Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 7/1999, s. 62-67
Wojciech Chalcarz1, Zdzisława Hodyr2, Agnieszka Drabikowska-Śrama1
Wiedza żywieniowa pracowników przedszkoli
1 z Pracownik Żywności i Żywienia Akademii Wychowania Fizycznego w Poznaniu
Kierownik Pracowni: prof. dr hab. Wojciech Chalcarz
2 z Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Pabianicach
Dyrektor Zakładu: dr n. med. Waldemar Kowalczyk
Streszczenie
The aim of this research was the evaluation of the nutritional knowledge of kindergarten staff.
162 kindergarten staff from Pabianice were sampled by means of a questionnaire wchich enquired their nutritional knowledge regarding nutrition of kindergarteners and cooking of food for them.
A statistical analysis of the results was carried out by means of a computer programme SPSS 6.1 for Windows. A statistic of the chi-square test of independence was used. The influence of position of employees on the examined parameters of nutrition was analysed.
The nutritionalknowledge of the kindergarten staff was sufficient, however some questions were difficult for them.
It is suggested that the staff should be taught the principles of kindergarteners nutrition and preparation of meals for them, especially if bearing in mind the statistics of the metabolic diseases and high mortality of men in Poland.
Słowa kluczowe: żywienie dzieci, przedszkolaki.
Wstęp
Jednym z podstawowych problemów współczesnego żywienia jest ocena wiedzy żywieniowej poszczególnych grup ludności. Opublikowane prace na ten temat koncentrują się przede wszystkim na poznaniu wiedzy żywieniowej dzieci i młodzieży oraz osób w wieku dorosłym (1, 2, 3, 4, 5, 6, 9). Brakuje natomiast jakichkolwiek informacji zarówno odnośnie wiedzy żywieniowej małych dzieci jak i osób decydujących o ich żywieniu, a więc rodziców, opiekunów i pracowników żłobków oraz przedszkoli. Poznanie zakresu wiedzy żywieniowej osób dorosłych, decydujących o żywieniu własnych i powierzonych ich opiece dzieci, ma kardynalne znaczenie, gdyż wiadomo, że błędy żywieniowe popełnione w okresie dzieciństwa są często nieodwracalne (7, 9, 11).
Cel
Celem pracy była ocena wiedzy żywieniowej pracowników przedszkoli w zakresie zaleceń odnośnie żywienia dzieci w wieku przedszkolnym i sposobu prowadzenia obróbki technologicznej potraw.
Materiał i metody
Badaniami ankietowymi dotyczącymi znajomości zasad żywienia dzieci w wieku przedszkolnym oraz zasad prawidłowej obróbki technologicznej potraw objęto 162 pracowników przedszkoli w Pabianicach. Zadaniem ankietowanych osób było zakreślenie właściwej odpowiedzi spośród kilku wariantów. Ankieta była anonimowa.
Statystyczną analizę wyników przeprowadzono przy pomocy programu komputerowego SPSS 6.1 for Windows. Posługiwano się statystyką chi kwadrat Pearsona. Analizowano wpływ zajmowanego stanowiska na uzyskane odpowiedzi.
Wyniki i ich omówienie
Podział ankietowanych pracowników
W ankiecie wzięło udział 162 pracowników przedszkoli, w tym 93 nauczycieli, 15 pomocy nauczycieli, 9 kucharek, 6 pomocy kucharek, 10 intendentów i 29 pracowników administracyjno-technicznych. Z uwagi na zajmowane stanowisko i zakres obowiązków pracowników tych można podzielić na trzy grupy, a mianowicie grupę pracowników realizujących program dydaktyczny (nauczyciele i pomoce nauczycieli), grupę pracowników decydujących o żywieniu (intendenci, kucharki i pomoce kucharek) oraz grupę pracowników administracyjno-technicznych (księgowe, woźne i pomoce techniczne).
Znajomość zasad żywienia dzieci w wieku przedszkolnym
Odpowiedzi pracowników, w zależności od zajmowanego stanowiska, na pytania dotyczące zasad żywienia dzieci w wieku przedszkolnym przedstawiono w tabeli 1.
Tabela 1. Znajomość zasad prawidłowego żywienia dzieci w wieku przedszkolnym wśród pracowników przedszkoli w zależności od zajmowanego stanowiska. Wyniki podano w procentach.
Lp.CzynnikCechaZajmowane stanowiskoOgółem
NauczycielePomoce nauczycieliPomoce kucharekKucharkiIntendenciPracownicy techniczni
N = 93N = 15N = 6N = 9N = 10N = 29N = 162
1.Zalecana w żywieniu dzieci dzienna ilość posiłków3 posiłki4,36,70,00,010,03,44,3
4 posiłki24,740,033,344,430,031,029,0
5 posiłków68,846,666,755,660,065,564,8
6 posiłków2,26,70,00,00,00,01,9
2.Zalecana w żywieniu dzieci długość przerw między posiłkami2 godziny6,5*0,0*0,0*11,1*10,0*3,4*5,6
3 godziny79,5*60,0*33,3*55,6*70,0*82,8*74,7
4 godziny10,8*33,3*66,7*33,3*10,0*6,9*15,4
5 godzin2,2*0,0*0,0*0,0*10,0*0,0*1,8
nie wiem1,0*6,7*0,0*0,0*0,0*6,9*2,5
3.Najadanie się do syta jest korzystne dla dzieci w wieku przedszkolnymtak41,926,750,022,230,038,038,3
nie47,373,350,055,660,051,751,9
nie wiem10,80,00,022,210,010,39,8
4.W żywieniu dzieci ważne jest regularne spożywanie posiłkówtak90,386,7100,0100,080,079,488,3
nie4,313,30,00,020,010,36,8
nie wiem5,40,00,00,00,010,34,9
5.Dziecko powinno dojadać pomiędzy posiłkamitak62,473,366,755,680,075,966,7
nie37,626,733,344,420,024,133,3
6.Ilość szklanek mleka, które w ciągu dnia powinno wypić dziecko w wieku przedszkolnym0 szklanek1,10,00,00,00,00,00,6
1 szklanka17,213,30,011,120,024,117,3
2 szklanki60,146,750,066,750,055,357,4
3 szklanki12940,050,011,120,06,916,0
4 szklanki6,50,00,011,110,010,36,8
nie wiem2,20,00,00,00,03,41,9
7. Dzienne zapotrzebowanie pięcioletniego dziecka na wapń800 mg6,5*6,7*0,0*0,0*10,0*0,0*4,9
1000 mg9,7*20,0*16,7*11,1*60,0*6,9*13,6
1200 mg21,5*33,3*50,0*11,1*10,0*27,6*23,5
1600 mg3,2*6,7*0,0*11,1*0,0*3,4*3,7
nie wiem59,1*33,3*33,3*66,7*20,0*62,1*54,3
8.Spożywanie w dzieciństwie dużej ilości mleka i jego przetworów zapobiega osteoporozietak81,793,383,3100,090,086,385,2
nie4,30,00,00,00,010,34,3
nie wiem14,06,716,70,010,03,410,5
9.Nieodpowiedni sposób żywienia dzieci sprzyja zachorowaniu na choroby sercatak80,786,6100,077,890,086,283,3
nie3,26,70,00,00,03,43,1
nie wiem16,16,70,022,210,010,313,6
10.Nieodpowiedni sposób żywienia dzieci sprzyja zachorowaniu na nowotworytak51,680,0100,055,650,051,756,2
nie14,00,00,011,130,020,714,2
nie wiem34,420,00,033,320,027,629,6
11.Nieodpowiedni sposób żywienia dzieci sprzyja zachorowaniu na osteoporozętak77,480,083,377,870,055,273,5
nie1,10,00,00,010,010,33,0
nie wiem21,520,016,722,220,034,523,5
12.Nieodpowiedni sposób żywienia dzieci sprzyja zachorowaniu na cukrzycętak88,286,6100,088,990,069,085,2
nie3,26,70,00,00,00,02,5
nie wiem8,66,70,011,110,031,012,3
13.Nieodpowiedni sposób żywienia, dzieci sprzyja zachorowaniu na otyłośćtak94,6100,0100,0100,0100,086,294,4
nie0,00,00,00,00,00,00,0
nie wiem5,40,00,00,00,013,85,6
14.W żywieniu dzieci korzystne jest zastąpienie cukrów złożonych cukrem rafinowanym lub glukozątak60,2*80,0*33,3*100,0*50,0*58,6*62,3
nie21,5*6,7*33,3*0,0*0,0*13,8*16,7
nie wiem18,3*13,3*33,4*0,0*50,0*27,6*21,0*
15.Dzienna racja pokarmowa w przedszkolach powinna stanowić następującą część dziennej racji pokarmowej:25-45%1,10,00,011,10,03,41,9
50-75%66,660,050,055,690,055,364,1
80-90%6,50,00,00,00,017,26,8
nie wiem25,840,050,033,310,024,127,2
16.Pani/Pana zdaniem żywienie dzieci w przedszkolu jest prawidłowetak86,093,3100,088,9100,086,388,2
nie11,86,70,00,00,010,39,3
nie wiem2,20,00,011,10,03,42,5
17.Pani/Pana zdaniem żywienie dzieci w domu jest prawidłowetak19,413,30,011,120,027,619,1
nie19,46,716,733,310,010,316,7
nie wiem61,280,083,355,670,062,164,2
18.Samoocena posiadanej wiedzy odnośnie sposobu żywienia dzieciwystarczająca11,8*20,0*3,3*55,6*30,0*20,7*18,5
niewystarczająca75,3*66,7*66,7*11,1*60,0*65,5*67,9
nie umiem określić12,9*13,3*0,0*33,3*10,0*13,8*13,6
19.Rozszerzanie wiedzy odnośnie sposobu żywienia dzieci w wieku przedszkolnymtak69,9*60,0*50,0*55,6*70,0*34,5*61,1
nie30,1*40,0*50,0*44,4*30,0*65,5*38,9
Gwiazdkami zaznaczono istotność w teście Pearsona przy p < 0,05. Pogrubioną czcionką zaznaczono prawidłowe odpowiedzi.

Stwierdzono istotny wpływ zajmowanego stanowiska na odpowiedzi na cztery pytania. Pierwsze dotyczyło dziennego zapotrzebowania pięcioletniego dziecka na wapń, drugie zastępowania cukrów złożonych cukrem rafinowanym lub glukozą, trzecie samooceny posiadanej wiedzy odnośnie sposobu żywienia dzieci w wieku przedszkolnym, a czwarte rozszerzania własnej wiedzy odnośnie żywienia małych dzieci.

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Chalcarz W. i wsp.: Wpływ wybranych czynników środowiskowych na wiedzę żywieniową dzieci z Zagłębia Legnicko-Głogowskiego. Konferencja Naukowa: Dziecko w skażonym środowisku – problemy ekologiczne i zdrowotne. Legnica 6-8 czerwca 1997. Materiały z konferencji, 231-239. 2. Chalcarz W. i wsp.: Ocena wiedzy żywieniowej studentów stosujących dietę wegetariańską. Żywienie a zdrowie. Materiały Konferencji zorganizowanej przez Koordynatora Lokalnego Zdrowych Miast w Gdańsku, Gdańsk 24-25 listopada 1997, 45-51. 3. Chalcarz W. i wsp.: Wpływ wybranych czynników na wiedzę żywieniową wystawców targowych. Materiały Konferencji zorganizowanej przez Koordynatora Lokalnego Zdrowych Miast w Gdańsku, Gdańsk 24-25 listopada 1997, 21-38. 4. Chalcarz W., Radzymirska-Graczyk M.: Ocena wiedzy żywieniowej i sposobu żywienia młodych tenisistów, [W:] Siwiński W.: Z zagadnień współczesnej kultury fizycznej i turystyki. PDW Ławica, Poznań 1997, 155-162. 5. Chalcarz W. i wsp.: Wpływ wybranych czynników środowiskowych na wiedzę żywieniową młodzieży szkół średnich w profilaktyce osteoporozy. [W:] Kunicki B.J., Szyszka K. (red.) Kultura fizyczna w promocji i doskonaleniu zdrowia. Materiały z konferencji, Gorzów 1966, 141-148. 6. Chalcarz W., Srama A.: Wpływ wybranych czynników środowiskowych na wiedzę żywieniową uczniów poznańskiej państwowej szkoły baletowej w profilaktyce osteoporozy, [W:] Siwiński W. Z zagadnień współczesnej kultury fizycznej i turystyki. PDW Ławica, Poznań 1997, 145-154. 7. Galus K.: Choroby metaboliczne kości. Med. Tour. Press International, Wydawnictwo Medyczne. Warszawa 1994. 8. Głowacka I.: Żywienie dzieci i młodzieży szkolnej w Placówkach Oświatowo-Wychowawczych. MAW Warszawa 1981. 9. Golden E., Hatcher J.: Nutrition knowledge and obesity of adults in community residences. Ment. Retard. 1997, 35(3), 177-84. 10. Koj F.: Podstawy technologii potraw. WNT Warszawa, 1968. 11. Kreipe R.E: Bone mineral density in adolescents. Pediatr. Ann. 1995, 24(6):308-15. 12. Socha J., Rojek U.: Żywienie dzieci zdrowych i chorych. PZWL Warszawa 1987.
Nowa Medycyna 7/1999
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna

Pozostałe artykuły z numeru 7/1999: