Chcesz wydać pracę doktorską, habilitacyjną czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

© Borgis - Nowa Medycyna 2/2004
Dariusz Kieszko1, Maria Mazurkiewicz2
Zastosowanie doustnego preparatu klodronianu w terapii uzupełniającej operacyjnego raka piersi
The oral clodronate in management of the adjuvant therapy of surgical breast cancer
1Oddział Onkologii Ginekologicznej Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej
Ordynator: dr n. med. E. Kutarska
2Katedra i Klinika Onkologii AM w Lublinie
Kierownik: prof. nadzw. dr hab. med. M. Mazurkiewicz
Streszczenie
This review presents a randomized placebo trial conducted on a group of 1069 patients with surgical breast cancer. Usage of clodronate prove to be a good solution with minimal, not long-lasting side effects, especially in II and III cancer stage.
WSTĘP
Rokowanie w raku piersi jest ściśle uzależnione od stopnia zaawansowania klinicznego nowotworu. Odsetek przeżyć 5-letnich wśród chorych z przerzutami odległymi (IV stopień zaawansowania klinicznego) wynosi zaledwie 23%, podczas gdy w III stopniu, gdy nowotwór obejmuje gruczoł piersiowy i regionalne węzły chłonne, jest on znacznie wyższy i wynosi 79%. Natomiast w I i II stopniu zaawansowania choroby odsetek przeżyć 5-letnich sięga aż 97% (1). Mediana przeżycia chorych od rozpoznania przerzutów do kości wynosi 21 miesięcy (2). Klodronian (Bonefos), lek z grupy bifosfonianów poprzez wpływ na indukcję apoptozy i hamowanie adhezji komórek nowotworowych do kości, zapobiega powstawaniu nowych oraz spowalnia progresję już istniejących przerzutów (3, 4). Badania przeprowadzone przez Diel´a i wsp. wykazały istotny wpływ doustnego podawania klodronianu na zmniejszenie częstości występowania przerzutów do kości wśród chorych na raka piersi (5).
MATERIAŁ I METODY
W opisywanym wieloośrodkowym randomizowanym badaniu prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby, kontrolowanym placebo, oceniano skuteczność i bezpieczeństwo stosowania doustnej formy klodronianu w grupie 1069 chorych na pierwotnie operacyjnego raka piersi w stopniu zaawansowania I-III. Rekrutację chorych przeprowadzono w latach 1989-2000. Pacjentki przez dwa lata otrzymywały doustnie klodronian w dawce1600 mg/dobę lub placebo. Terapię klodronianem rozpoczynano w okresie nie dłuższym jak 6 miesięcy od zakończenia leczenia podstawowego (zabieg operacyjny, radioterapia i podanie tamoksyfenu). Pierwsze wyniki badania zostały opublikowane w roku 2002 przez Powels´a (6). W poniższej pracy przedstawiono niepublikowane dotąd dane dotyczące czasu do wystąpienia pierwszego przerzutu do kości w ciągu 5-letniego okresu obserwacji oraz całkowitego czasu przeżycia wśród chorych na raka piersi w I-III stopniu zaawansowania klinicznego. Analizę uzyskanych wyników przeprowadzono z użyciem testu logarytmicznego (log-rank) bez stratyfikacji, oceniając iloraz ryzyka (HR) z przedziałem ufności równym 95% (CI 95%).
WYNIKI
Badane grupy chorych (otrzymujące klodronian v. otrzymujące placebo) nie różniły się istotnie pod względem parametrów demograficznych i klinicznych.
Wykazano, że doustnie podawany klodronian istotnie zmniejszał ryzyko wystąpienia przerzutów do kości o 45%, u wszystkich objętych badaniem pacjentów w okresie 2-letniej terapii (2 lata: HR = 0,546, p = 0,031) oraz o 31% w całym 5-letnim okresie obserwacji (5 lat: HR = 0,692, p = 0,043) w porównaniu z placebo. Podawanie klodronianu w sposób istotny wpływało na zmniejszenie ryzyka wystąpienia przerzutów do kości, zwłaszcza u pacjentów z rakiem w II/III stopniu zaawansowania zarówno w okresie terapii (2 lata: 50%, HR = 0,496, p = 0,020) jak i w całym okresie trwania badania (5 lat: 41%, HR = 0,592, p = 0,009).
Ponadto okazało się, że podawanie klodronianu istotnie zwiększało całkowity okres przeżycia w całej badanej grupie chorych (zmniejszenie ryzyka zgonu o 23%, HR = 0,768, p = 0,048). Zaznaczone różnice okazały się jeszcze większe wśród pacjentów z rakiem w stopniu II i III (zmniejszenie ryzyka zgonu o 26%, HR = 0,743, p = 0,041).
Doustna terapia klodronianem, oprócz zmniejszenia częstości występowania przerzutów do kości, także znamiennie poprawiła przeżycia chorych w okresie 5-letniej obserwacji w porównaniu z chorymi otrzymującymi placebo.
Okazało się również, że mediana całkowitego czasu przeżycia u pacjentów, u których przerzuty wystąpiły podczas doustnej terapii klodronianem wynosiła 2107 dni i była blisko 2-krotnie większa (1229 dni) aniżeli w grupie otrzymującej placebo. Doustna forma klodronianu była dobrze tolerowana przez chorych. Najczęstszym objawem niepożądanym była biegunka o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu.
WNIOSKI
1. Klodronian w formie doustnej (Bonefos 1600 mg raz dziennie przez dwa lata) dodany do standardowej terapii adiuwantowej istotnie zmniejsza ryzyko wystąpienia przerzutów do kości u pacjentów z pierwotnym operacyjnym rakiem piersi w porównaniu z placebo, zarówno w czasie jego podawania jak i przez cały 5-letni okres obserwacji. Wpływa również na znaczne wydłużenie całkowitego czasu przeżycia chorych.
2. Największą korzyść z przyjmowania klodronianu odnoszą chore na raka piersi w II i III stopniu zaawansowania klinicznego.
3. Klodronian podawany doustnie jest dobrze tolerowany i nie wykazuje poważnych długotrwałych działań niepożądanych.
Piśmiennictwo
1. American Cancer Society. 2. McCloskey E.V., et al.: Drugs. 2001, 61, 1255-1274. 3. Yoneda T. et al.: Cancer. 2000, 88, 2979-2988. 4. Mundy. Sem Oncol. 2001, 28, 2-8. 5. Diel I.J. et al.: NEJM. 1988, 3396, 357-363. 6. Powels T. et al.: J Clin Oncol. 2002, 20, 3219-3224.
Nowa Medycyna 2/2004
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna