Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Zastanawiasz się, jak wydać pracę doktorską, habilitacyjną lub monografię? Chcesz dokonać zmian w stylistyce i interpunkcji tekstu naukowego? Nic prostszego! Zaufaj Wydawnictwu Borgis – wydawcy renomowanych książek i czasopism medycznych. Zapewniamy przede wszystkim profesjonalne wsparcie w przygotowaniu pracy, opracowanie dokumentacji oraz druk pracy doktorskiej, magisterskiej, habilitacyjnej. Dzięki nam nie będziesz musiał zajmować się projektowaniem okładki oraz typografią książki.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Postępy Fitoterapii 2-3/2001, s. 3-8
Jerzy Lutomski
Znaczenie ziół w terapii i dietetyce*
The significance of herbs in therapy and dietetics*
Instytut Roślin i Przetworów Zielarskich
Summary
We are witnesses of reappearing of many old therapeutical methods and rediscovering of old herbal drugs. In this report herb drugs of great importance in phytotherapy and dietetics, and also a new discovered biological effects of many herbs were mentioned. The therapeutic and preventive importance of bioactive substances contained in herb extracts by civilization-related and diet-dependant diseases were discussed. The most popular all over the world is the group of herbal remedies against cought and cold. The second place take herbal analgetics, following by vitamins, mineral substances and food supplements.
The appropriate standardization of herbal preparations and dietetic supplements of plant origin with regard to the measurement of activity codeterminating substances is an important quality aspect of their reproductable effectiveness.
Surowce zielarskie przeżywają swój renesans. Jesteśmy świadkami odżywania wielu starych metod w leczeniu chorób i odkrywania na nowo dawnych surowców zielarskich – oczywiście w zgodzie ze współczesną medycyną i wiedzą naukową.
W niedalekiej przyszłości nauka dostarczy dalszych rewelacji o nowych źródłach leków w starych roślinach. Spośród ponad 400 000 gatunków roślin poznanych na ziemi, za lecznicze uważa się około 40 000 gatunków, a za dokładniej przebadane można uznać zaledwie parę tysięcy, czyli 1-1,5%. Podstawowe znaczenie w fitoterapii europejskiej odgrywa 25 surowców (tab. 1).
Tabela 1. Podstawowe surowce zielarskie.
1. bluszcz pospolity
2. czarci pazur (Harpagophytum)
3. czosnek pospolity
4. dziurawiec zwyczajny
5. glistnik jaskółcze ziele
6. głóg dwuszyjkowy
7. jemioła pospolita
8. jeżówka purpurowa
9. karczoch zwyczajny
10. kasztanowiec zwyczajny
11. kava-kava
12. kozłek lekarski
13. melisa lekarska
14. męczennica cielista
15. miłorząb japoński
16. nawłoć pospolita/włałciwa
17. ortosyfon
18. ostropest plamisty
19. palma sabalowa
20. pokrzywa zwyczajna
21. rumianek pospolity
22. strączyniec ostrolistny - senes
23. śliwa afrykańska
24. tymianek pospolity
25. Żeń-szeń
Dziewięć spośród nich należy do najintensywniej przebadanych farmakologicznie i klinicznie roślin leczniczych. Znajdują się one na liście leków roślinnych, których skuteczność terapeutyczna wg obecnego stanu wiedzy została potwierdzona przez badania kontrolowane i dobrze udokumentowane doniesienia z lekarskich doświadczeń (tab. 2).
Tabela 2. Wykaz najlepiej doświadczalnie udokumentowanych roślin leczniczych.
Surowiec wzgl. wyciągSkładniki określające skutecznośćDziałanie biologiczneZastosowanie
Ząbki czosnkualliina (ok. 1%),
allicyna,
ajoen,
winyloditiina,
trójsiarczek metylopropenylowy
obniżające lipidy,
hamujące agregację trombocytów,
fibrynolityczne,
antybakteryjne,
lekko obniżające ciśnienie krwi
do wspierania diety przy podwyższonych wartościach tłuszczu we krwi, zapobieganie starczym zmianom naczyniowym
Wyciąg z miłorzębubilobalid,
ginkgolidy,
flawonoloester
antyniedokrwienne,
przeciwniedotlenieniu,
antagonistyczne PAF,
polepszające krążenie obwodowe krwi
symptomatyczne leczenie wobec mózgowych zaburzeń
Ziele dziurawcanieznane, przypuszczalnie hiperycyna i hiperforynaantydepresyjnelekkie i średnio-ciężkie epizody depresyjne
Kwiaty rumiankuchamazulen,
 bisabolol,
lipofilne flawony
przeciwzapalne,
sapazmolityczne
zapalne schorzenia układu pokarmowego ze skurczami, również zastosowanie zewnętrzne
Kłącze kava-kavametystycyna i chemicznie pokrewne pyronymiejscowo znieczulające, antydrgawkowe, ośrodkowo rela-ksujące mięśnienerwicowe stany napięcia, strachu niepokoju
Owoc ostropestusylimaryna (flawonololignany) szczególnie sylibininaantyhepatotoksyczne, na poziomie komórkowym wzmacnia powstawanie rybosomów i podnosi syntezę proteindolegliwości trawienne, toksyczne schorzenia wątroby
Wyciąg z kasztanowcaescyna (saponina trójterpenowa)przeciwwysiękowe, przeciwobrzękowedolegliwości przy schorzeniach żył w nogach
Liście senesusennozydy szczególnie sennozyd Bpobudzenie motoryki jelit, antyabsorpcyjne pobudzające wydzielaniezaparcia, czyszczenie jelita przed diagnostyką
Wyciąg z głogunieznane, może glikozyloflawony i procyjanidynypozytywnie inotropowe polepszenie tolerancji na stan niedotlenienia mięśnia sercowegopoprawiające wydolność serca starczego
Stopniowe, choć nie tak szybkie, jak w przypadku chemioterapeutyków, pogłębianie wiedzy o chemizmie i działaniu wielu leków roślinnych oraz ich standaryzacja spowodowały ponowne nimi zainteresowanie. Istotnym jego przejawem było zwiększenie liczby publikacji dotyczących badań fitochemicznych i związanych z nimi badań farmakologicznych. Wynikiem tego zainteresowania było wprowadzenie wielu nowych leków zawierających nowo odkryte w roślinach związki biologicznie czynne, takie jak m.in. eskulina, sylimaryna, ajoen, boldyna, winblastyna, hiperycyna, cynaryna, ginkgolidy, lektyny, saponozydy, glukany i inne polisacharydy.
Ryc. 1. Wartość obrotu recepturowo wolnych preparatów roślinnych na rynkach europejskich w I półroczu 2000 r. Deutschland grösster Phyto-Markt, Pharm. 2tg. 2000, 41, 66
Tabela 3. Wartość sprzedaży poszczególnych grup leków roślinnych na świecie*.
 Grupa lekówWartość w mld. dolarów
1.Leki przeciwkaszlowe i przeciw przeziębieniu6,5
2.Leki przeciwbólowe5,0
3.Witaminy, substancje mineralne i roślinne dodatki do żywności4,7
4.Leki układu pokarmowego3,0
5.Środki dermatologiczne2,5
*Ztschr. Arznei- & Gewürzpflanzen 2000, 5, nr 3-4, 114.
Analizując kształtowanie sprzedaży preparatów zielarskich nasuwa się wniosek, że podstawowe znaczenie ekonomiczne mogą mieć w przyszłości roślinne leki nasercowe, krążeniowe, przeciwmiażdżycowe, adaptogenne a także środki pochodzenia roślinnego przewidziane do stosowania w dolegliwościach przewodu pokarmowego.
W wielu wymienionych przypadkach schorzeń sprawdziła się efektywność zweryfikowanych naukowo roślin znanych wcześniej z medycyny ludowej. Należą do nich poza czosnkiem, dziurawcem, miłorzębem, rumiankiem i kavą-kavą także: imbir, jeżówka, karczochy, palma sabalowa i żeń-szeń.
Do wschodzących „gwiazd” ziołowych należą: cytryniec chiński (środek stymulujący układ immunologiczny), wąkrota azjatycka (poprawiająca sprawność komórek mózgowych), guarana (środek immunostymulujący), traganek liposokowy (środek kardiotoniczny), słonecznik bulwiasty (środek sprzyjający metabolizmowi cukrowemu), a także borówka czarna (osłabienie wzroku) i pluskwica groniasta (zalecana w zaburzeniach okresu przekwitania).
Stosowane w terapii zioła i ich przetwory cieszą się w świecie dużym i stale rosnącym uznaniem. W pierwszej połowie 2000 r. we Wspólnocie Europejskiej największą wartość obrotu lekami OTC pochodzenia roślinnego osiągnęły Niemcy (ryc. 1).
Na zakup leków ziołowych w Niemczech – wg stałych kursów wymiany – wydano 779,2 milionów dolarów (niemalże połowa wartości całego obrotu europejskiego!). Na kolejnych miejscach znalazły się Francja z obrotem 540,1 milionów dolarów i Wielka Brytania 132,6 milionów dolarów.
W Hiszpanii obrót wzrósł w pierwszym półroczu 2000 r. – o 13% osiągając wartość 65,4 miliony dolarów, we Włoszech – o 5% osiągając wartość 126,7 milionów dolarów. Wśród trzech najmniejszych rynków europejskich Belgia odnotowała wzrost o 11% a Austria o 10%. W Polsce poziom sprzedaży utrzymuje się od dwóch lat na stałym poziomie a jej wartość obrotu w pierwszym półroczu ubiegłego roku wyniosła ok. 100 milionów dolarów USA.
Najlepiej sprzedawana na świecie jest grupa roślinnych leków przeciwkaszlowych i przeciwko przeziębieniu (wzrost wynosi około 5% rocznie), dla których obroty sięgają obecnie około 6,5 miliarda dolarów. Na miejscu drugim znajdują się leki przeciwbólowe z około pięcioma miliardami dolarów, a po nich witaminy, substancje mineralne i dodatki do żywności z obrotem w wysokości 4,7 miliarda dolarów. Miejsce czwarte i piąte zajmują leki układu pokarmowego i środki dermatologiczne (tab. 3).
W połowie października ubiegłego roku w Ośrodku Badań Farmaceutycznych Uniwersytetu Ludwiga Maximiliana w Monachium odbył się III Międzynarodowy Kongres Fitoterapeutyczny z udziałem 600 uczestników całego świata. W kilku równoległych sekcjach specjaliści z dziedziny farmakologii, toksykologii i badań klinicznych przedstawili najnowsze doniesienia naukowe, między innymi, na temat dziurawca (Hypericum perforatum L.), jemioły (Viscum album L.), wierzby (Salix alba), niepokalanka mnisiego (Vitex agnus castus)i pluskwicy groniastej (Cimicifuga racemosa).

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Anton R. i wsp.: Tradycyjne rośliny lecznicze: Nutraceutyki czy środki lecznicze? Phytomedicine, Vol. 7, Suppl. II, 1-124, 2000. 2. Bauer R.: 2000 Years of Natural Product Research – Amsterdam. Planta Medica Vol. 65, nr 7 (Editorial), 589, 1999. 3. Eberwein B: Herbal Medicinal Products – in self--medication and professional therapy worldwide: An overview on trends and problems. Phytomedicine, Vol. 7, Suppl. II, 1-124, 2000. 4. Hiliam M.: Functional Food. How big is the market? The World of Food Ingeredients 50, 2000. 5. Jambor J., Reuter K.P.: Prognozowanie potrzeb surowcowych w przetwórstwie zielarskim. Herba Polonica 43, nr 4, 498, 1997. 6. Lutomski J.: Ziołolecznictwo na progu trzeciego tysiąclecia. Wiadomości Zielarskie nr 6, 1, 2000. 7. Lutomski J.: Zioła, fitofarmaceutyki i nutraceutyki. Postępy Fitoterapii nr 1, 4, 2000. 8. Metz G.: Phytamine. Prävention mit Messer und Gabel. Pharm. Ztg. 145, nr 11, 833, 2000. 9. Pank F.: Natural Products Research in the New Millennium – Internationaler Kongress der Gesellschaft für Arzneipflanzen-forschung 2000 in Zürich. Ztschr. Arznei– & Gewürzpflanzen 5, nr 3-4, 114-116, 2000. 10. Schilcher H.: Standardisierung von Phytopharmaka. Ztschr. Phytother. 21, nr 6, 291, 2000. 11. Schulz V., Hänsel R.: Rationale Phytotherapie. Springer Verlag, Berlin Heidelberg, New York 16, 1996. 12. The Herbal Medical Database 1993. 13. Wirtsschaft und Handel. Deutschalnd größter Phyto-Markt. Pharmazeutische Zeitung 145, nr 41, 66, 2000.
Postępy Fitoterapii 2-3/2001
Strona internetowa czasopisma Postępy Fitoterapii