Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Chcesz wydać pracę habilitacyjną, doktorską czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Pediatria 1/2019, s. 34-39 | DOI: 10.25121/NP.2019.23.1.34
*Bartosz Chyżyński, Michał Matysiak
Blueberry muffin baby syndrome – praca poglądowa
Blueberry muffin baby syndrome – review papier
Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii, Warszawski Uniwersytet Medyczny
Kierownik Katedry i Kliniki: prof. dr hab. n. med. Michał Matysiak
Summary
Blueberry muffin baby syndrome is a nonspecific skin symptom characterized by the presence of blue-red, purple, small skin lesions with a coherent consistency, size from 1-5 mm, which have historically been described for the first time in newborns with congenital rubella virus infection. Originally, these changes were associated with the presence of persistent fetal dermal erythropoiesis during the fetal period. We now know that the described changes may be related not only to infectious disorders, but also to other disease entities ranging from hematological, vascular and metabolic disorders to neoplastic diseases including neonatal period. The image of skin lesions depending on the underlying disease may be significantly different. To our knowledge, at present there is no generally accepted algorithm for diagnostic and therapeutic procedures in patients with blueberry muffin skin changes. Knowledge about the most common causes underlying the symptom of bluberry muffin baby syndrome is the key to conducting an efficient diagnostic process, establishing a diagnosis and implementing a quick and effective treatment appropriate for the underlying blueberry muffin disease.
Wstęp
Termin „blueberry muffin baby syndrome” został powszechnie przyjęty w latach 60. XX w. w okresie epidemii różyczki wrodzonej w Stanach Zjednoczonych. Odnosił się on do zmian skórnych o charakterze sinoczerwonych okrągłych grudek, reprezentujących ogniska erytropoezy skórnej (1, 2). Już w roku 1925 roku Dietrich opisał obecność ognisk erytropoezy skórnej u noworodków ze zmianami odpowiadającymi obecnie blueberry muffin (3). Doniesienia Dietrich znalazły potwierdzenie w pracy Brough i wsp., a następnie w opisie serii przypadków opublikowanych w 1989 roku przez Bowden i wsp., gdzie autorzy publikacji opisali 5 przypadków pacjentów ze zmianami o charakterze blueberry muffin w przebiegu różnych jednostek chorobowych. U każdego z nich w badaniu histopatologicznym potwierdzono obecność ognisk erytropoezy skórnej (4, 5). Erytropoeza skórna występuje jako naturalny proces w okresie życia płodowego, natomiast przetrwanie ognisk krwiotworzenia w skórze w okresie pozapłodowym następuje w wyniku działania czynników stresogennych, takich jak zakażenie wewnątrzmaciczne lub hipoksja. Obecnie wiadomo, że zmiany o charakterze blueberry muffin występują nie tylko w przebiegu zakażenia wewnątrzmacicznego i nie muszą mieć jedynie charakteru przetrwałej erytropoezy pozaszpikowej. Wśród potencjalnych przyczyn zmian skórnych o charakterze blueberry muffin należy wymienić również zmiany naczyniowe czy też rzadko występujące, ale zagrażające życiu wrodzone choroby nowotworowe (tab. 1). Świadomość znaczenia objawu, jakim jest blueberry muffin syndrome, oraz znajomość potencjalnych przyczyn jego wystąpienia niejednokrotnie może być kluczem do postawienia odpowiedniego rozpoznania i wdrożenia skutecznego leczenia.
Tab. 1. Blueberry muffin baby syndrome (2)
1. Ogniska erytropoezy skórnej
a. Infekcje wrodzone (TORCH)
– toksoplazmoza
– inne – kiła, parwowirus B19, Coxackie B2
– różyczka
– cytomegalowirus
Herpes simplex virus
b. Zaburzenia hematologiczne
– zespół przetoczenia między płodami (ang. twin-to-twin transfusion syndrome)
– sferocytoza wrodzona
– choroba hemolityczna noworodka
c. Zaburzenia metaboliczne
– choroba Gauchera
– wrodzona nadczynność przytarczyc
2. Choroby nowotworowe okresu noworodkowego
a. neuroblastoma
b. ostra białaczka szpikowa
c. rhabdomyosarcoma
d. histiocytoza z komórek Langerhansa
3. Zaburzenia naczyniowe
a. naczyniakowatość
b. limfangioendoteliomatoza wieloogniskowa z małopłytkowością
c. zespół gumiastych pęcherzyków znamionowych (zespół Beana)
d. malformacja splotowo-żylna
Jak wspomniano na wstępie, termin „blueberry muffin baby syndrome” klasycznie odnosił się do zmian skórnych obserwowanych u noworodków, u których doszło do zakażenia wirusem różyczki wewnątrzmacicznie. Pierwotnie obserwowane zmiany opisywane były jako plamica małopłytkowa, co wiązano z często współwystępującą małopłytkowością (7, 8). Dopiero doniesienia z badań histopatologicznych wyjaśniły istotę obserwowanych zmian skórnych, jaką okazały się ogniska erytropoezy skórnej (4, 5). Klasyczne zmiany o charakterze blueberry muffin opisywane są jako niebiesko-czerwone lub fioletowe, niebłyszczące zmiany okrągłego lub owalnego kształtu o charakterze sferycznych grudek o przeciętnej wielkości od 1 do 8 mm. W badaniu palpacyjnym zmiany te charakteryzują się stosunkowo twardą oraz spoistą konsystencją. Największe nasilenie zmian stwierdza się na skórze twarzy, szyi oraz tułowia. W miarę ustępowania zmian skórnych obserwuje się ich ewolucję przez ciemnopurpurowe do brązowych grudek, aż do całkowitego ich zniknięcia w ciągu 2-6 tygodni (8). W okresie przed erą szczepień główną przyczyną powstania zmian skórnych o charakterze blueberry muffin była różyczka wrodzona (8). Obecnie wiadomo, że nie jest to jedyny czynnik wywołujący w/w zmiany (tab. 1). Wśród czynników mogących być odpowiedzialnymi za blueberry muffin syndrome wymienia się: inne zakażenia wrodzone z grupy TORCH; zaburzenia hematologiczne (w tym chorobę hemolityczną noworodków); zaburzenia metaboliczne, np. wrodzona nadczynność przytarczyc, choroba Gauchera; przyczyny jatrogenne, np. podaż erytropoetyny egzogennej; przyczyny matczyne – niedokrwistość u matki w ciąży, a niekiedy przyczyna pozostaje nieznana (4, 8-18). Obecne ogniska erytropoezy skórnej są przetrwałymi lub też odtworzonymi ogniskami erytropoezy płodowej. Dokładna przyczyna powstawania ognisk krwiotworzenia skórnego w życiu pozapłodowym nie została w pełni wyjaśniona. Obecnie brane są pod uwagę trzy mechanizmy: 1) interakcja układu erytroidalnego z limfocytami w okresie płodowym, 2) bezpośredni wpływ zakażenia wirusowego na stymulację układu erytroidalnego, 3) pobudzenie układu erytroidalnego w wyniku niedotlenienia tkanek (hipoksja) (1, 18-21).
Blueberry muffin baby syndrome spotykany jest w kilku chorobach onkologicznych.
Wrodzone ostre białaczki
Ostre białaczki są najczęstszymi chorobami nowotworowymi wieku dziecięcego, stanowiąc ok. 30% wszystkich nowotworów występujących w tej populacji (22). Rzadkim typem białaczki jest wrodzona ostra białaczka (ang. congenital acute leukemia, neonatal leukemia), której częstość występowania szacuje się na ok. 1-5/1 000 000 żywo urodzonych dzieci, co stanowi < 1% przypadków wszystkich ostrych białaczek wieku dziecięcego (23, 24). Klasycznie wrodzona ostra białaczka jest definiowana jako ostra białaczka, której objawy pojawiają się w ciągu pierwszych 30 dni życia. Wśród wrodzonych ostrych białaczek dominują ostre białaczki szpikowe (ang. acute myeloblastic leukemia – AML), które stanowią 56-64% przypadków, w dalszej kolejności znajdują się ostre białaczki limfoblastyczne (ang. acute lymphoblastic leukemia – ALL) – 21-38% oraz w niewielkim odsetku ostre białaczki o mieszanym fenotypie (ang. mixed phenotype acute leukemia – MPAL). W obrazie klinicznym najczęściej stwierdzane są: hepatomegalia, splenomegalia, żółtaczka, wysięki w jamach ciała (wodobrzusze, płyn w opłucnej) oraz niekiedy niewydolność wątroby prowadząca do śmierci włącznie. Cechy zajęcia ośrodkowego układu nerwowego stwierdzane są aż w 50% przypadków i objawiają się zaburzeniami świadomości, objawami ogniskowymi lub skąpoobjawowo w postaci uwypuklonego ciemiączka. Objawy neurologiczne mogą także wynikać z leukostazy, czyli zaburzeń przepływu krwi w mikrokrążeniu wynikających ze znacznie podwyższonej leukocytozy.
W 25-64% przypadków stwierdza się obecność zmian skórnych o charakterze blueberry muffin, które niekiedy nazywane są białaczką skórną (ang. leukemia cutis) (24, 25). Obserwowane zmiany skórne odzwierciedlają naciek nowotworowy.
W 50% leukemia cutis może być pierwszym i jedynym objawem wrodzonej białaczki. Zmiany skórne charakteryzowane są jako niebieskie, czerwone lub brązowe, okrągłe, o spoistej konsystencji, z tendencją do uogólniania się na skórę całego ciała.
Objawy zajęcia skóry stwierdzane są w zdecydowanej większości w przebiegu wrodzonej AML, bo aż w 2/3 przypadków. U części noworodków pomimo obecności nacieków nowotworowych w skórze nie stwierdza się odchyleń w badaniach laboratoryjnych oraz cech zajęcia szpiku przez proces nowotworowy. W takich przypadkach od pojawienia się zmian skórnych do czasu uogólnienia się choroby może upłynąć nawet kilka miesięcy (23). W badaniach laboratoryjnych najczęściej stwierdzanym odchyleniem jest wysoka leukocytoza > 50 x 103/ul występująca u 85% pacjentów z wrodzoną ALL oraz u 49% pacjentów z wrodzoną AML.
Innymi często obserwowanymi zaburzeniami są zaburzenia w układzie krzepnięcia mogące wynikać zarówno z postępującej niewydolności wątroby, jak i z rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (ang. disseminated intravascular coagulation – DIC) (25).

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Argyle JC, Zone JJ: Dermal erythropoiesis in a neonate. Arch Dermatol 1981; 117(8): 492-494.
2. Holland KE, Galbraith SS, Drolet BA: Neonatal Violaceous Skin Lesions: Expanding the Differential of the “Blueberry Muffin Baby”. Adv Dermatol 2005; 21: 153-192.
3. Dietrich H: Studien uber extramedullare blutbildung bei chirugichen erkrankungen. Arch Klin Chirug 1925; 134: 166.
4. Bowden JB, Hebert AA, Rapini RP: Dermal hematopoiesis in neonates: report of five cases. J Am Acad Dermatol 1989; 20(6): 1104-1110.
5. Brough AJ, Jones D, Page RH, Mizukami I: Dermal erythropoiesis in neonatal infants. A manifestation of intra-uterine viral disease. Pediatrics 1967; 40(4): 627-635.
6. Ochocka M: Hematopoeza płodowa. [W:] Siedlecka A (red.): Hematologia kliniczna wieku dziecięcego. Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, Warszawa 1982: 11-16.
7. Horstmann DM, Banatvala JE, Riordan JT et al.: Maternal rubella and the rubella syndrome in infants. Epidemiologic, clinical, and virologic observations. Am J Dis Child 1965; 110(4): 408-415.
8. Baselga E, Drolet BA, Esterly NB: Purpura in infants and children. J Am Acad Dermatol 1997; 37(5 Pt 1): 673-705; quiz 706-707.
9. Fine JD, Arndt KA: The TORCH syndrome: a clinical review. J Am Acad Dermatol 1985; 12(4): 697-706.
10. Pandey V, Dummula K, Fraga G et al.: Late-onset blueberry muffin lesions following recombinant erythropoietin administration in a premature infant. J Pediatr Hematol Oncol 2012; 34(7): 534-535.
11. Silver MM, Hellmann J, Zielenska M et al.: Anemia, blueberry-muffin rash, and hepatomegaly in a newborn infant. J Pediatr 1996; 128(4): 579-586.
12. Hebert AA, Esterly NB, Gardner TH: Dermal erythropoiesis in Rh hemolytic disease of the newborn. J Pediatr 1985; 107(5): 799-801.
13. Schwartz JL, Maniscalco WM, Lane AT, Currao WJ: Twin transfusion syndrome causing cutaneous erythropoiesis. Pediatrics 1984; 74(4): 527-529.
14. Daum LM, Sklar LR, Mehregan DR: Blueberry muffin rash secondary to hereditary spherocytosis. Cutis 2018; 101(2): 111-114.
15. Martín JM, Martín-Gorgojo A, Teresa-Palacio M et al.: Blueberry muffin baby associated with bone demineralization due to congenital transient neonatal hyperparathyroidism. Pediatr Dermatol 2014; 31(4): e91-93.
16. Carr PC, Casamiquela KM, Jacks SK: Gaucher Disease Type 2 Presenting with Collodion Membrane and Blueberry Muffin Lesions. Pediatr Dermatol 2016; 33(1): e20-22.
17. Rajpara A, Blackmon J, Laarman R et al.: Preterm infant with a late presentation of blueberry muffin lesions secondary to recombinant erythropoietin. Dermatol Online J 2013; 19(9): 19618.
18. De Carolis MP, Salvi S, Bersani I et al.: Fetal hypoxia secondary to severe maternal anemia as a causative link between blueberry muffin baby and erythroblastosis: a case report. J Med Case Rep 2016; 10(1): 155.
19. Hankins WD, Kost TA, Koury MJ, Krantz SB: Erythroid bursts produced by Friend leukaemia virus in vitro. Nature 1978; 276(5687): 506-508.
20. Rinehart JJ, Zanjani ED, Nomdedeu B et al.: Cell-cell interaction in erythropoiesis. Role of human monocytes. J Clin Invest 1978; 62(5): 979-986.
21. Goodman JW, Shinpock SG: Influence of thymus cells on erythropoiesis of parental marrow in irradiated hybrid mice. Proc Soc Exp Biol Med 1968; 129(2): 417-422.
22. Balcerska A: Epidemiologia chorób nowotworowych u dzieci. Forum Medycyny Rodzinnej 2009; 3(1): 61-63.
23. Roberts I, Fordham NJ, Rao A, Bain BJ: Neonatal leukaemia. Br J Haematol 2018; 182(2): 170-184.
24. Handler MZ, Schwartz RA: Neonatal leukaemia cutis. J Eur Acad Dermatol Venereol 2015; 29(10): 1884-1889.
25. van der Linden MH, Creemers S, Pieters R: Diagnosis and management of neonatal leukaemia. Semin Fetal Neonatal Med 2012; 17(4): 192-195.
26. Fisher JPH, Tweddle DA: Neonatal neuroblastoma. Semin Fetal Neonatal Med 2012; 17(4): 207-215.
27. Esmaeili H, Azimpouran M: Congenital embryonal rhabdomyosarcoma; multiple lesions. Int J Surg Case Rep 2017; 31: 47-50.
28. Godambe SV, Rawal J: Blueberry muffin rash as a presentation of alveolar cell rhabdomyosarcoma in a neonate. Acta Paediatr 2000; 89(1): 115-117.
29. Lobe TE, Wiener ES, Hays DM et al.: Neonatal rhabdomyosarcoma: the IRS experience. J Pediatr Surg 1994; 29(8): 1167-1170.
30. Grundy R, Anderson J, Gaze M et al.: Congenital alveolar rhabdomyosarcoma: clinical and molecular distinction from alveolar rhabdomyosarcoma in older children. Cancer 2001; 91(3): 606-612.
31. Isaacs H Jr: Cutaneous metastases in neonates: a review. Pediatr Dermatol 2011; 28(2): 85-93.
32. Isaacs H Jr: Fetal and neonatal histiocytoses. Pediatr Blood Cancer 2006; 47(2): 123-129.
otrzymano: 2019-01-11
zaakceptowano do druku: 2019-02-01

Adres do korespondencji:
*Bartosz Chyżyński
Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Warszawski Uniwersytet Medyczny
ul. Żwirki i Wigury 63a, 02-091 Warszawa
tel.: +48 (22) 317-96-21.
bartosz.chyzynski@spdsk.edu.pl

Nowa Pediatria 1/2019
Strona internetowa czasopisma Nowa Pediatria