Ponad 7000 publikacji medycznych!
Statystyki za 2021 rok:
odsłony: 8 805 378
Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Balneologia Polska 3/2006, s. 164-166
Józef Mróz, *Włodzisław Kuliński, Anna Komornicka
Problemy w postępowaniu fizykalno-usprawniającym w przewlekłym zatruciu benzyną
Issues of physical rehabilitation in a lingering petrol intoxication
z Kliniki Rehabilitacji z Zakładem Medycyny Fizykalnej Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie
Kierownik Kliniki: prof. dr hab. Włodzisław Kuliński
Streszczenie
Zatrucia przewlekłe związkami zawartymi w benzynie są rzadko spotykane. Działanie toksyczne dotyczy przede wszystkim układu nerwowego i krwiotwórczego, co spowodowane jest działaniem czteroetylku ołowiu i toluenu.
W pracy przedstawiono przypadek przewlekłego zatrucia związkami benzyny u chorego z 20-letnią ekspozycją na opary tego związku – kontrolera jakości na stacji paliw.
Chory l. 50 został przyjęty do Kliniki celem usprawniania z powodu niedowładu dystalnego obu kończyn dolnych. Wcześniej diagnozowany w oddziale neurologii, gdzie wykonano diagnostykę obrazową, i na podstawie badań neurofizjologicznych rozpoznano polineuropatię ruchowo-czuciową typu aksonalnego. W badaniu przedmiotowym przy przyjęciu stwierdzono luki pamięciowe, spowolnienie psychoruchowe, chód z pociąganiem obu stóp, osłabienie odruchów kolanowych i skokowych, zaburzenia czucia powierzchniowego typu skarpetek i rękawiczek. W Klinice wdrożono postępowanie fizykalno-usprawniające: kąpiele czterokomorowe, elektrostymulację, magnetronic, galwanizację katodową, ćwiczenia czynne: w odciążeniu, z dawkowanym oporem, wzmacniające siłę mięśniową prostowników i zginaczy obu stóp, ćwiczenia dozowane na ergometrze, doskonalenie chodu. W wyniku zastosowanego leczenia uzyskano częściową poprawę w zakresie osłabionych grup mięśniowych. W związku ze stwierdzonym w wywiadzie narażeniem zawodowym chorego skierowano do poradni medycyny pracy. Badania laboratoryjne w poszukiwaniu toksycznego działania związków zawartych w benzynie były w normie, bez biochemicznych cech uszkodzenia narządów miąższowych. Jednakże z uwagi na długoletnie narażenie zawodowe i stwierdzane objawy neurologiczne rozpoznano u chorego polineuropatię toksyczną pochodzenia zawodowego. W dalszej półrocznej obserwacji chorego wystąpiło narastanie deficytów neurologicznych, zarówno ze strony ośrodkowego jak i obwodowego układu nerwowego. W przypadku przewlekłego zatrucia węglowodorami zawartymi w benzynie, polineuropatia toksyczna i encefalopatia ma charakter nieodwracalny, powoduje trwałe uszkodzenie układu nerwowego. Postępowanie fizykalno-usprawniające musi być ukierunkowane indywidualnie.
Wstęp
Zatrucie przewlekłe związkami zawartymi w benzynie jest rzadko spotykane. Benzyna jest mieszaniną węglowodorów łańcuchowych o różnej temperaturze wrzenia z nieznaczną domieszką węglowodorów pierścieniowych. W benzynie trucizny organiczne to czteroetylek ołowiu i toluen. Czteroetylek ołowiu jest dodawany do benzyny jako środek przeciwstukowy. Wchłanianie do organizmu może nastąpić drogami oddechowymi, poprzez skórę, przewód pokarmowy, następnie ulega rozkładowi do trójetylku ołówiu, który jest odpowiedzialny za objawy toksyczne. Jako końcowy metabolit występuje jon ołowiu. Gromadzi się w mózgu, wątrobie i nerkach, mięśniach, tkance kostnej. Okres półtrwania ołowiu w tkance kostnej wynosi 32 lata, w nerkach 7 lat. Zatrucie charakteryzuje się najczęściej uszkodzeniem układu krwiotwórczego oraz układu nerwowego (polineuropatia i encefalopatia). Istota toksycznego działania polega na zahamowaniu aktywności niektórych enzymów i uszkodzeniu wielu białek komórkowych poprzez zdolność łączenia się z grupami sulfhydrylowymi. W układzie krwiotwórczym ołów hamuje syntezę porfobilinogenu inaktywując dehydratację kwasu deltaaminolewulinowego, obniża aktywność syntetazy hemoglobinowej, przez co hamuje wbudowywanie żelaza do pierścienia protoporfiryny IX. Na skutek zaburzenia przemiany koproporfirynogenu III w protoporfirynę IX następuje zwiększone wydalanie z moczem koproporfiryn. Ponadto zaburza przemianę kwasu rybonukleinowego w erytrocytach, na skutek uszkodzenia otoczki erytrocytów poprzez zahamowanie ATPazy błonowej dochodzi do skrócenia czasu przeżycia krwinek i hemolizy. W obrębie przewodu pokarmowego może dojść do uszkodzenia układu autonomicznego, co powoduje zaburzenia perystaltyki. Działanie toksyczne na układ nerwowy wynika z dobrej rozpuszczalności w lipidach, doprowadza do zmian zwyrodnieniowych w obrębie kory mózgowej, móżdżku i jąder podkorowych, ośrodków autonomicznych podwzgórza oraz odcinkowej demielinizacji włókien nerwów obwodowych. Przy wchłonięciu dużej dawki czteroetylku ołowiu występuje obraz ostrego zatrucia, z charakterystycznym okresem utajenia od kilkunastu godzin do kilku dni, po którym występują bóle i zawroty głowy, brak łaknięcia, bezsenność, znaczne osłabienie. Przedmiotowo stwierdza się obniżenie ciśnienia krwi, zwolnienie akcji serca. Występują objawy uszkodzenia układu nerwowego manifestujące się parastezjami w obrębie kończyn, oczopląsem, euforią. Następnie rozwijają się zaburzenia psychiczne pod postacią zespołu majaczeniowego, urojeń, niekiedy zespołu schizofrenicznego. Po okresie pobudzenia występuje zamroczenie i może dojść do zejścia śmiertelnego.
Toluen jest cieczą bezbarwną, o zapachu zbliżonym do benzenu, wchłania się przez płuca i skórę. Metabolizuje się do kwasu benzoesowego drogą utleniania grupy metylowej i wydala się z moczem, w ciągu 15 godzin od zakończenia ekspozycji. Zatrucie ostre tym związkiem manifestuje się objawami podrażnienia błon śluzowych, bólami i zawrotami głowy, sennością, rzadko utratą przytomności. W zatruciu przewlekłym występują zaburzenia rzekomonerwicowe, a niekiedy objawy uszkodzenia wątroby i nerek.
Cel pracy

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.
Mam kod dostępu
  • Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu albo wszystkich artykułów (w zależności od wybranej opcji), należy wprowadzić kod.
  • Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.
  • Aby kupić kod proszę skorzystać z jednej z poniższych opcji.

Opcja #1

19

Wybieram
  • dostęp do tego artykułu
  • dostęp na 7 dni

uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony

Opcja #2

49

Wybieram
  • dostęp do tego i pozostałych ponad 7000 artykułów
  • dostęp na 30 dni
  • najpopularniejsza opcja

Opcja #3

119

Wybieram
  • dostęp do tego i pozostałych ponad 7000 artykułów
  • dostęp na 90 dni
  • oszczędzasz 28 zł
Piśmiennictwo
1. Indulski J.A., Sińczuk-Walczak H., Szymczak M., Wesołowski W.: Neurological and neurophysiological examinations of workers occupationally exposed to organic solvent mixtures used in the paint and varnish production. Int.. J. Occup. Med.1996:9(3)s.235-244.
2. Wesołowski W., Gromiec J.: Prognozowanie narażenia na pary paliw silnikowych. Medycyna Praktyczna 1996:47(1)s.19-29.
3. Marchewka Z., Długosz H.: Wybrane wskaźniki biochemiczne w moczu w ocenie funkcji nerki pracowników narażonych na benzynę.
4. Drużdż A., Dąbrowicz K., Grzybowski G.: Badanie potencjałów wzrokowych u osób przewlekle narażonych na pary benzyny etylizowanej. Klin. Oczna 1997:99(1) s.47-50.
5. Olszowy Z., Nowicka J.: Toksykomania rozpuszczalnikami organicznymi w kazuistyce toksykologicznej Katedry Medycyny Sądowej w Katowicach. Arch. Med.Sąd.1998:48(3/4) s.237-242.
6. Bogdanik T.: Toksykologia Kliniczna.PZWL,Warszawa1988.
7. Kokot F.: Choroby wewnętrzne. PZWL Warszawa 1983.
8. Weilemann L.S., Reinecke H..J.: Zatrucia: Postępowanie w stanach nagłych, szybkie rozpoznanie, pewne potwierdzenie i celowane leczenie. PZWL, Warszawa1998.
9. Prusiński A.: Podstawy neurologii klinicznej. PZWL, Warszawa 1989.
10. Straburzyński G., Straburzyńska-Lupa A.: Fizjoterapia. PZWL, Warszawa 2003.
11. Milanowska K., Dega W.: Rehabilitacja medyczna. PZWL, Warszawa 1998.
otrzymano: 2006-09-04
zaakceptowano do druku: 2006-09-26

Adres do korespondencji:
*Włodzisław Kuliński
Klinika Rehabilitacji z Zakładem Medycyny Fizykalnej WIM
ul. Szaserów 128, 00-909 Warszawa
tel. (0-22) 681-77-01

Balneologia Polska 3/2006