez komórki nowotworowe. Prolidaza odpowiada także za aktywację czynnika HIF-1 i pośrednio VEGF (36). Badania na linii komórkowej nowotworu endometrium pokazują szerzej mechanizmy hamowania biosyntezy kolagenu przez kwas betulinowy. Kolagen, jako białko macierzy pozakomórkowej, pełni rolę budulcową, odpowiada za integralność tkanek i interakcje międzykomórkowe. Oddziałuje na komórki poprzez receptory powierzchniowe zwane integrynami α2β1. Reguluje wzrost, różnicowanie oraz procesy nowotworzenia. Wytwarzanie kolagenu jest regulowane m.in. poprzez czynnik wzrostowy IGF-I i pośrednio przez aktywność prolidazy. W komórkach nowotworowych, poddanych działaniu kwasu betulinowego, stwierdzono spadek biosyntezy kolagenu oraz obniżenie aktywności prolidazy. Ponadto zaobserwowano spadek ekspresji integryny α2 oraz receptora dla IGF-I i jego białek sygnałowych – kinaz MAP. Odnotowano także wzrost ekspresji czynnika NF-κB, który odpowiada za spadek ekspresji białek biosyntezy kolagenu (37).
Kolejne triterpeny o potencjalnej aktywności przeciwnowotworowej, to lupeol, kwas ursolowy i oleanolowy. Testy z użyciem modelu śródbłonka ludzkiej żyły pępowinowej udowodniły hamujący wpływ lupeolu na angiogenezę (38). Kwas ursolowy w testach in vitro hamował aktywność urokinazy i katepsyny B – enzymów uczestniczących w etapie degradacji macierzy pozakomórkowej przez rozwijający się guz (39). Testy na modelach biologicznych wykazały, że kwasy ursolowy i oleanolowy są zdolne do inhibicji proliferacji komórek śródbłonka naczyniowego (40).
Ochrona komórek poprzez działanie antyoksydacyjne
Wolne rodniki są zaangażowane w powstawanie uszkodzeń wielu narządów i stanowią bezpośrednią przyczynę degradacji DNA, starzenia organizmu i różnorodnych chorób. Triterpeny pentacykliczne wykazują udowodnioną aktywność antyoksydacyjną, co wiąże się z ich potencjalnym zastosowaniem jako czynników cytoochronnych (8). Wyniki badań potwierdzają działanie ochronne triterpenów wobec komórek nerek, wątroby, serca i limfocytów.
Wolne rodniki odpowiadają za uszkodzenia nerek w przebiegu kamicy nerkowej. Kamienie szczawianowo-wapniowe indukują peroksydację lipidów, stres oksydacyjny i uszkodzenie tkanek. W jednym z doświadczeń implantowano kawałki cynku do tkanki nerkowej szczurów oraz podawano im szczawian amonu, co zapoczątkowało rozwój kamicy szczawianowej. Kuracja lupeolem i betuliną podniosła poziom antyoksydantów: CAT, SOD, GPx, GST, GSH oraz witamin C i E w tkance nerkowej, a także obniżyła poziom peroksydacji lipidów i stopień uszkodzenia narządu (41).
Prowadzono badania na liniach hepatocytów narażonych na działanie etanolu. Hepatotoksyczność etanolu polega na generowaniu anionorodnika ponadtlenkowego i nadtlenku wodoru, które powodują uszkodzenia hepatocytów na drodze stresu oksydacyjnego. W komórkach poddanych działaniu etanolu oraz kwasu betulinowego i betuliny stwierdzono zmniejszenie produkcji tych rodników i zabezpieczenie komórek wątrobowych przed uszkodzeniem (42). Działanie hepatoochronne wykazano także dla octanu α-amyryny. Związek ten, poprzez działanie antyoksydacyjne, przyczynił się do zmniejszenia uszkodzeń hepatocytów u szczurów, które poddano intoksykacji tetrachlorkiem węgla (43). Inny triterpen, kwas oleanolowy, został przebadany w kierunku aktywności przeciwwolnorodnikowej na hepatocytach myszy i szczurów. Metodą RT-PCR analizowano RNA hepatocytów po podaniu kwasu oleanolowego. Stwierdzono nasilenie ekspresji genów kodujących metalotioneinę oraz czynnik transkrypcyjny Nrf-2 (Nuclear factor-like 2). Metalotioneina jest białkiem wiążącym metale i odpowiada za detoksykację metali ciężkich w wątrobie. Unieszkodliwia także wolne rodniki. Natomiast Nrf-2 nasila ekspresję genów kodujących enzymy antyoksydacyjne (44).
Badano kardioochronne działanie lupeolu i linoleinianu lupeolu w przebiegu terapii cyklofosfamidem, odznaczającym się wysoką kardiotoksycznością. U szczurów, którym podano cyklofosfamid, a następnie lupeol i linoleinian lupeolu, zaobserwowano zmniejszenie poziomu markerów uszkodzenia kardiomiocytów (dehydrogenaza mleczanowa i fosfokinaza keratynowa) oraz wzrost aktywności SOD, CAT, GPx, GR, GST, GSH, G6PD oraz witamin C i E w surowicy krwi (45).
Testy in vitro na ludzkich limfocytach wykazały aktywność antyoksydacyjną kwasu ursolowego. Limfocyty były poddane stresowi oksydacyjnemu w wyniku działania promieniowania UVB i wolnych rodników. Po podaniu kwasu ursolowego odnotowano spadek produktów peroksydacji lipidów, obniżenie poziomu fragmentacji DNA i wzrost żywotności limfocytów (46).
Aktywność przeciwzapalna
Choroby zapalne są wysoce szkodliwym i szeroko rozpowszechnionym problemem zdrowotnym. Proces zapalny może dotyczyć wielu tkanek, często przechodzi w stan przewlekły i wiąże się z występowaniem dokuczliwego bólu, który trudno opanować farmakologicznie. Przewlekłe zapalenie, spowodowane chorobą autoimmunizacyjną, może prowadzić ponadto do uszkodzenia wielu narządów, jak stawy, płuca, nerki, przewód pokarmowy, wątroba (47, 48). Stan zapalny może także sprzyjać rozwojowi nowotworów (49).
Odkryto kilka mechanizmów działania przeciwzapalnego triterpenów. Ich aktywność opiera się głównie na hamowaniu aktywności enzymów uczestniczących w reakcji zapalnej, jak fosfolipaza A2, cyklooksygenaza, lipooksygenaza, syntaza tlenku azotu, elastaza. Kolejny mechanizm to obniżenie wytwarzania prostaglandyn oraz cytokin prozapalnych: czynnika martwicy guza (TNF-α), interferonu (IFN-γ), interleukin (IL). Titerpeny mogą także obniżać aktywność bądź liczbę komórek uczestniczących w procesie zapalnym.
Przeprowadzono szeroko zakrojone badania przesiewowe, dotyczące zdolności hamowania fosfolipazy A2 przez wybrane wyciągi roślinne w warunkach in vitro. Fosfolipaza A2 odpowiada za tworzenie mediatorów bólu i zapalenia. Wykazano, że najwyższą aktywnością hamującą odznaczały się wyciągi z Betula alba, zawierające jako główny składnik betulinę i kwas betulinowy (50). Testy in vitro i in vivo wykazały hamujący wpływ kolejnego triterpenu – kwasu oleanolowego – na aktywność fosfolipazy A2. Badano aktywność tego enzymu w płynie maziowym, opłucnowym oraz jadach węży indyjskich Vipera russelli i Naja naja. Zaobserwowano nieodwracalną inhibicję fosfolipazy A2 poprzez utworzenie kompleksu kwasu oleanolowego z tym enzymem. Kolejne testy przeprowadzono na myszach z zapaleniem indukowanym fosfolipazą A2. Wykazano zahamowanie aktywności hemolitycznej oraz zmniejszenie obrzęku łapy pod wpływem kwasu oleanolowego (51).

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem , należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

otrzymano: 2011-10-14
zaakceptowano do druku: 2011-11-07

Adres do korespondencji:
*dr n. farm. Jolanta Nazaruk
Zakład Farmakognozji UM w Białymstoku
ul. Mickiewicza 2a, 15-089 Białystok
tel.: +48 (85) 748-56-92
e-mail: jolanta.nazaruk@umwb.edu.pl

Postępy Fitoterapii 1/2012
Strona internetowa czasopisma Postępy Fitoterapii