Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Postępy Nauk Medycznych 11/2008, s. 733-735
*Jerzy Sieklucki, Natalia Krześniak
Choroby trzustki u pacjentów w wieku podeszłym
Pancreas diseases in the elderly
Klinika Chirurgii Ogólnej i Przewodu Pokarmowego Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego
Kierownik Kliniki: prof. dr hab. med. Krzysztof Bielecki**
Streszczenie
Rozpoznawanie i leczenie chorób trzustki u pacjentów w wieku podeszłym stanowi istotny problem dla klinicystów. Choroby trzustki w tej grupie należą do częstych przyczyn przyjęć do oddziałów chirurgicznych w trybie ostrodyżurowym. Obraz choroby w przebiegu ostrych zapaleń trzustki często początkowo jest skąpoobjawowy a nasilenie objawów nieadekwatne do stanu zaawansowania procesu chorobowego. Z drugiej strony stan zapalny narządu trzustki szybko prowadzi do zaburzeń hemodynamicznych i zachwiania hemostazy ze względu na obniżone możliwości kompensacyjne u chorych starszych, co może zagrażać bezpośrednio życiu i zdrowiu pacjentów. Zmiany zapalne często nakładają się też na przewlekłe zmiany wsteczne w trzustce. Leczenie chorób trzustki nie odbiega zasadniczo od metod stosowanych w grupie chorych młodszych z uwzględnieniem specyfiki związanej z wiekiem i chorobami towarzyszącymi.
Summary
Diagnosis and treatment of pancreatic diseases in elderly population remain a challenge for the physicians. Pancreas´ diseases belong to the reasons of emergency hospitalization in surgical department. Clinical presentation is usually confusing and symptomless and no adequate for the state of the disease intensity. Moreover the pancreatitis quickly bring to haemodynamic instability and haemostasis deprivation what determine severe, emergency case. Inflammation and regressive changes in pancreas in the elderly are common. Methods of treatment of pancreas diseases are analogical as those managed in the group of younger patients but with the necessity of concerning age processes and concomitant diseases.
Różnicowanie chorób trzustki u pacjentów w wieku podeszłym stanowi zazwyczaj trudny problemem diagnostyczny. Pacjenci w wieku starszym (po 80 roku życia) są grupą chorych wymagających szczególnej uwagi klinicystów. Większość ostrych stanów w obrębie jamy brzusznej u tych chorych wykazuje przebieg skąpoobjawowy. Ze względu na przewlekłe dolegliwości związane z zaburzeniami w obrębie przewodu pokarmowego, obraz choroby rzadko jest jasny. Wielokrotnie trudno ustalić początek objawów zgłaszanych przez pacjentów, zaś dolegliwości bólowe często maskowane są przez obecność innych chorób towarzyszących oraz zmniejszony próg bólowy u osób starszych (1).
W różnicowaniu chorób trzustki należy brać pod uwagę zarówno zmiany starcze w obrębie trzustki w tym zwłóknienie narządu i nieregularność przewodów trzustkowych, jak i stany chorobowe w okolicznych narządach. Często obserwuje się również towarzyszące zmianom morfologicznym upośledzenie czynności zewnątrzwydzielniczej. Pamiętać należy także o obniżeniu sprawności trawiennej całego przewodu pokarmowego oraz dosyć często występujących nieprawidłowości żywieniowych (w tym o niedożywieniu występującym u osób starszych).
Analizując przyczyny bólów brzucha u osób w wieku podeszłym, Fusho podaje, iż zapalenia trzustki stanowią 6% ostrych dolegliwości brzusznych i znajdują się na piątym miejscu pod względem częstości ich występowania (po zapaleniu pęcherzyka żółciowego – 25%, niedrożności jelit 20%, ostrym zapaleniu wyrostka robaczkowego 15%, zapaleniu błony śluzowej żołądka oraz owrzodzeniach trawiennych – 8%) (2).
W przypadku ostrego zapalenia trzustki objawy kliniczne nie zawsze są adekwatne do ciężkości zapalenia. W 10% przypadków nie występują dolegliwości bólowe a u 20% chorych występują objawy o niewielkim stopniu nasilenia (3, 4).
U osób w wieku podeszłym częściej dochodzi do postaci martwiczego zapalenia trzustki. Jak podaje Rothrock śmiertelność w grupie osób w podeszłym wieku z ostrym zapaleniem trzustki wynosi 20 do 25% w porównaniu ze śmiertelnością w całej populacji która wynosi około 8% (4). W pracy Paajanenh i wsp. śmiertelność związana z przebiegiem ostrego zapalenia trzustki w grupie wiekowej 61-79 lat wynosiła 17% natomiast w grupie powyżej 80 roku życia aż 41% (4).
Najczęściej ostre zapalenie trzustki u osób w wieku podeszłym występuje na tle kamicy żółciowej, szacuje się iż jest ona przyczyną tej choroby w 65-75% przypadków (6). Pozostałymi przyczynami są: alkohol oraz przewlekłe stosowanie leków. Z tego powodu, leczenie w przypadku kamicy dróg żółciowych przy pomocy ECPW z litotrypsją, będące zabiegiem o ograniczonej inwazyjności jest szczególnie korzystne w tej grupie chorych (6).
Poza typowymi objawami klinicznymi takimi jak: ból w nadbrzuszu, nudności i wymioty u osób starszych łatwiej dochodzi do odwodnienia, które jest nierzadko pierwotną przyczyną hospitalizacji. W badaniach diagnostycznych obserwuje się podniesienie poziomów enzymów trzustkowych w surowicy krwi w tym amylazy i lipazy. Wydaje się jednak, że poziom lipazy jest bardziej czułym markerem diagnostycznym dla tej choroby ponieważ podniesiony poziom amylazy może być także związany z obecnością innych procesów chorobowych takich jak np. niedokrwienie jelit, wrzód żołądka lub perforacja jelita grubego (7, 8).
Przebieg ostrego zapalenia trzustki zależy od jego postaci klinicznej. Rokowanie w przypadku ostrego zapalenia trzustki na tle kamicy żółciowej jest gorsze w porównaniu z innymi jego przyczynami, dlatego też etiologia ta występująca na wiodącym miejscu u chorych starszych, sprzyja częściej cięższemu przebiegowi klinicznemu. W przypadkach pancreatitis fulminans w tej grupie wiekowej, choroba ta w niemal 100% przypadków kończy się zgonem pacjenta.

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem , należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

otrzymano: 2008-06-24
zaakceptowano do druku: 2008-10-02

Adres do korespondencji:
*Jerzy Sieklucki
Klinika Chirurgii Ogólnej i Przewodu Pokarmowego CMKP
SPSK im. Prof. W. Orłowskiego
ul. Czerniakowska 231, 00-416 Warszawa
tel.: (0-22) 629-00-04
e-mail: jerzy.sieklucki1@neostrada.pl

Postępy Nauk Medycznych 11/2008
Strona internetowa czasopisma Postępy Nauk Medycznych