Czytelnia Medyczna » Nowa Stomatologia » 3/2000 » Ocena szczelności brzeżnej wypełnień z materiału kompozytowego „Ana Norm” na powierzchniach stycznych w zębach trzonowych i przedtrzonowych wykonanych przy użyciu stożka „Light Tip” – po 3 latach obserwacji

- reklama -

Fitomed
kosmetyki ziołowe

Profesjonalny, stricte ręczny serwis narciarski Warszawa

- reklama -

Krystyna Opalko¹, Jan Zuchowski², Ryta Łagocka³

Ocena szczelności brzeżnej wypełnień z materiału kompozytowego „Ana Norm” na powierzchniach stycznych w zębach trzonowych i przedtrzonowych wykonanych przy użyciu stożka „Light Tip” – po 3 latach obserwacji

Marginal tightness of fillings of „Ana Norm” composite assessment on molar teeth and premolar teeth tangential surfaces performed with the aid of a ” Light Tip” cone after 3 years observations

¹z Samodzielnej Pracowni Fizjodiagnostyki i Terapii Stomatologicznej Katedry Stomatologii Zachowawczej i Periodontologii PAM w Szczecinie
Kierownik Pracowni: dr hab. n. med. Krystyna Opalko
²Prywatna Praktyka Stomatologiczna – Sztokholm
Kierownik: dr n. med. Jan Zuchowski
³z Zakładu Stomatologii Zachowawczej Katedry Stomatologii Zachowawczej i Periodontologii PAM w Szczecinie
Kierownik Zakładu: prof. dr hab. n. med. Wiesława Szajewska-Jarzynka

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Stomatologia zachowawcza wieku rozwojowego

Choroby zawodowe lekarzy stomatologów

Podręcznik dla asystentek i higienistek stomatologicznych

Powodzenie leczenia próchnicy na powierzchniach stycznych zębów trzonowych i przedtrzonowych uwarunkowane jest wieloma czynnikami. W ostatnich latach wprowadzono nowe materiały do wypełnień oraz techniki opracowania ubytku, mające na celu eliminację niekorzystnych czynników. Firma Svenska Dental zaleca stosowanie stożka skupiającego światło lampy, do utwardzania materiału złożonego w trudno dostępnych miejscach. Stożek ten nakładany jest na światłowód lampy powodując skupienie światła i przeniesienie w głębsze miejsca (ryc. 1, 2, 3).

Ryc. 1. Światłowód lampy bez stożka Light-Tip.

Ryc. 2. Światłowód lampy zakończony stożkiem Light-Tip skupiający światło.

Ryc. 3. Stożki Light-Tip w różnych rozmiarach.

Celem tej pracy była ocena radiologiczna stycznych powierzchni zębów trzonowych i przedtrzonowych wypełnionych wcześniej materiałem Ana Norm.

Materiał i metody

Badania przeprowadzono u osób dorosłych w wieku od 18 do 42 lat. W latach 1996 i 1997, u osób tych, ubytki próchnicowe zlokalizowane na stycznych powierzchniach zębów trzonowych i przedtrzonowych wypełniano kompozytem Ana Norm Hybrid 1. Ubytek próchnicowy dezynfekowano preparatem Tubulicid Blue, którego zadaniem dodatkowym było usunięcie warstwy mazistej.

Jako podkład zastosowano glasjonomer Ana Liner 1. Materiałem tym pokrywano zębinę do granicy ze szkliwem a także pozbawioną szkliwa ścianę dodziąsłową ubytku. Powierzchnię cementu glasjonomerowego oraz szkliwo wytrawiano 37% kwasem fosforanowym przez 15 sek. Dokładnie płukano wodą destylowaną pod ciśnieniem i osuszano. Szkliwo wraz z cementem pokrywano systemem wiążącym Ana Single Bond i naświetlano lampą Cromoalux, kierując światło na powierzchnię żującą zęba. Materiał hybrydowy nakładano w 2 lub 3 warstwach utwardzanych przez 50 sekund. Pierwszą i drugą warstwę a także glasjonomer i system wiążący utwardzano stosując nakładany na światłowód lampy stożek „Light Tip”. Ostatnia warstwa materiału po nadaniu kształtu anatomicznego była utwardzana lampą, bez użycia stożka. Każde wypełnienie zakładano stosując odpowiedni pasek poliesterowy przy pomocy formówki w zależności od budowy anatomicznej zęba. Wykonano łącznie 87 wypełnień, wszystkie wypełnienia założyła jedna osoba. Z badań wyłączono ubytki rozległe typu MOD oraz powierzchowne.

Po 3 latach od chwili założenia wypełnienia (w czasie badania kontrolnego) wykonywano zdjęcie rentgenowskie wewnątrzustne stosując technikę skrzydłowo-zgryzową (8). Zdjęcie wywoływano automatycznie. Badanie kontrolne przeprowadzono u 69 osób. U pacjentów tych, nie było przeciwwskazań do wykonania badania rentgenowskiego, wszyscy wyrazili też zgodę na proponowane badanie.

Wyniki i ich omówienie

Zastosowany stożek „Light Tip” na końcówkę światłowodu lampy halogenowej skupiał wiązkę światła i przenosił w głąb ubytku. Światło było bliżej materiału utwardzanego. Zgodnie z zaleceniem firmy stożek wprowadzany był bezpośrednio do materiału (ryc. 4) (12). Dzięki tej technice materiał był lepiej kondensowany w ubytku oraz posiadał ograniczone możliwości skurczu polimeryzacyjnego (4, 9, 10). Jak wykazały badania, technika ta sprzyja lepszemu przyleganiu materiału do ścian ubytku, a także zwiększa mikrotwardość materiału od 19% do 57% (9).

Ryc. 4. Instrukcja użycia stożka Light-Tip.

Lecząc próchnicę zlokalizowaną na stycznej powierzchni trzonowca lub przedtrzonowca, należy dokonać wyboru zarówno techniki opracowania ubytku jak i materiału, którym ostatecznie odbudujemy utracone tkanki zęba (1, 2, 3, 6, 7, 9).

W pracy tej zastosowano materiał Ana Norm Hybrid utwardzany światłem halogenowym przeniesionym w głąb ubytku przy pomocy stożka „Light Tip”. Wśród 69 zbadanych wypełnień, na zdjęciu rtg, nie stwierdzono przejaśnienia w okolicy dodziąsłowej w 67 przypadkach co stanowi 91,7%. Może to świadczyć o braku szpary brzeżnej w tej okolicy a więc bardzo dobrym wyniku leczenia po 3 latach. Należy dodać, że w okresie tym żadne wypełnienie nie wypadło ani nie było wymieniane. Przejaśnienie w okolicy dodziąsłowej zaobserwowano w dwóch przypadkach co stanowi 2,9% niepowodzenia. Tu należy dodać, że u tych pacjentów w dniu założenia wypełnienia usuwano wrastającą do ubytku brodawkę międzyzębową.

Ocenę zdjęcia rtg wykonano na przeglądarce stomatologicznej przy powiększeniu 3-krotnym. Oceniano szczelność brzeżną w okolicy dodziąsłowej. Widoczne na zdjęciu przejaśnienie pomiędzy wypełnieniem a ścianą zęba przyjmowano jako nieszczelność wypełnienia. Można więc przypuszczać, że pomimo szczelnie założonego paska poliesterowego przy użyciu formówki, zastosowany materiał nie był obojętny na wilgotność okolicy dodziąsłowej. Widoczne na zdjęciu rtg przejaśnienie może być zaledwie mikroprzeciekiem jak również rozległym ubytkiem tkanki pod wypełnieniem. O ewentualnej wymianie wypełnienia powinno dodatkowo decydować badanie kliniczne, test elektryczny miazgi oraz wywiad. U badanych pacjentów, obserwowane na zdjęciu rtg przejaśnienie, badane wzrokiem i zgłębnikiem nie było uchwytne. Żaden z pacjentów nie zgłaszał też dolegliwości. Ewentualną wymianę wypełnień odłożono więc do następnego badania kontrolnego. U pacjentów tych przeprowadzono dokładny instruktaż higieny jamy ustnej ze względu na obecność nowych ubytków próchnicowych na stycznych powierzchniach zębów trzonowych w obrazie rtg. Zdjęcie rtg ujawniło więc destrukcję brzeżną wypełnienia przy zachowanym jeszcze połączeniu materiału wypełniającego z zębiną lub szkliwem. Potwierdzają to badania innych autorów (5, 11).

Zdjęcie rtg skrzydłowo-zgryzowe jest jednym z badań dodatkowych które daje ocenę wypełnienia powierzchni dodziąsłowej oraz stycznej. Zdjęcie wewnątrzustne musi być wykonane w projekcji skrzydłowo-zgryzowej techniką kąta prostego lub w projekcji koronowej techniką Cieszyńskiego (ryc. 5).

Ryc. 5. Założone wypełnienia z materiału Ana Norm na powierzchni stycznej zębów: 17 oraz 46 i 47 po 3 latach.

Dokładniejszą analizę można przeprowadzić stosując komputerowy system radiowizjografii cyfrowej. System ten nie jest dostępny tak powszechnie jak uzyskanie zdjęcia rentgenowskiego.

Podsumowując, uzyskany wynik 97,1% wypełnień bez zmian w obrazie rtg po 3 latach należy uznać za bardzo dobry, zważywszy fakt, że wykonano je w standardowych warunkach gabinetu stomatologicznego.

Czy na uzyskany wynik miał wpływ zastosowany stożek „Light-Tip”, wyjaśnią dalsze badania, które są kontynuowane.

Polecane książki z księgarni medycznej BORGIS:

Protezy szkieletowe

Podstawy mikrobiologii dla stomatologów

Chirurgia stomatologiczna i szczękowo-twarzowa

Piśmiennictwo

1. Borczyk D.: Zasady formowania ubytku w zależności od struktury szkliwa oraz wielkości i rodzaju wypełnienia. Czas Stomat., 1999, 8:505. 2. Davbyshire P. et al.: Microleakage in class II composite resin bonded to dentin using thermal and cycling. J. Dent. Res.., 1988, 67:585. 3. Dietscki D., Spreatico R.: Aktualne koncepcje odbudowy zębów bocznych. Quintessence 1998, 6, 2:95. 4. Ericson D., Devand T.: Reduction of cervical gaps in class II composite resin restorations. J. of Prosthe. Dent., 1991, 65, 1:33. 5. Knibss P.J.: The clinicall performance of glass polyalkenoate cement used in a sandwich technique with a composite to restore class II cavites. Brit. Dent. J., 1992, 172:103. 6. Mielnik-Błaszczak M., Zuchowski J.: Obserwacje kliniczne wypełnień z materiału Ana Norm w zębach stałych u dzieci i młodzieży. Przegl. Stomat. Wieku Rozwojowego, 1993, 1-2. 7. Munksgaard E. et al.: Wall to wall polymerization contraction of composite resin versus filler content. Scand. J. Dent. Res., 1987, 45:526. 8. Opalko K.: Diagnostyka rentgenowska w stomatologii zachowawczej – zdjęcie zębowe skrzydłowo-zgryzowe. Nowa Stom., 1998, 3:7. 9. V. Beetzen M. et al.: Microhardness and porosity of class II. Light cured composite restorations cured with a transparent cone attached to the light curing wand. Operative Dent., 1993, 18:103. 10. V. Beetzen M. et al.: Factors influencing shear strenght of incrementually cured composite resion. Acta Odont. Scand., 1996, 54:275. 11. Yap A. et al.: Szczelność brzeżna ubytków przyszyjkowych. Quintessence 1998, 6:1. 12. Zuchowski J., Opalko K.: Zastosowanie przezroczystego stożka/ćwieka kondensującego, przewodzącego światło. Przegl. Stomat., 1999, 3:8.

Nowa Stomatologia 3/2000
Strona internetowa czasopisma Nowa Stomatologia

Powrót na górę strony

Pozostałe artykuły z numeru 3/2000:

- reklama -

Strona główna | Reklama | Kontakt