Ludzkie koronawirusy - autor: Krzysztof Pyrć z Zakładu Mikrobiologii, Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

Chcesz wydać pracę habilitacyjną, doktorską czy monografię? Zrób to w Wydawnictwie Borgis – jednym z najbardziej uznanych w Polsce wydawców książek i czasopism medycznych. W ramach współpracy otrzymasz pełne wsparcie w przygotowaniu książki – przede wszystkim korektę, skład, projekt graficzny okładki oraz profesjonalny druk. Wydawnictwo zapewnia szybkie terminy publikacji oraz doskonałą atmosferę współpracy z wysoko wykwalifikowanymi redaktorami, korektorami i specjalistami od składu. Oferuje także tłumaczenia artykułów naukowych, skanowanie materiałów potrzebnych do wydania książki oraz kompletowanie dorobku naukowego.

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Postępy Nauk Medycznych 5/2007, s. 165-167
Alicja Milczarczyk1, Marek Durlik2,3, *Edward Franek1,4
Przeszczepienie trzustki i wysp trzustkowych w leczeniu cukrzycy typu 1
Pancreas and islet transplantation as a treatment for type 1 diabetes
1Klinika Chorób Wewnętrznych Endokrynologii i Diabetologii CSK MSWiA
Kierownik Kliniki: dr hab. med. Edward Franek 2Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii CSK MSWiA
Kierownik Kliniki: dr hab. med. Marek Durlik 3Zakład Chirurgii Transplantacyjnej Instytutu Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN w Warszawie
Kierownik Zakładu: dr hab. med. Marek Durlik 4 Zakład Badawczo-Leczniczy Endokrynologii Instytutu Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN w Warszawie
Kierownik Zakładu: dr hab. med. Monika Puzianowska-Kuźnicka
Streszczenie
Cukrzyca typu 1 jest przewlekłą, postępującą chorobą wymagającą leczenia insuliną przez całe życie. Przeszczepienie trzustki lub wysp trzustkowych to jedyne metody leczenia zapewniające normalizację glikemii, HbA1c i insulinoniezależność bez ryzyka hipoglikemii. Przeszczepienie trzustki korzystnie wpływa na przebieg retinopatii, nefropatii, neuropatii i makroangiopatii oraz na jakość życia chorych. Oba zabiegi wiążą się jednak z koniecznością stosowania przez całe życie leków immunosupresyjnych.
Summary
Type 1 diabetes is a chronic progressive disease, which requires insulin therapy for the whole life. Transplantation of the whole pancreas or pancreatic islets is the only method which may results in independence from exogenous insulin, normoglycemia, normal HbA1c level, without risk of hypoglycemia. Pancreas transplantation is associated with improvement in diabetic retinopathy, nephropathy, neuropathy and macrovasular disease and patient´s quality of life. Both forms of therapy require long-term immunosuppression for the whole life.
WSTĘP
Na cukrzycę choruje obecnie 200 mln osób na całym świecie, z czego 10% stanowią osoby z cukrzycą typu 1 (w Polsce jest ich około 150 tys). Pomimo ogromnego postępu, jaki dokonał się w diagnostyce i leczeniu, choroba ta jest nadal wiodącą przyczyną schyłkowej niewydolności nerek, utraty wzroku, amputacji kończyn dolnych oraz głównym powodem chorób układu sercowo-naczyniowego (1). Czas życia chorych na cukrzycę jest o ponad 10 lat krótszy od czasu życia osób nie chorujących na tę chorobę. Chorobowość z powodu cukrzycy stale rośnie i dotyczy coraz młodszych osób. Przewiduje się, że w 2030 r. liczba chorych przekroczy 360 mln. (2). Badanie DCCT (The Diabetes Control and Complications Trial) potwierdziło, że rozwój przewlekłych powikłań, będących główną przyczyną inwalidztwa i przedwczesnej umieralności chorych na cukrzycę typu 1, może zahamować intensywna kontrola metaboliczna, która powoduje jednak zwiększoną częstość niedocukrzeń i prowadzi często do przyrostu masy ciała (3).
Innym problemem mogącym spowodować trwałe uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego (lub nawet zgon) są nawracające niedocukrzenia. U pacjentów z chwiejnym przebiegiem cukrzycy, u których na skutek rozwoju neuropatii układu autonomicznego nie występują objawy prodromalne hipoglikemii, niedocukrzenie jest głębokie i co za tym idzie, szczególnie niebezpieczne dla chorego.
Jedynymi metodami leczenia cukrzycy, przywracającymi fizjologiczne wydzielanie endogennej insuliny i zapewnieniającymi normoglikemię bez niebezpieczeństwa hipoglikemii są przeszczepienie trzustki lub izolowanych wysp trzustkowych (4).
PRZESZCZEPIENIE TRZUSTKI
Rys historyczny
Pierwszy zabieg przeszczepienia trzustki wykonali 40 lat temu Kelly i Lillehei. Chora była niezależna od insuliny tylko przez 6 dni. Problemem był brak możliwości przeżycia przeszczepu ze względu na problemy immunologiczne (5). Od lat 80-tych po wprowadzeniu nowych leków immunosupresyjnych obserwuje się stały wzrost ilości przeszczepionych trzustek. Od 16.12.1966 r. wykonano ponad 23 tys. przeszczepów, w tym ponad 17 tys. w USA.
Wskazania do przeszczepienia trzustki
Przeszczepienie trzustki wykonuje się głównie u chorych z cukrzycą typu 1, chociaż ostatnio pojawia się coraz więcej publikacji na temat udanych przeszczepów u chorych z cukrzycą typu 2, wymagających leczenia insuliną oraz u chorych po całkowitej resekcji trzustki (6, 7).
Typy przeszczepów trzustki przedstawiono w tabeli 1. Jednoczasowe przeszczepienie nerki i trzustki (SPK- simultaneous pancreas and kidney transplantation) wykonuje się u chorych z cukrzycą typu 1 i schyłkową niewydolnością nerek, leczonych nerkozastępczo, ale także w okresie przeddializacyjnym. Przeszczepienie trzustki po udanym przeszczepie nerki (PAK – pancreas after kidney) wykonuje się w celu zapobiegania progresji powikłań cukrzycy oraz nawrotowi nefropatii cukrzycowej w przeszczepionej nerce, natomiast wskazaniami do wykonania przeszczepienia samej trzustki( PTA- pancreas transplant alone) są cukrzyca typu 1 bez towarzyszącej niewydolności nerek lub w początkowym okresie nefropatii cukrzycowej (GFR powyżej 50-70 ml/min) z towarzyszącymi częstymi, ciężkimi epizodami hipoglikemii, bez objawów prodromalnych, z chwiejnym przebiegiem cukrzycy pomimo prób modyfikacji leczenia, ze złą kontrolą metaboliczną, nawracającymi kwasicami ketonowymi lub z dużymi problemami emocjonalnymi związanymi z terapią egzogenną insuliną (4). Od połowy lat 90-tych liczba SPK utrzymuje się na stałym poziomie, natomiast wzrasta liczba PAK i PTA (8).
Tabela 1. Typy przeszczepów i wskazania do przeszczepienia trzustki.
Typ przeszczepów
Jednoczasowe przeszczepienie nerkii trzustki (SPK-simultaneous pancreas and kidney transplantation)Przeszczepienie trzustki po uprzednim przeszczepieniu nerki (PAK-pancreas after kidney)Przeszczepienie samej trzustki (PTA-pancreas transplant alone)
Wskazania
Cukrzyca typu 1 i schyłkowa niewydolność nerek leczona nerkozastępczo lub przed rozpoczęciem takiego leczenia (pre-emptive transplantation)Cukrzyca typu 1 po wcześniejszym przeszczepieniu nerkiCukrzyca typu 1, bez niewydolności nerek lub w początkowym okresie nefropatii cukrzycowej (GFR >50-70 ml/min/1,73 m2). Częste ciężkie epizody hipoglikemii, szczególnie bez objawów prodromalnych. Chwiejny przebieg cukrzycy, nie poddający się próbom modyfikacji leczenia, ze złą kontrolą metaboliczną, nawracającymi kwasicami ketonowymi. Duże problemy emocjonalne z terapią egzogenną insuliną
Kwalifikacja do przeszczepienia trzustki powinna być bardzo wnikliwa. Należy uwzględnić fakt ryzyka związanego z zabiegiem chirurgicznym oraz koniecznością leczenia immunosupresyjnego. Ryzyko to nie powinno dominować nad korzyściami związanymi z zahamowaniem progresji późnych powikłań mikro- i makroangiopatycznych oraz z poprawą jakości życia. Zwykle do przeszczepienia kwalifikowani są chorzy w wieku od 25-45 lat, ale obowiązuje podejście indywidualne, uwzględniające wiek biologiczny chorego. Niezbędna jest ocena późnych powikłań cukrzycy i w miarę możliwości osiągnięcie stanu stabilnego. W przypadku retinopatii proliferacyjnej konieczne jest wykonanie przed przeszczepieniem trzustki zabiegu fotokoagulacji laserowej, a to z uwagi na możliwość progresji zmian na dnie oczu po szybkiej normalizacji glikemii w wyniku przywrócenia sekrecji insuliny (9). Również powikłania makroangiopatyczne wymagają pełnej diagnostyki i leczenia przed planowanym przeszczepieniem trzustki. Istnieją uzasadnione wskazania do wykonywania koronarografii w ramach kwalifikacji do zabiegu i w razie stwierdzenia istotnych hemodynamicznie zmian wykonanie angioplastyki lub operacji pomostów aortalno- wieńcowych. Postępowanie takie ma duży wpływ na przeżycie biorców (10).
Wyniki wszystkich typów przeszczepienia trzustki (SPK, PAK, PTA) odnośnie przeżycia biorców są podobne i wynoszą ponad 95% w pierwszym roku po przeszczepie. Natomiast jeśli porównamy przeżycie biorców samej nerki i chorych po SPK to widzimy, że 8 lat przeżywa 77% biorców nerki i trzustki, podczas gdy tylko 47% biorców samej nerki (6). Wg danych United Network for Organ Sharing (UNOS) wyniki przeżycia przeszczepionej trzustki w poszczególnych typach przeszczepów są podobne i wynoszą po roku odpowiednio dla SPK-84%, PAK-76%, PTA-77% (6).
Efekty metaboliczne przeszczepienia trzustki

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 30 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Rewers M., Krętowski A.: Epidemiologia cukrzycy typu 1.W: Sieradzki J. Cukrzyca. Tom 1. Gdańsk: Via Medica;2006. 151.
2. Janeczko D.: Epidemiologia cukrzycy typu 2.W: Sieradzki J. Cukrzyca. Tom 1. Gdańsk: Via Medica; 2006. 183.
3. The Diabetes Control and Complications Trial Research Group. The effect of intensive treatment of diabetes on the development and progression of long-term complications in insulin-dependent diabetes mellitus. N. Engl. J. Med. 1993; 329: 977-86.
4. Pancreas and islet transplantation in type 1 diabetes. American Diabetes Association. Diabetes Care, 2006; 29: 935.
5. Kelly W.D., i wsp.: Allotransplantation of the pancreas and duodenum along with the kidney in diabetic nephropathy. Surgery. 1967; 61: 827-837.
6. Gruessner R., Sutherland D., Dunn D., i wsp.: Transplant options for patients undergoing total pancreatectomy for chronic pancreatitis. J. Am. Coll. Surg., 2004; 198: 559-567.
7. Nath D.S., i wsp.: Outcomes of pancreas transplants for patients with type 2 diabetes mellitus. Clin. Transplant., 2005; 19: 792-7.
8. Zaman F., i wsp.: Pancreatic transplantation: evaluation and management. J. Intensive Care Med., 2004; 19: 127-137.
9. Larsen J., i wsp.: Pancreas transplantation: indications and consequences. Endocrine reviews. 2004, 25, 919-46.
10. Gziut A.I., i wsp.: Ostry zespół wieńcowy u chorej po zabiegu przeszczepienia trzustki oraz nerki. Kardiologia Polska 2006; 64: 6:644-648.
11. Ryan E.A., i wsp.: Current indications for pancreas or islet transplant. Diabetes Obes. Metab., 2006; 8: 1-7.
12. Bąk M.I., i wsp.: Proinsulinemia in simultaneous pancreas and kidney transplant recipients. Transplantat Proc., 2006; 38: 280-281.
13. Demartines N., i wsp.: An evidence-based analysis of simultaneous pancreas-kidney and pancreas transplantation alone. Am. J. Transplant., 2005; 5: 2688-2697.
14. Mai Ml., i wsp.: The long-term management of pancreas transplantation. Transplantation 2006; 82: 991-1003.
15. Giannarelli R., i wsp.: Pancreas transplant alone has beneficial effects on retinopathy in type 1 diabetic patients. Diabetologia 2006 49: 2977-2982.
16. Petruzzo P., i wsp.: Effect of venous drainage site on insulin action after simultaneous pancreas-kidney transplantation. Transplantation 2004; 77: 1875-1879.
17. Larsen J.L., i wsp.: Pancreas transplantation improves vascular disease in patients with type 1 diabetes. Diabetes Care 2004; 27: 1706-11.
18. Lee T.C., i wsp.: The effect of whole organ pancreas transplantation and PIT on diabetic complications. Curr. Diab. Rep., 2006; 6: 323-327.
19. Kwiatkowski A., i wsp.: Quality of life after simultaneous pancreas-kidney transplantation. Transplant Proc. 2005; 37: 3558-9.
20. Shapiro A.M.J., i wsp.: International trial of the Edmonton protocol for islet transplantation. N. Engl. J. Med., 2006; 3555: 1318-30.
21. Robertson R.P.: Islet transplantation as a treatment for diabetes- a work in progress. N. Engl. J. Med., 2004; 350: 694-705.
22. Helling T.S.: Surgical managment of chronic pancreatitis and the role of islet cell autotransplantation. Curr. Surg., 2003; 60: 463-467.
23. White S.A., i wsp.: The risk of total pancreatectomy and splenic islet autotransplantation. Cell Transplant., 2000; 9:19-24.
24. Meier J.J., i wsp.: Intrahepatic transplanted islets in human secrete insulin in a coordinate pulsatile manner directly into the liver. Diabetes 2006; 55: 2324-2332.
25. Shapiro A.M.J.: Islet transplant and impact on secondary diabetic complications: does C-peptide protect the kidney? J. Am. Soc. Nephrol., 2003; 14: 2214-2216.
otrzymano: 2007-01-24
zaakceptowano do druku: 2007-04-02

Adres do korespondencji:
*Edward Franek
Klinika Chorób Wewnętrznych, Endokrynologii i Diabetologii CSK MSWiA
ul. Wołoska 137, 02-507 Warszawa
tel. (0-22) 508-14-05, fax (0-22) 508-14-00
e-mail: edward.franek@cskmswia.pl

Postępy Nauk Medycznych 5/2007
Strona internetowa czasopisma Postępy Nauk Medycznych