Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Zastanawiasz się, jak wydać pracę doktorską, habilitacyjną lub monografię? Chcesz dokonać zmian w stylistyce i interpunkcji tekstu naukowego? Nic prostszego! Zaufaj Wydawnictwu Borgis – wydawcy renomowanych książek i czasopism medycznych. Zapewniamy przede wszystkim profesjonalne wsparcie w przygotowaniu pracy, opracowanie dokumentacji oraz druk pracy doktorskiej, magisterskiej, habilitacyjnej. Dzięki nam nie będziesz musiał zajmować się projektowaniem okładki oraz typografią książki.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Balneologia Polska 2/2006, s. 106-110
Iwona Szczawińska, *Irena Ponikowska, Jacek Chojnowski, Teresa Grabowska
Wybrane wskaźniki antropometryczne u otyłych byłych sportowców
Some of the anthropometric indexes in obese former sportsmen
z Katedry i Zakładu Balneologii i Medycyny Fizykalnej Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Uzdrowiskowy Szpital Kliniczny w Ciechocinku
Kierownik Katedry: prof. dr hab. Irena Ponikowska
Streszczenie
Istotnym celem w leczeniu otyłości jest jej odpowiednie zdiagnozowanie i wyznaczenie włściwych dla każdego pacjenta norm wagowych, co sprawia duże trudności w szczgólnej grupie otyłych pacjentów, którzy w wyniku uprawianego wyczynowo sportu, czy też wykonywania ciężkiej pracy fizycznej mają relatywnie dużą masę mięśniową w porównaniu do osób mało aktywnych fizycznie. Celem naszej pracy było zbadanie różnic pomiędzy wybranymi cechami antropometrycznymi i proporcjami składu masy ciała u byłych sportowców w porównaniu z osobami otyłymi nie prowadzącymi aktywnego trybu życia. Otyłych byłych sportowców podzielono na trzy grupy zależnie od stopnia otyłości i odpowiadające im grupy kontrolne. U badanych chorych pomierzono wybrane wskaźniki antropometryczne istotne przy określaniu otyłości oraz określono skład masy ciała metodą bioimpedacji elektrycznej. We wszystkich grupach badawczych uzyskano zmiany proporcji składu masy ciała w kierunku zwiększenia beztłuszczowej masy ciała w porównaniu z osobami nieaktywnymi fizycznie. Wyznaczono własny wskaźnik mięśniowo-tłuszczowy (MT) pomocny przy określaniu stopnia otłuszczenia ciała. Inne badane wskaźniki antropometryczne okazały się nieprzydatne do różnicowania obu grup otyłości.
Słowa kluczowe: otyłość, byli sportowcy.
Wstęp
Postęp cywilizacyjny w społeczeństwach wysoko rozwiniętych prowadzi nieuchronnie do zmniejszenia się stopnia aktywności fizycznej. Proces akinezy uzupełniony niewłaściwą dietą bogatoenergetyczną powoduje, że zwiększa się występowanie wśród tych społeczeństw nadwagi i otyłości (1, 2). Teoretycznie wielkość nadwagi i otyłości nie jest trudna do określenia. Wystarczy wyznaczyć tzw. poziom należnej masy ciała, który byłby właściwy dla indywidualnego osobnika. Są jednak grupy osób, których poziom aktywności fizycznej jest wyższy od przeciętnego, którzy mają inny skład ciała niż osoby o bardzo małej aktywności fizycznej. Do nich zalicza się zawodników różnych dyscyplin sportowych oraz osoby wykonujące zawody wymagające zwiększonego wysiłku fizycznego. Powszechnie stosowany wskaźnik BMI przy określaniu nadwagi i stopnia otyłości nie informuje nas o tym, co składa się na całkowitą masę ciała. Regularne uprawianie sportu prowadzi do zmian proporcji w obrębie składu masy ciała, a mianowicie do zmniejszenia masy tłuszczowej na korzyść beztłuszczowej masy ciała. Wyżej wymienione proporcje są wynikiem nie tylko zwiększonej aktywności fizycznej, lecz także wynikiem selekcji do sportu i zawodu.
Celem naszej pracy było zbadanie, czy osoby otyłe, uprawiające wyczynowo sport w przeszłości różnią się wybranymi cechami antropometrycznymi od osób, które nie prowadziły podwyższonej aktywności fizycznej.
Materiał i metody
Materiał obejmujący 187 mężczyzn, których podzielono na trzy grupy badawcze i trzy grupy kontrolne. Grupy podstawowe stanowili mężczyźni z otyłością: I stopnia (BMI od 30 do 34,9 kg/m2) o średnim BMI=32,1 kg/m2±1,6, w średnim wieku 51±5 lat; z otyłością II stopnia (BMI od 35 do 39,9 kg/m2) o średnim BMI=37,6kg/m2±1,5, w średnim wieku 48±8 lat; w skład trzeciej grupy wchodzili mężczyźni z otyłością III stopnia (BMI>40 kg/m2) ze średnim BMI=46,9 kg/m2±6, w średnim wieku 45±8 lat. Te trzy grupy chorych stanowiły osoby otyłe różnego stopnia, które w przeszłości intensywnie uprawiały sport. Wśród uprawianych dyscyplin sportowych największy procent stanowiły: podnoszenie ciężarów, zapasy, sporty walki, gry zespołowe, pływanie, kolarstwo. Do grup kontrolnych zakwalifikowano podobnych otyłych I, II i III stopnia, którzy nie uprawiali sportu . W grupach podstawowych jak i kontrolnych występowała głównie otyłość typu wisceralnego. Charakterystykę chorych podano w tabeli 1.
Tabela 1. Charakterystyka chorych.
 Grupa III Sportowcy N=30Grupa III kontrolna N=37Grupa II Sportowcy N=30Grupa II Kontrolna N=30Grupa I Sportowcy N=30Grupa I Kontrolna N=30
Wiek (x?SD) (lat)45?854?648?855?751?557?6
Masa ciała (x?SD) (kg)146?19133?15115?7113?1199?799?7
Czas trwania otyłości (x?SD) (lat)23,6?8,524?814?613,6?816,2?918,8?9
Cukrzyca typu 2 (%)607043543340
Nadciśnienie tętn. (%)777357455056
Zarówno w grupach badawczych, jak i w odpowiadających im grupach kontrolnych dokonano pomiaru masy ciała na wadze lekarskiej oraz pomiaru wzrostu za pomocą antropometru. Obliczono wskaźnik BMI, na którego podstawie zakwalifikowano chorych do poszczególnych grup (3, 4). U badanych chorych pomierzono za pomocą centymetra obwód talii (cm) w połowie odległości między dolnym brzegiem żeber a górnym grzebieniem kości biodrowej oraz obwód bioder (cm) na wysokości krętarza większego. Następnie określono stosunek obwodów talii do bioder i wskaźnik WHR (waist to hip ratio). Na podstawie wskaźnika WHR kwalifikujemy chorych do otyłości wisceralnej, gdy wskaźnik WHR ≥0,95 (u mężczyzn) i WHR ≥0,80 (dla kobiet) oraz otyłości pośladkowo-udowej, gdy wskaźnik ten był<0,95 dla mężczyzn i <0,80 (dla kobiet) (wg WHO). Nasz materiał obejmował tylko mężczyzn. Pomierzono obwód klatki piersiowej na wysokości punktu xiphiale [xi] w bezdechu. Dokonano pomiaru u badanych chorych następujących fałdów tłuszczowych za pomocą fałdomierza: policzkowego, podbródkowego, z przodu i z tyłu ramienia, pachowego, podłopatkowego, z boku tułowia, żebrowego, brzusznego, kolanowego, podkolanowego. Określono szerokość nasad kostnych: kolanowej i łokciowej oraz szerokość bioder w punkcie Iliocristale (ic-ic) za pomocą cyrkla kabłąkowego. Ponadto wykonano pomiary składu masy ciała metodą impedancji bioelektrycznej za pomocą aparatu Bodystat 1500 i wyznaczono betłuszczową i tłuszczową masę ciała. Metoda bioimpedancji bioelektrycznej polega na wykorzystaniu różnicy oporności bioelektrycznej pomiędzy masą beztłuszczową, dobrze uwodnioną (ok. 73% wody organizmu), w związku z tym charakteryzującą się większym przewodnictwem elektrycznym, a masą tłuszczową, słabiej uwodnioną i gorzej przewodzącą prąd elektryczny (5-7).
Na podstawie pomiarów masy tłuszczowej i beztłuszczowej dokonaliśmy określenia wskaźnika mięśniowo-tłuszczowego (MT), obliczając stosunek wielkości masy beztłuszczowej(%) do tłuszczowej (%) dla każdej z grup badanych. Przez nas wprowadzony wskaźnik nazwany MT pozwala na lepsze odzwierciedlenie różnic w proporcjach masy beztłuszczowej i tłuszczowej w poszczególnych grupach otyłych niż tylko procentowa ocena składu masy ciała. Wskaźnik MT>3 odpowiada 25% masy tłuszczowej. Jest to wartość graniczna, od której zalicza się otyłych do Io(dla mężczyn) (8). Niższe wartości wskaźnika odpowiadają otyłości większego stopnia.
Wyniki

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Szostak B.W.: Otyłość – problem o rosnącym znaczeniu na przełomie wieków, Med. po Dypl., Wyd. Spec., 2000, 7-11
2. Zahorska-Markiewicz B.: Kontrowersje wokół diet, Endokrynologia Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 2005, t.1,1,9-13
3. Raport WHO, Genewa 3-5.07.1997 r.
4. Thomas R.R.: Weighing the Options; Criteria for Evaluating Weight-Management Programms, Comnitee to Develop Criteria of obesity, Inst. Of Medicine, National Academy Press, 1995.
5. Beddoe A., Hill G.L.: Clinical measurement of body composition using in vivo activition analysis, J. Parent Ent., 1985, Nutr.9
6. Hinghofferr-Szalkay H.: Ernährungsstatus und Körperzusammensetzung, Öster. Artzenztg., 1998, 44/19, 48, 53-55
7. Bolanowski M., Zadrożna-Śliwka B.: Zatońska K., Badanie składu masy ciała – metody i możliwości zastosowania w zaburzeniach hormonalnych, Endokrynologia Otiłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 2005, 1, 1, 20-25.
8. Milewicz A.: Fenotypy otyłości, a skład masy ciała i profil metaboliczny, Endokrynologia Otyłość i Zaburzenia Przemiany Materii, 2005, 1, 1, 15-19.
9. Nawarycz T.: Jankowski J., Baszczyński J.: Analiza porównawcza niektórych metod oznaczania zawartości tkanki tłuszczowej, Przegląd Antropologiczny,1996, 59, 101-106.
10. Krawczyk B., Skład M., Majle B.: Body compoments of male and female athletes representing various sports, Biology of Sport, 1995 12, 4, 243-250.
11. Pacelt B., Ilnicka L.: Analiza porównawcza dystrybucji podskórnej tkanki tłuszczowej u pięcioboistów i pływaków, Wychowanie Fizyczne i Sport, 1992, 36, 1-2, 31-43.
12. Piechaczek H., Wit B., Błachino D., Kuśko K.: Comperative asessment of selected body components from bioelectrical impedance or skin fold mesurments, Biology of Sport, 1998, 15, (4), 205-210.
13. Wieliński D.: Komponenty ciała człowieka w aspekcie tradycyjnych i najnowszych metod badawczych, 2000 Monografia AWF w Poznaniu NR 338,16-50.
14. Speer S.J., Speer A.J.: Ambulatoryjne leczenie otyłości u osób dorosłych, Medycyna po Dyplomie, 1998, 7, 7, 150.
15. Womersly J., Durnin J.U.G.A., Boddy K., Mahaffy M.: Influence of muscular development, obesity and age on the fat free mass of adults, J. Appl. Physiol., 1976, 41(2), 223-229.
16. Weltman A., Seip R.L., Zung Vu Tran: Practical assessment of body composition in adlut obese males, Human Biology, 1987, 59, 3, 523-535.
17. Chojnowski J., Włodarczyk K., Ponikowska I., Kwiatkowska B.: Wyniki leczenia otyłości ogromnego i średniego stopnia w warunkach leczenia uzdrowiskowego, 2002, Balneol. Pol., 44-69.
18. Szczawińska I., Ponikowska I., Chojnowski J.: Zmiany składu ciała u trzech grup otyłych różnego stopnia poddanych leczeniu redukującemu masę ciała w warunkach uzdrowiskowych, Balneol. Pol., 2001, (3-4), 18-43.
19. Executive Summary of theThird Report of the nNational Cholesterol Education Program [NCEP] Expert Panel on Detection, Evaluation, and Treatment of High Blood Cholesterol in Adults (Adult Treatment Panel III)., JAMA, 2001; 285, 2486-2497.
20. Foster G.D., Wadden T.A., Peterson F.J., et al.: A controlled comperision of three very low-calorie diets:effects of weight, body composition, and symptoms, Am. J. Clin. Nutr., 1992, 55(4), 811-817.
21. Milewicz A.: Hormonalne aspekty otyłości pokarmowej, Med. po Dypl., 1997,15,13-16.
22. Ponikowska I., Chojnowski J., Szczawińska I.: Wyniki działań prewencyjnych w cukrzycy typu 2 w modelu terapii uzdrowiskowej, Diabetologia Polska, 2002, 9-33.
23. Ponikowska I., Graczykowska A.: Własne doświadczenia w uzdrowiskowym leczeniu otyłości w aspekcie profilaktyki chorób cywilizacyjnych, Probl. Uzdr., 1980, 4/150, 99.
24. Segal K.R., Gutin B., Presta E., Wang J., Van Itallie T.B.: Body composition in adolescences: estimation by total body electrical conductivity (abstract), J. Appl. Physiol., 63, 3, 937-941.
otrzymano: 2006-03-10
zaakceptowano do druku: 2006-04-21

Adres do korespondencji:
*Irena Ponikowska
ul. Leśna 3, 87-720 Ciechocinek

Balneologia Polska 2/2006