Wydawnictwo Medyczne Borgis
Czytelnia Medyczna » Nowa Pediatria » 2/2001 » PCT, nowy marker uogólnionej infekcji u pacjentów z rozrostowymi chorobami krwi – doniesienie wstępne
- reklama -
Babuszka.pl
rosyjski online
z lektorem
Ski Spa - serwis narciarski Warszawa


- reklama -
Pobierz odtwarzacz Adobe Flash Player
© Borgis - Nowa Pediatria 2/2001, s. 29-31
Magdalena Kaczorowska, Joanna Rzymkowska

PCT, nowy marker uogólnionej infekcji u pacjentów z rozrostowymi chorobami krwi – doniesienie wstępne

A report on procalcitonin as a new generalised infection marker in oncological haematology patients
z Kliniki Patologii Noworodka, Akademii Medycznej w Warszawie, Studenckie Koło Naukowe
Kierownik Kliniki: prof. dr hab. med. Zofia Rajtar-Leontiew
Streszczenie
Procalcitonin (PCT) is a postulated new specific bacterial and fungal generalised infection marker. It therefore seems potentially useful in oncological haematology patients, in whom it is vital to distinguish between bacterial sepsis versus neoplasmatic relapse. This was not always possible with classical inflammatory markers such as body temperature, WBC count, ESR or CRP value.
A group of 10 patients, aged 2-10 years was analysed.
In 5 patients elevated PCT levels were noted (norm: 1.0 ng/ml. Simultaneously marked CRP values were raised in a11 patients ranging 0.6-21.25 (norm: 0.53 ng/ml).
This report did not show the evident existence of the PCT elevation only with the occurence of generalised bacterial and fungal infections.
In uncertain cases low PCT levels could indicate lack of generalised infection, however explicit evaluation requires further investigation.
W ostatnich latach zwraca się szczególną uwagę na ekonomiczny aspekt pracy lekarza. Istotne zatem stają się koszty zarówno diagnostyki, jak i terapii chorych. W poszukiwaniu metod obniżania tych kosztów prowadzone są między innymi próby znalezienia takiego specyficznego markera reakcji zapalnej, który pozwoliłby jednoznacznie ustalić etiologię reakcji zapalnej i w przypadku etiologii nie zakaźnej zapobiec nieuzasadnionej antybiotykoterapii.
Ustalenie przyczyny reakcji zapalnej jest szczególnie trudne w przypadku chorób autoimmunologicznych, przeszczepów narządowych oraz chorób hematologicznych. W tych stanach reakcja odrzucania przeszczepu, czy proces wznowy nowotworu mogą nakładać się na obraz uogólnionej infekcji.
Nowy marker, prokalcytonina (PCT), według dotychczasowych badań jest podwyższona wyłącznie w reakcji zapalnej o etiologii zakaźnej, i pozwala szybciej niż badania bakteriologiczne wyodrębnić grupę chorych, mających wskazania do chemioterapii przeciwbakteryjnej na co często nie pozwalają klasyczne, niespecyficzne markery reakcji zapalnej, jak wzrost ciepłoty ciała, CRP, OB, czy leukocytoza (1).
Dotychczas większość badań PCT, jako nowego markera, przeprowadzona była na grupach noworodków, chorych po rozległych zabiegach operacyjnych i chorych z niewydolnością wielonarządową. Prace dotyczące pacjentów z neutropenią porównywały ten marker z interleukiną 8 (2, 3). Nie wykazano różnic, w zakresie poziomu PCT, pomiędzy pacjentami z posocznicą będących w stanie immunosupresji oraz immunokompetentnych (4).
Celem tej pracy była ocena przydatności klinicznej badania poziomu PCT u dzieci z rozrostowymi chorobami krwi. U dzieci tych występuje zwiększone ryzyko wystąpienia zakażeń.
Materiał i metoda
Analizie poddano grupę 10 pacjentów w wieku 2-10 lat, przebywających w Oddziale Hematologii Zespołu Klinik przy ulicy Działdowskiej w Warszawie, w okresie 3 miesięcy (tj. od sierpnia do października 2000 roku).
W analizie brano pod uwagę rozpoznanie wstępne, ostateczne, poziom CRP, PCT, oraz dane kliniczne świadczące o infekcji.
Poza pomiarem PCT i CRP w analizie kierowano się danymi uzyskanymi z historii chorób. Do pomiaru PCT i CRP wykorzystywano surowice pobrane w tym samym czasie. Poziomy PCT badano iluminometrycznie mierząc zawartość w surowicach kompleksów PCT z przeciwciałami monoklonalnymi anty-PCT, skierowanymi przeciwko dwóm elementom łańcucha PCT: kalcytoninie i katakalcynie (LUMItest PCT firmy BRAHMS Diagnostica GMBH). Jako wartości mieszczące się w granicach normy przyjęto: dla CRP wartości <0,53 mg/dl (wyznaczone przez laboratorium), dla PCT wartości <1,00 ng/ml.
Wyniki
Powodem hospitalizacji analizowanych dzieci były: w 4 przypadkach badania kontrolne i kontynuacja leczenia ALL, w 4 podejrzenie białaczki, w 1 wznowa AML i w 1 NHL.
U 5 z pacjentów wykazano podwyższony poziom PCT (tab. 1), w zakresie od 1,01-14,01 ng/ml. U dwojga z nich rozpoznano ostatecznie oprócz choroby podstawowej posocznicę i zapalenie płuc (PCT: 2,37 i 14,01), u jednego czynną gruźlicę i kandydiozę jamy ustnej (PCT 1,96), u jednego zakażenie układu moczowego (PCT 7,52), a u jednego nie wykazano cech infekcji (PCT 1,01).
Tabela 1. Rozpoznania wstępne, ostateczne oraz poziomy CRP i PCT u pacjentów z poziomami PCT powyżej 1 ng/ml.
 Rozpoznanie wstępneRozpoznanie ostatecznePCT NG/MLCRP NG/ML
1Leukemia susp.ALL1,019,18
2Leukemia susp.Białaczka megakariocytowa
Kandydioza
Gruźlica
1,9625,7
3ALL kontrola/leczenieALL
Zakażenie układu moczowego
7,5218,23
4AML wznowaAML wznowa
Zapalenie płuc
Posocznica
2,3717,6
5Leukemia susp.ALL
Zapalenie płuc
Posocznica
14,0120,43
U 5 pacjentów poziomy PCT pozostawały w normie (tab. 2). U 3 z nich obecne były infekcje bez uogólnienia (zapalenie jamy ustnej, ropień kolana, zapalenie płuc). W dwóch przypadkach nie stwierdzono infekcji, zarówno miejscowej jak i uogólnionej.
Tabela 2. Rozpoznania wstępne, ostateczne oraz poziomy CRP i PCT u pacjentów z niskimi poziomami PCT - poniżej 1 ng/ml.
 Rozpoznanie wstępneRozpoznanie ostatecznePCT NG/MLCRP NG/ML
1ALL kontrola/leczenieALL wznowa0,104,20
2ALL kontrola/leczenieALL kontrola/leczenie0,417,39
3NHLNHL
Zapalenie płuc
0,217,23
4Leukemia susp.ALL
Zapalenie j. ustnej
0,820,60
5ALL kontrola/leczenieALL wznowa
Zapalenie j. ustnej
0,891,56
Wykonane jednoczasowo z PCT pomiary CRP wykazały wzrost poziomu CRP we wszystkich 10 przypadkach, osiągając wartości od 9,18 do 25,7 ng/ml w grupie pacjentów z wysokimi poziomami PCT, i od 0,60 do 7,39 ng/ml w grupie pacjentów z niskimi poziomami PCT.
Omówienie
Według danych poziom PCT u zdrowych osób nie powinien przekraczać 0,5 ng/ml (5). Poziom PCT <1,5-2,0 ng/ml uważany jeszcze za poziom niski, może wystąpić w przypadku przewlekłych procesów zapalnych, infekcji wirusowych, oraz miejscowych infekcji bakteryjnych. Poziom PCT> 2,0 ng/ml może już wskazywać na istnienie niewydolności wielonarządowej lub posocznicy.
W grupie badanej u dwóch pacjentów z uogólnioną infekcją wystąpił wzrost PCT> 2,0 ng/ml (byli to pacjenci z wznową AML oraz z ALL), ale również u dwóch pacjentów z infekcjami miejscowymi zanotowano wzrost PCT powyżej 2,0 (pacjent z ALL do kontroli i leczenia, i z zakażeniem układu moczowego, PCT 7,52 ng/ml) oraz bliski wartości 2,0 ng/ml (pacjent z białaczką megakariocytową, gruźlicą oraz kandydiozą jamy ustnej, PCT 1,96 ng/ml). U pacjenta z nieznacznym tylko wzrostem PCT (1,0 ng/ml) nie wykazano żadnej infekcji. Warto zaznaczyć dwa fakty: pacjent z ALL (przyjęty do kontroli i leczenia) i z zakażeniem układu moczowego (PCT 7,52 ng/ml) po kilku dniach od pomiaru PCT wykazywał kliniczne objawy urosepsy. Stwierdzono u niego ostre zapalenie nerek. U pacjenta z najwyższym zanotowanym poziomem PCT – 14,01 ng/ml po dwóch dniach od pobrania materiału do badania, w stanie uogólnionego zakażenia oraz niewydolności krążeniowo-oddechowej wystąpił zgon. Wyniki jednej z prac (7) wykazały znacznie wyższe wartości PCT u pacjentów u których nastąpił zgon w oddziale intensywnej terapii.
W naszym badaniu nie wykazano jednoznacznie współistnienia wzrostu poziomu prokalcytoniny wyłącznie w przypadku uogólnionych infekcji bakteryjnych. Brak wzrostu PCT może przemawiać za nieobecnością zakażenia uogólnionego u pacjentów z rozrostowymi chorobami krwi gdy inne wskaźniki (CRP) sugerują możliwość takiego zakażenia. W przypadkach wątpliwych niski poziom PCT mógłby wskazywać na brak uogólnienia infekcji, jednoznaczna ocena wymaga jednak dalszych badań, co zostało zaplanowane.
Autorki wyrażają podziękowanie pracownikom Oddziału Hematologii Zespołu Klinik przy ulicy Działdowskiej w Warszawie za udostępnienie dokumentacji pacjentów.
Piśmiennictwo
1. Assicot M. et al.: High serum procalcitonin in patients with sepsis and infection. The Lancet 1993, 341:515-518. 2. Engel A. et al.: Diagnostic value of procalcitonin serum levels in neutropenic patients with fever: comparison with interleukin-8. Scand J Infect Dis 1999, 31:185-189. 3. Kallio R. et al.: C-reactive protein, procalcitonin and interleukin-8 in the primary diagnosis of infections in cancer patients. Eur J Cancer 2000 May, 36:889-94. 4. Al.-Nawas B., Shah P.M.: Procalcitonin in patients with and without immunosuppression and sepsis. Infection 1996, 24:434-436. 5. Michael Meisner: PCT: a new, innovative marker for severe infection and sepsis – biochemical and clinical aspects. BRAHMS Diagnostica GmbH, 1996. 6. De Bont E.S.J.M. et al.: Procalcitonin: a diagnostic marker of bacterial infection in neutropenic cancer patients with fever? Infection 2000, 28:398-400. 7. Ugarte H. et al.: Procalcitonin used as a marker of infection in the intensive care unit. Crit Care Med 1999 Mar, 27(3):498-504.
Nowa Pediatria 2/2001
Strona internetowa czasopisma Nowa Pediatria

Zamów prenumeratę

Serdecznie zapraszamy do
prenumeraty naszego czasopisma.

Biuletyn Telegram*

W celu uzyskania najnowszych informacji ze świata medycyny oraz krajowych i zagranicznych konferencji warto zalogować się w naszym
Biuletynie Telegram – bezpłatnym newsletterze.*
*Biuletyn Telegram to bezpłatny newsletter, adresowany do lekarzy, farmaceutów i innych pracowników służby zdrowia oraz studentów uniwersytetów medycznych.
Strona główna | Reklama | Kontakt
Wszelkie prawa zastrzeżone © 1990-2014 Wydawnictwo Medyczne Borgis Sp. z o.o.
Chcesz być na bieżąco? Polub nas na Facebooku: strona Wydawnictwa na Facebooku
polityka cookies