Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 1/2010, s. 12-14
*Małgorzata Kołodziejczak1, Agnieszka Kucharczyk1, Aneta Obcowska2
Specyfika leczenia szczelin odbytu u kobiet w ciąży i w okresie okołoporodowym
Treatment specifity of anal fissures in pregnant women and peri-labour period
1Oddział Chirurgii z Pododdziałem Proktologii Szpitala na Solcu w Warszawie
Ordynator Oddziału: dr n. med. Jacek Bierca
Kierownik Proktologii: dr hab. n. med. Małgorzata Kołodziejczak
2Oddział Chirurgii Ogólnej Szpitala Praskiego w Warszawie
Ordynator Oddziału: dr n. med. Rafał Górewicz
Summary
Anal fissure is one of the most frequent proctologic disease. Post- labour fissure Is a special type of it. It is a separate disease with etiopathogenesis different than in those that occur in other periods of women's' and men's lives. Anteriorly placed fissures are ten times more common in women than in men, and mostly appear in post -labour period. After first labour about 9% of women suffer from fissure and the symptoms become visible right after or in the first 2 months after delivery.
A direct cause of the disease is perineum tissue ischemia caused by pushing during labour. Another risk factors are high birth weight of the baby, too long second period of labour and sphincter muscles insufficiency. Constipation appears to be main reason for fissure during pregnancy. What differs post- labour fissure from others is the sphincter tension. After delivery it is considerably reduced, while anal fissure not connected with labour is caused by increased tension of internal anal sphincter.
Post -labour fissure diagnosis is made on the basis of anamnesis and proctologic examination, which in this specific period should be gentle without any invasive procedures. Treatment ought to be conservative and applied carefully because of a possibility of drug filtering into mother's milk while breast-feeding. Surgery treatment is contraindicated mostly because of the decreased anal sphincter tension that, in combination with an operation, might cause fecal incontinence.
Wstęp
Szczelina odbytu jest jedną z najczęściej występujących chorób proktologicznych (1, 2, 3). Jest to linijny ubytek błony śluzowej powstały wskutek jej pęknięcia od brzegu odbytu do linii grzebieniastej. Najczęściej choroba zlokalizowana jest na tylnym obwodzie odbytu. Szczególnym jej typem jest szczelina poporodowa. Jest to odrębna jednostka chorobowa różniąca się zarówno przyczyną powstawania, jak i obniżonymi wartościami ciśnień w kanale odbytu w porównaniu do szczeliny występującej bez związku z porodem.
Tylko 1% szczelin u mężczyzn umiejscowionych jest na przednim obwodzie. Dziesięciokrotnie częściej zdarza się to u kobiet i w większości są to szczeliny poporodowe (4). Lokalizacja zmiany na ścianie bocznej odbytu może być związana z innymi chorobami, jak nowotwory odbytu, białaczka, choroba Bowena, choroba Pageta, gruźlica, kiła, AIDS, czy nieswoiste choroby zapalne jelit.
Częstość występowania szczelin u kobiet po pierwszym porodzie wynosi 9% (4). W większości przypadków objawy pojawiają się bezpośrednio lub w pierwszych dwóch miesiącach po porodzie.
Poglądy na temat przyczyn tego schorzenia ewoluowały przez ostatnie dziesięciolecia. Najstarszą teorią jest teoria zapalna, tzw. kryptogenna, mówiąca o zakażeniu gruczołów odbytowych jako o przyczynie. Zwolennikiem jej był prekursor proktologii w Polsce, Mieczysław Tylicki. W ostatnich latach dość dokładnie opisano patofizjologię choroby. Duże znaczenie ma teoria niedokrwienna Schoutena w połączeniu z zaburzeniami koordynacji rektoanalnej. Przyjmuje się, że najważniejszą przyczyną powstawania szczelin są zaburzenia ukrwienia okolicy odbytu. W badaniach przepływu krwi w okolicy anodermalnej wykonywanych przy użyciu metody Dopplera wykazano zmniejszenie przepływu w obrębie spoidła tylnego. U pacjentów ze szczeliną odbytu stwierdzono, że jest on znacząco niższy w miejscu powstania szczeliny w porównaniu do grupy kontrolnej. Stwierdzono również zaburzenie odruchu odbytniczo-odbytowy (odruch hamowania Gowersa). Oznacza to brak relaksacji mięśnia zwieracza wewnętrznego i paradoksalną reakcja skurczową zwieraczy podczas parcia, jak również zaburzenia czucia trzewnego w bańce odbytnicy. W badaniach elektromiograficznych stwierdzono obecność fal ultrawolnych. Czynniki te skutkują podwyższeniem średniego maksymalnego ciśnienia spoczynkowego w kanale odbytu, co doprowadza do zmniejszenia ukrwienia błony śluzowej i predysponuje do powstawania owrzodzeń (5, 6). Takie zaburzenia w połączeniu z uszkodzeniem śluzówki powodują powstanie szczeliny. Czynnikami traumatyzującymi są: twarde masy kałowe, stolce biegunkowe, ciała obce wprowadzone do odbytu oraz, rzadko przyczyny jatrogenne, tj. badania endoskopowe – anoskopia, rektoskopia i kolonoskopia. (7, 8).
U ciężarnych i kobiet w połogu najważniejszym czynnikiem ryzyka są zaparcia. Duży wpływ na rozwój choroby ma także niedokrwienie tkanek krocza powstałe na skutek parcia. Z tego powodu przedłużony drugi okres porodu i wysoka masa urodzeniowa dziecka są czynnikami predysponującymi. Wśród dalszych przyczyn wymienia się niewydolność zwieraczy odbytu u rodzącej i poród instrumentalny (4).
Elementem różniącym szczelinę poporodową od innych szczelin jest obniżone napięcie zwieraczy odbytu występujące u pacjentek w połogu, podczas gdy powstanie szczeliny niezwiązanej z porodem jest, jak wspomniano najczęściej, związane ze zwiększonym napięciem zwieracza wewnętrznego odbytu. Corby i wsp. wykonali anorektomanometrię 6 tygodni przed i po porodzie u 209. pierwiastek (pacjentki, które w przeszłości cierpiały na chorobę proktologiczną, zostały z badania wykluczone). Autorzy wykryli szczelinę u 9% kobiet, zaś wartości ciśnień w kanale odbytu były podobne w grupie pacjentek ze szczeliną poporodową, jak i bez niej. Zaobserwowano jednocześnie, że w grupie pacjentek, które cierpiały na szczelinę odbytu, aż 62% miało zaparcia (dla porównania, w grupie pacjentek bez szczeliny tylko 29% kobiet skarżyło się na zaparcia). W prezentowanym materiale sposób znieczulenia nie miał znaczenia w występowaniu szczeliny (4).
Diagnostyka szczeliny poporodowej
Rozpoznanie szczeliny opiera się na wywiadzie oraz na badaniu proktologicznym.

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem , należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

otrzymano: 2009-11-03
zaakceptowano do druku: 2009-11-25

Adres do korespondencji:
*Małgorzata Kołodziejczak
Oddział Proktologii, Szpital na Solcu w Warszawie
ul. Solec 93, 00-382 Warszawa
tel.: (22) 625-22-31 wew. 272
e-mail: drkolodziejczak@o2.pl

Nowa Medycyna 1/2010
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna