Chcesz wydać pracę doktorską, habilitacyjną czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

© Borgis - Nowa Pediatria 2/2001, s. 38-40
Lidia Groele, Dorota Golicka
Wrodzone zakażenia TORCH obserwowane u pacjentów w Klinice Patologii Noworodka Akademii Medycznej w Warszawie*
Congenital TORCH infections in patients from The II Neonatal Clinic of The Medical University of Warsaw
z Koła Naukowego przy Klinice Patologii Noworodka Akademii Medycznej w Warszawie
Opiekun Koła i Kierownik Kliniki: prof. dr hab. n. med. Zofia Rajtar-Leontiew
Streszczenie
Congenital TORCH infections was diagnosed in 6 of 193 (3.1%) of patients admitted to The II Neonatal Clinic of The Medical University of Warsaw in 1999. These infections should be suspected in all newborns and infants with hypotrophy, born in asphyxia, low Apgar points, hepatosplenomegaly, pathological jaundice and high transaminases activity (1). IgG and IgM class antybodies marking is also very important.
Celem naszej pracy było przedstawienie częstości występowania wrodzonych zakażeń TORCH wśród noworodków, hospitalizowanych w Klinice Patologii Noworodka II Katedry Pediatrii Akademii Medycznej w Warszawie w 1999 roku. Ponadto przedstawimy dwa przypadki tychże zakażeń. W 1999 roku w klinice zdiagnozowano wrodzone zakażenie TORCH u 6 pacjentów na 193 hospitalizowanych (co stanowi 3,1%). Rozpoznanie ustalono na podstawie wywiadów, obrazu klinicznego, badań obrazowych oraz obecności swoistych przeciwciał w klasie IgG i IgM. W jednym przypadku (A.„C” – Herpes simplex) dodatkowo zakażenie potwierdzono pośmiertnym badaniem histopatologicznym.
Patogeny z grupy TORCH to Toxoplasma gondii, inne czynniki (np. kiła, wirusy zapalenia wątroby, HIV, wirusy Echo i inne), wirus różyczki, wirus cytomegalii oraz wirus opryszczki. Kliniczne cechy wrodzonego zakażenia tymi drobnoustrojami często są do siebie bardzo podobne i początkowo trudne do rozróżnienia (2). Najczęściej występującymi objawami klinicznymi są: hepatosplenomegalia, niefizjologiczna żółtaczka, hipotrofia, wcześniactwo, zaburzenia hematologiczne (takie jak: niedokrwistość, wybroczyny, rumienie), objawy oczne (zapalenie naczyniówki i siatkówki, zaćma, zapalenie rogówki i spojówek, jaskra, małoocze), objawy z ośrodkowego układu nerwowego (małogłowie, wodogłowie, zwapnienia wewnątrzczaszkowe). Wrodzone zakażenie TORCH może się także objawiać zapaleniem płuc, mięśnia sercowego, nerek, wątroby. Spośród wyników badań laboratoryjnych najczęściej notowane nieprawidłowości to podwyższona aktywność enzymów wątrobowych (głównie AspAT i AlAT), niedokrwistość, małopłytkowość (ryc. 1 i ryc. 2).
Ryc. 1. Aktywność AspAT w grupie badanej (6 pacjentów) (U/l).
Ryc. 2. Aktywność AspAT w grupie badanej (U/l) - 6 pacjentów.
Bardzo duże znaczenie diagnostyczne ma oznaczanie poziomu swoistych przeciwciał w klasie IgM i IgG.
Wśród sześciorga dzieci, u których zdiagnozowano wrodzone zakażenie w 1999 roku, u czworga zaobserwowano hepatosplenomegalię (ryc. 3).
Ryc. 3. Częstość hepatosplenomegalii w grupie badanej.
Zwraca to uwagę na przydatność badania USG w celu ukierunkowania rozpoznania. Natomiast badanie radiologiczne jest podstawową metodą diagnostyczną przy podejrzeniu zapalenia płuc, pomocniczą w septycznym zapaleniu stawów, szpiku kostnego lub ognisk kostnych w kile, różyczce i cytomegalii (2).
Leczenie wrodzonych zakażeń TORCH może być zakończone sukcesem, pod warunkiem, że choroba została odpowiednio wcześnie i właściwie rozpoznana. W szczególności owocne może być leczenie przyczynowe toksoplazmozy, kiły i zakażenia wirusem Herpes simplex (2).
Tabela 1.
NrPłećDiagnozaHbdm.c.
w gram.
ApgarBilirubina mg%SerologiaWątroba cm w USGŚledziona cm w USGWykwity skórneAspAT U/lAlAT U/l
1MCytomegalia4027506NIgM ELISA: 1,89
 IgG ELISA: 0,33
5+2+wybroczyny381165
2FToksoplazmoza4034009NIgM ISAGA: 12 punktów
IgA IF: 1/1024 (= 204 UI)
NNbez zmian3923
3MCytomegalia4025501018,9IgM ELISA: 5,464+2+wybroczyny375119
4MKiła3924601014,8USR: 1/8
VDRL: +++
5+3+bez zmian14149
5FWirus opryszczki36182075,21IgG: 1: 20 0003+8+objawy skazy krwotocznej14361
6FCytomegalia40264010NIgM ELISA: 2,29
IgG ELISA: 1,09
NNbez zmian5764
Przypadek 1
Nr hist. chor. 5470/189/
Noworodek płci męskiej urodzony z C I, P I, w 40 Hbd, zielonkawe wody płodowe. Masa ur. 2550 g, 50 cm, oceniony na 10 pkt w skali Apgar. Dziecko zostało przyjęte do Kliniki Patologii Noworodka w pierwszej dobie życia z podejrzeniem infekcji wrodzonej, w stanie ogólnym ciężkim. Noworodka umieszczono w cieplarce. W badaniu przedmiotowym przy przyjęciu – zażółcenie powłok, wybroczyny na skórze, wątroba powiększona o 3-4 cm, śledziona o 2 cm. W badaniach laboratoryjnych – leukocytoza, trombocytopenia, bilirubina całkowita 18,9 mg% (związana 12 mg%). W oddziale wykonano opracowanie septyczne, wdrożono claforan i netromycynę, przetoczono 30 ml osocza (ze względu na skazę krwotoczną). Podejrzewając infekcję TORCH pobrano materiał do badania w kierunku HBV, CMV i kiły. Włączono gancyklowir i penicylinę krystaliczną, zaś odstawiono netromycynę. W badaniu metodą PCR oraz w badaniach serologicznych potwierdzono zakażenie wirusem cytomegalii (dodatnie miano swoistych przeciwciał w klasie IgM: 5,46). Badania serologiczne wyłączyły zakażenie HBV. Po uzyskaniu ujemnych wyników w kierunku kiły odstawiono claforan i penicylinę. Zastosowano leczenie gancyklowirem przez 21 dni.
W dniu wypisu stan ogólny dziecka dobry, przybyło na wadze 550 gramów. Zalecono dalszą opiekę u lekarza rodzinnego, za miesiąc badania serologiczne w kierunku CMV. Ponadto po 2 tygodniach od wypisu rodzice powinni zgłosić się z dzieckiem na kontrolę okulistyczną, audiologiczną, neurologiczną oraz badanie EKG.
Przypadek 2
Nr hist. chor. 1046/42/
Noworodek płci żeńskiej ur. z C I, P I, PSN, w 40 Hbd z masą ur. 3400 g, z cechami porażenia nerwu VII po stronie prawej, oceniony na 9 pkt w skali Apgar, został przyjęty do Kliniki Patologii Noworodka w 16 dniu życia z powodu zapalenia spojówek o znacznym nasileniu. Infekcja układu moczowego u matki przed porodem oraz zapalenie u noworodka spojówek w drugim tygodniu życia sugerowały chlamydiową etiologię. Przy przyjęciu powieka oka prawego znacznie obrzęknięta, z obfitą, krwisto-ropną wydzieliną, niewielki obrzęk policzka prawego. Po opracowaniu septycznym podano claforan, a po potwierdzeniu etiologii chlamydiowej zapalenia spojówek wdrożono erytromycynę. W badaniu podmiotowym obecne cechy porażenia nerwu VII po stronie prawej – opadnięcie kącika ust po stronie prawej i wygładzenie fałdu nosowo-wargowego prawego, oko prawe zamknięte. Obraz struktur wewnątrzczaszkowych w USG bez zmian. Pamiętając, że u każdego dziecka przed 1 r.ż. z zespołem neurologicznym należy podejrzewać toksoplazmozę wrodzoną, wykonano badania serologiczne w tym kierunku. Badania te wykazały dodatnie miano swoistych przeciwciał IgM i IgA przeciwko Toxoplasma gondii oraz ISAGA 12 pkt. Po stwierdzeniu wrodzonej infekcji Toksoplasma gondii, dziecko przeniesiono do Centrum Zdrowia Dziecka w Międzylesiu specjalizującego się w tym zagadnieniu.
Te i pozostałe przypadki wrodzonych infekcji TORCH u naszych pacjentów zostały zebrane w ta-beli 1.

* Praca przedstawiona na I Międzynarodowym Kongresie Młodych Lekarzy i Studentów w 2001 r. w Warszawie.
Piśmiennictwo
1. Wlazłowski J. i wsp.: Zakażenie wirusem cytomegalii u noworodków i niemowląt. Przegląd pediatryczny 2000, 2:136-139. 2. Richard E. Behrman: Podręcznik Pediatrii, PWN 1996, 555-560.
Nowa Pediatria 2/2001
Strona internetowa czasopisma Nowa Pediatria