Ponad 7000 publikacji medycznych!
Statystyki za 2021 rok:
odsłony: 8 805 378
Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 1/2013, s. 3-6
Joanna Skonieczna, *Dominik Olejniczak
Poziom wiedzy na temat żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej wśród kobiet
The level of knowledge of venous thromboembolism among women
Katedra i Zakład Zdrowia Publicznego, Warszawski Uniwersytet Medyczny
Kierownik Katedry i Zakładu: prof. dr hab. Janusz Ślusarczyk
Summary
Introduction. Venous thromboembolism (VTE), also known as venous thrombosis is a condition involving the formation of blood clots in the deep veins that restrict or inhibit the normal blood flow. Thrombosis is the third most common disease of the cardiovascular system, and the most common cause of pulmonary embolism sudden deaths of patients treated in hospitals. One of the factors determining the incidence of VTE is a way of life. In women using oral hormonal contraception (DTA), hypertension and cigarette smoking increases the risk of myocardial infarction and ischemic stroke (twice). Women smokers, after 35 years of age should use tablets or injections containing only progestin or uterine devices.
Aim. The aim of this study was to examine women’s knowledge about the thromboembolic disease and to identify health behaviors, in particular taking the oral contraceptive pill and smoking, while the release of the priority tasks of challenging for public health activities.
Matherial and methods. The study was conducted among randomly selected 220 women over 15 years of age. Used for carrying out the original questionnaire and completed anonymously, in the on-line or directly. The questionnaire consisted of 15 questions and specification.
Results. Of all respondents 73% met with the term “venous thromboembolism” (“venous thrombosis”). The most common source of knowledge of the range represented 62% of Internet-Newspapers – 28%, friends – 27%, television and radio 26%. Near – 24% of respondents reported that knowledge of the described problem drew out of the house, 24% pointed to the school, or college. It is worth noting that only (18%) of the respondents, as a source of information indicating professional literature, and (7%), physician and other health care workers.
Conclusions. Doctor any woman who intends to start using birth control should have performed the basic research and perform a thorough interview. The primary consideration in the prevention of VTE is a health education-especially higher-risk groups.



WSTĘP
Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (ŻChZZ), zwana również zakrzepicą żylną, to schorzenie polegające na tworzeniu się zakrzepów w żyłach głębokich, które ograniczają lub hamują prawidłowy przepływ krwi. Zakrzepica stanowi trzecią co do częstości występowania chorobę układu sercowo-naczyniowego, natomiast zatorowość płucna najczęstszą przyczynę nagłych zgonów chorych leczonych w szpitalach (1). Szacuje się, iż w Polsce zakrzepica żył głębokich dotyka blisko 57 tys. osób rocznie. W przypadku ok. 36 tys. osób występuje zator tętnicy płucnej, który jest przyczyną ok. 10% zgonów osób poddawanych hospitalizacji łącznie (2, 3).
W patogenezie ŻChZZ wyróżnia się zespół czynników, zwanych triadą Virchowa, czyli zastój krwi, zmiany w morfologii krwi (nadmierna krzepliwość) oraz zaburzenie w budowie ściany naczynia. Ponadto jako czynniki ryzyka wymienia się wiek powyżej 40 lat, otyłość, ciążę i połóg, unieruchomienie, wielogodzinne podróże samochodowe czy lotnicze, duże zabiegi chirurgiczne, cewnikowanie dużych naczyń żylnych, stosowanie leków zawierających estrogeny i progesteron, schorzenia, takie jak wrodzone bądź nabyte trombofilie, nadpłytkowość samoistna, nowotwory złośliwe, żylaki, zastoinowa niewydolność krążenia, zaburzenia rytmu serca, zawał serca, udar mózgu, złamania miednicy i kości długich kończyn dolnych, choroby zapalne jelit, przebyta zakrzepica żył głębokich (3, 4).
W piśmie „The Lancet” w 1961 r. po raz pierwszy opisano przypadek choroby zakrzepowo-zatorowej w korelacji ze stosowaniem tabletek antykoncepcyjnych. Zostały podjęte liczne badania kliniczne, mające na celu sprawdzenie działań niepożądanych, określenie przeciwwskazań i wytycznych stosowania antykoncepcji hormonalnej.
Estrogeny wchodzące w skład tabletek antykoncepcyjnych okazały się czynnikiem zwiększającym wystąpienie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, gdyż mogą mieć negatywny wpływ na czynniki krzepnięcia. Istotny okazał się rodzaj progestagenu, gdyż kobiety przyjmujące dezogestrel lub gestoden (trzecia generacja) miały podwyższone ryzyko ŻChZZ, porównując z kobietami przyjmującymi lewonorgestrel (druga generacja). Wyniki przeprowadzonych badań wskazują, iż ryzyko bezwzględne wystąpienia ŻChZZ, która nie powoduje zgonu, wynosi 15/100 000 kobiet w ciągu roku stosujących tabletki antykoncepcyjne drugiej generacji oraz 30/100 000 kobiet w ciągu roku wśród kobiet przyjmujących tabletki trzeciej generacji (5-11).
Styl życia ma również istotny wpływ na wystąpienie ŻChZZ. U kobiet stosujących doustną antykoncepcję hormonalną (DTA), palących papierosy i z nadciśnieniem wzrasta ryzyko zawału mięśnia sercowego, a także udaru niedokrwiennego (dwukrotnie). Ryzyko wystąpienia powyższych powikłań jest niskie u kobiet, które nie są palaczkami. Kobiety palące tytoń, po 35. roku życia, powinny stosować tabletki lub zastrzyki zawierające jedynie progestagen lub wkładki domaciczne.
Koszt leczenia powikłań ŻChZZ jest bliski kosztowi leczenia nowotworów. Są to znaczne kwoty, które w zestawieniu z kosztami profilaktyki stanowią znaczne obciążenie dla budżetu państwa (6).
CEL PRACY
Celem pracy było zbadanie stanu wiedzy kobiet na temat choroby zakrzepowo-zatorowej oraz określenie zachowań zdrowotnych, w szczególności przyjmowania doustnej antykoncepcji hormonalnej i palenia tytoniu, przy jednoczesnym ukazaniu priorytetowych zadań stanowiących wyzwanie dla działań zdrowia publicznego.
MATERIAŁ I METODY
Materiał stanowiło 220 kobiet. Najliczniejszą grupę wiekową stanowiły osoby w przedziale 15-25 lat (46%), następnie blisko 31% w wieku 26-35 lat, 14% – 36-45 lat, 8% – 46-55 lat, pozostałe 1% – powyżej 56 lat. Około 65% respondentek posiadało wykształcenie wyższe, 1/3 średnie, a jedynie 2% podstawowe.
Badanie przeprowadzono wśród losowo wybranych kobiet powyżej 15. roku życia, od 18 lipca 2012 do 13 października 2012 roku. Opierało się na autorskim kwestionariuszu ankiety wypełnianym anonimowo, w systemie on-line lub bezpośrednio. Ankieta zawierała 18 pytań, z czego 15 dotyczyło tematyki zakrzepicy żylnej, stosowania doustnej antykoncepcji hormonalnej, a także palenia papierosów. Pozostałe pytania odnosiły się do: wieku respondentek, poziomu wykształcenia oraz miejsca zamieszkania.
WYNIKI

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.
Mam kod dostępu
  • Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu albo wszystkich artykułów (w zależności od wybranej opcji), należy wprowadzić kod.
  • Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.
  • Aby kupić kod proszę skorzystać z jednej z poniższych opcji.

Opcja #1

19

Wybieram
  • dostęp do tego artykułu
  • dostęp na 7 dni

uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony

Opcja #2

49

Wybieram
  • dostęp do tego i pozostałych ponad 7000 artykułów
  • dostęp na 30 dni
  • najpopularniejsza opcja

Opcja #3

119

Wybieram
  • dostęp do tego i pozostałych ponad 7000 artykułów
  • dostęp na 90 dni
  • oszczędzasz 28 zł
Piśmiennictwo
1. Niemiec T (red.): Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, Raport: Zdrowie kobiet w wieku prokreacyjnym 15-49 lat, Polska 2006. 2. Chęciński P, Synowiec T, Chęcińska Z: Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa. Przew Lek 2006; 5: 54-69. 3. Polskie wytyczne profilaktyki i leczenia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Aktualizacja 2009, Medycyna Praktyczna 2009; 5: 51. 4. Filipecki S: Zakrzepica żył głębokich – częstość występowania, czynniki ryzyka, podstawy rozpoznawania i leczenia. Przew Lek 2000; 5: 34-41. 5. Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczące antykoncepcji hormonalnej – stan na rok 2006. Ginekologia po Dyplomie 2006; 9: 27-31. 6. Jick SS, Hernandez RK: Risk of non-fatal venous thromboembolism in women using oral contraceptives containing drospirenone compared with women using oral contraceptives containing levonorgestrel: case-control study using United States claims data. BMJ 2011; 342: d2151. 7. Rosendaal FR, Helmerhorst FM, Vandenbroucke JP: Female Hormones and Thrombosis. Arterioscler Thromb Vasc Biol 2002; 22: 201-210. 8. Skałba P: Antykoncepcja hormonalna. [W:] Endokrynologia ginekologiczna. PZWL, Warszawa 2008, 192-201. 9. Mills A: Combined oral contraception and the risk of venous thromboembolism. Human Reproduction 1997, 12, 12: 2595-2598. 10. Improving Access to Quality Care in Family Planning, Medical Eligibility Criteria for Initiating and Continuing Use of Contraceptive Methods, World Health Organization 1996. 11. Family Planning, A global handbook for providers, Evidence-based guidance developed through worldwide collaboration, A WHO Family Planning Cornerstone 2011. 12. Gromulska L, Piotrowicz M, Cianciara D: Własna skuteczność w modelach zachowań zdrowotnych oraz w edukacji zdrowotnej. Przegl Epidemiol 2009; 63: 427-432. 13. Tomaszewski J, Paszkowski T, Debski R: The CHOICE study (Contraceptive Health Research Of Informed Choice Experience) – an educational research program for Polish women planning combined hormonal contraceptives use. Ginekol Pol 2012; 83(6): 417-423. 14. Postrzeganie preparatów stosowanych w antykoncepcji hormonalnej. Raport ogólny przygotowany przed SEQUENCE HC Partners Sp. z o.o. 2011. 15. Postawy wobec palenia papierosów, Komunikat z badań, Centrum badania opinii społecznej, Warszawa 2012. 16. Stosowanie leków dostępnych bez recepty, Komunikat z badań, Centrum badania opinii społecznej, Warszawa 2010. 17. Wójcik-Jawień M, Sokal M: Ulotka o leku dla pacjenta – zalecenia, oczekiwanie, rzeczywistość. Farmacja Polska 2008, 7.
otrzymano: 2013-01-07
zaakceptowano do druku: 2013-02-18

Adres do korespondencji:
*Dominik Olejniczak
Katedra i Zakład Zdrowia Publicznego Warszawski Uniwersytet Medyczny
ul. Banacha 1a, 02-097 Warszawa
tel.: +48 (22) 599-21-80
e-mail: dominikolejniczak@op.pl

Nowa Medycyna 1/2013
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna