Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Postępy Fitoterapii 4/2017, s. 267-271 | DOI: 10.25121/PF.2017.18.4.267
*Anna Kędzia1, Andrzej W. Kędzia2
Działanie in vitro olejku eukaliptusowego (Oleum Eucalypti) na bakterie mikroaerofilne
The activity in vitro of eucalyptus oil (Oleum Eucalypti) to microaerophilic bacteria
1Emerytowany profesor dr hab. n. med. Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego
2Katedra Auksologii Klinicznej i Pielęgniarstwa Pediatrycznego, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkiewicza w Poznaniu
Kierownik Katedry: dr hab. n. med. Andrzej W. Kędzia, prof. nadzw.
Streszczenie
Wstęp. Olejek eukaliptusowy (Eucalyptus globulus, rodzina Myrtaceae) jest często stosowany w medycynie, jako środek przeciwbólowy, przeciwzapalny i przeciwgorączkowy. Jest on też używany w kosmetyce, żywności i przemyśle farmaceutycznym. Olejek uzyskuje się z liści rośliny drogą destylacji z parą wodną. Głównym jego składnikiem jest 1,8-cyneol. Wśród innych związków, które zawiera, są: α- i β-pinen, p-cymen, kamfen, γ-terpinen, d-limonen α-felandren, alloaromadendren, aromadendren, globulol, aldehydy (myrtenal) i ketony (karwon i pinokarwon). Olejek eukaliptusowy wykazuje właściwości przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwgrzybicze, ponadto oddziałuje przeciw pierwotniakom i insektom.
Cel pracy. Celem badań była ocena wrażliwości bakterii mikroaerofilnych na olejek eukaliptusowy.
Materiał i metody. Bakterie zostały wyizolowane z jamy ustnej. Badaniom poddano ogółem 26 szczepów pochodzących od pacjentów i 6 szczepów referencyjnych. Wrażliwość (MIC) drobnoustrojów oznaczono metodą seryjnych rozcieńczeń w agarze Brucella z dodatkiem 5% krwi baraniej. Inokulum zawierające 105 jtk/kroplę nanoszono aparatem Steersa na powierzchnię agaru zawierającego odpowiednie rozcieńczenie olejku eukaliptusowego (Semifarm) lub bez niego (kontrola wzrostu szczepów). Użyto następujących stężeń olejku: 0,06, 0,12, 0,25, 0,5, 1,0, 2,0, 4,0 mg/ml. Inkubację posiewów prowadzono w anaerostatach w warunkach mikroaerofilnych (CAMPY Pak, BBL) oraz w warunkach beztlenowych (dla szczepów wzorcowych) przez 48 godz. w 37°C. Za MIC zostało przyjęte takie najmniejsze stężenie olejku, które całkowicie hamowało wzrost badanych szczepów bakterii.
Wyniki. Wyniki badań wskazują, że najbardziej wrażliwe na olejek eukaliptusowy były szczepy z gatunku Aggregatibacter actinomycetemcomitans. MIC dla 50% wymienionych szczepów wynosiło ≤ 0,06 mg/ml, a dla kolejnych 33% szczepów od 0,25 do 1,0 mg/ml.
Olejek wykazał dużą aktywność wobec szczepów Eikenella corrodens. Wzrost 55% tych szczepów był hamowany w zakresie stężeń ≤ 0,06-0,12 mg/ml. Pałeczki z gatunku Campylobacter sputorum były mniej wrażliwe na olejek eukaliptusowy (MIC dla 60% szczepów wynosiło ≥ 4,0 mg/ml).
Wnioski. Olejek eukaliptusowy wykazał dużą aktywność wobec badanych bakterii mikroaerofilnych. Najbardziej wrażliwe na olejek były szczepy z gatunku Aggregatibacter actinomycetemcomitans. Szczepy Gram-ujemnych pałeczek z gatunku Campylobacter sputorum okazały się najmniej wrażliwe na badany olejek eukaliptusowy.
Summary
Introduction. The essential oil (Eucalyptus globulus, family Mirtaceae) is a widely used in medicine as analgesic, anti-inflammatory and antipyretic. It is applied in cosmetics, food and pharmaceutical industries. The essential oil is obtained by the steam distillation of leaves of the plant. Major constituents of the oil is 1,8-cyneole. Oil contains among others: α- and β-pinene, p-cymene, camphene, γ-terpinene, d-limonene, α-phelandrene, allo-aromadendrene, aromadendrene, globulol, aldehydes (myrtenal) and ketones (carvone and pinocarvone). Eucalyptus oil posses antibacterial, antiviral, antifungal, anti-protozoa and insecticidal activity.
Aim. The aim of this study was to investigate the susceptibility of microaerophilic bacteria to eucalyptus oil.
Material and methods. The bacteria were isolated from oral cavity. A total 26 strains of isolated from patients and 6 reference strains were tested. The susceptibility (MIC) was determined two fold dilution method in Brucella agar supplemented with 5% sheep blood. Concentration of oil used were: 0.06, 0.12, 0.25, 0.5, 1.0, 2.0, 4.0 mg/ml. The inoculum containing 105 CFU/spot was transferred with Steers replicator upon the surface of agar which containing appropriate eucalyptus oil (Semifarm) concentrations as well upon that with no oil added (strains growth control). Incubation was performed for 48 hrs at 37°C in anaerobic jar and microaerophilic conditions (CAMPY Pak, BBL) or anaerobic conditions for control strains. The MIC was defined as the lowest concentrations of oil that completely inhibited the growth of tested bacterial strains.
Results. The results of investigation indicated, that the most susceptible to eucalyptus oil were the strains from the species of Aggregatibacter actinomycetemcomitans. MIC for 50% strains was ≤ 0.06 mg/ml, and for another 33% of the strains from 0.25 to 1.0 mg/ml. The oil showed good activity against the Eikenella corrodens strains. The growth of 55% of the strains was inhibited with range ≤ 0.06-0.12 mg/ml. The strains from the species of Campylobacter sputorum were the lowest sensitive to eucalyptus oil (MIC for 60% strains was ≥ 4.0 mg/ml).
Conclusions. The eucalyptus oil showed good activity against tested microaerophilic bacteria. The most susceptible to oil were the strains from species of Aggregatibacter actinomycetemcomitans. The Gram-negative rods Campylobacter sputorum were the lowest sensitive to eucalyptus oil.
Wstęp
W składzie flory bakteryjnej jamy ustnej, poza dominującymi beztlenowcami, występują też bakterie mikroaerofilne. Do wzrostu wystarcza im obecność od 5 do 20% tlenu. Uznaje się je za drobnoustroje oportunistyczne ze względu na możliwość powodowania zakażeń lub uczestnictwa w zakażeniach mieszanych, zarówno w jamie ustnej, jak i poza nią. Ich obecność stwierdzono w bakteryjnej błonce nazębnej (dental plaque) oraz w kieszonkach przyzębnych (1-5). Niektóre gatunki tych bakterii mogą być przyczyną chorób przyzębia, ropni okołozębowych, zakażeń miazgi zęba, dziąseł i ropni okołoimplantowych. Ponadto uczestniczą w chorobach różnych narządów, w tym sercowo-naczyniowych, lub je powodują.
Zioła były wykorzystywane w lecznictwie od starożytności. Kolejne wieki dostarczały nowych informacji, poszerzając możliwości wykorzystywania ich w celach terapeutycznych i profilaktycznych. Badania dowiodły, że substancje ziołowe, a szczególnie olejki eteryczne, charakteryzują się szerokim działaniem, w tym przeciwzapalnym, przeciwbólowym, ściągającym i przeciwdrobnoustrojowym.
Olejek eukaliptusowy jest otrzymywany z eukaliptusa gałkowego (Eucalyptus globulus Lab., rodzina Myrtaceae). Drzewo należy do szybko rosnących i osiąga wysokość nawet do 60 m. Uprawiane głównie w Australii i na Tasmanii, a obecnie także w Indonezji, Nowej Zelandii i Indiach. Liście drzewa są wykorzystywane do produkcji olejku eukaliptusowego, na drodze destylacji z parą wodną.
Przeważającym składnikiem olejku jest eukaliptol (1,8-cyneol), którego zawartość może wynosić do 90% (6-12). W mniejszych ilościach są też wytwarzane monoterpeny, a wśród nich: α- i β-pinen, p-cymen, kamfen, γ-terpinen, d-limonen i α-felandren; seskwiterpeny, obejmujące: alloaromadendren, aromadendren i globulol; aldehydy (myrtenal) oraz ketony (karwon i pinokarwon) (7-9, 11, 13-24).
Olejek jest stosowany przede wszystkim w zakażeniach dróg oddechowych, chorobach skóry, artretyzmie i reumatyzmie (8, 9, 14, 16, 25-30). Z badań różnych autorów wynika, że olejek eukaliptusowy ma działanie przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze, przeciwwirusowe, działa także przeciw pierwotniakom i przeciw insektom (26, 28, 31-42). Jednak w piśmiennictwie brakuje danych na temat aktywności olejku wobec bakterii rosnących w warunkach mikroaerofilnych.
Cel pracy
Celem badań była ocena wrażliwości na olejek eukaliptusowy bakterii mikroaerofilnych pochodzących z jamy ustnej.
Materiał i metody
Bakterie mikroaerofilne wykorzystane w badaniach zostały wyizolowane z materiałów, które pobrano z jamy ustnej pacjentów. Doświadczenia objęły łącznie 32 szczepy, w tym 26 szczepów pochodzących od pacjentów, należących do gatunków Aggregatibacter actinomycetemcomitans (12 szczepów), Campylobacter sputorum (5), Eikenella corrodens (9) oraz 6 szczepów wzorcowych z gatunków Bacteroides fragilis ATCC 25285, Bacteroides ovatus ATCC 8483, Bacteroides vulgatus ATCC 8482, Fusobacterium nucleatum ATCC 25286, Propionibacterium acnes ATCC 11827 i Peptostreptococcus anaerobius ATCC 27337.
Do badań wykorzystano olejek eukaliptusowy firmy Semifarm. Wrażliwość (MIC) bakterii oznaczono metodą seryjnych rozcieńczeń w agarze Brucella z dodatkiem 5% krwi baraniej. Olejek rozpuszczano w dwumetylosulfotlenku (DMSO, Serwa), a następnie dodawano do jałowej wodzy destylowanej w celu uzyskania stężeń wynoszących: 0,06, 0,12, 0,25, 0,5, 1,0, 2,0, 4,0 mg/ml. Inokulum, zawierające 105 jtk (jednostek tworzących kolonie) w jednej kropli, nanoszono aparatem Steersa na powierzchnię agaru zawierającego odpowiednie rozcieńczenie olejku eukaliptusowego. Kontrolę wzrostu szczepów stanowiło podłoże niezawierające olejku. Inkubację podłoży prowadzono w 37°C przez 48 godz., w anaerostatach w warunkach mikroaerofilnych (CAMPY Pak, BBL) oraz w warunkach beztlenowych (dla szczepów wzorcowych). Za MIC przyjmowano najmniejsze stężenie olejku, które całkowicie hamowało wzrost badanych szczepów bakterii.
Wyniki i omówienie

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

Piśmiennictwo
1. Magier DL, Ximenez-Fyvie LA, Haffajee AD i wsp. Distribution of selected bacterial species on intraoral surfaces. J Clin Periodontol 2003; 30:644-54.
2. Nishihara T, Koseki T. Microbial etiology of periodontitis. Periodontology 2004; 36:14-26.
3. Socransky SS, Haffajee AD. Periodontal microbial ecology. Periodontology 2005; 38:135-87.
4. Canigia LF, Moreira AN, Furman L i wsp. Microbial assessment of subgingival plaques from Argentinian patients with adult periodontitis. Anaerobe 1999; 5:263-5.
5. Sonicini J, Kanasi E, Lu SC i wsp. Oral microbiota of children in a school-based dental clinic. Anaerobe 2010; 16:278-82.
6. Silva J, Abebe W, Sausa SM i wsp. Analgesic and anti-inflammatory effects of essential oils of Eucalyptus. J Ethnopharmacol 2003; 89:277-83.
7. Sacchetti G, Maietti S, Muzzoli M i wsp. Comparative evaluation of 11 essential oils of different origin as functional antioxidants, antiradicals and antimicrobials in food. Food Chem 2005; 91:621-32.
8. Balacs T. Cineole-rich-eucalyptus. Int J Aromather 1997; 8(2):15-21.
9. Sadlon AE, Lamson DW. Immune-modifying and antimicrobial effects of eucalyptus oil and simple inhalation devices. Altern Med Rev 2010; 15(1):33-46.
10. Upadhyay S. Essential oils: antimicrobial, anthelminthic, antiviral, anticancer and anti-insect properties. J Appl Biosci 2010; 36(1):1-22.
11. Pereira SI, Freire CSR, Netp CP i wsp. Chemical composition of the essential oil distilled from the fruits of Eucalyptus globulus grown in Portugal. Flavour Fragr J 2005; 20:407-9.
12. Pandey RR, Dubey RC, Saini S. Phytochemical and antimicrobial studies on essential oils of some aromatic plants. Afric J Biotechnol 2010; 9(28):4364-8.
13. Bacchir RG, Bengali M. Antibacterial activity of leaf essentials oils of Eucalyptus globulus and Eucalyptus camaldulensis. Afr J Pharm Pharmacol 2008; 2(10):211-5.
14. Bhattaram VA, Graefe V, Kohler C i wsp. Pharmacokinetics and bioavailability of herbal medicinal products. Phytomed 2002; Suppl III. 9:1-33.
15. Indian Pharmacopeia. Delhi: Government of India, Ministry of Health and Family Welfare – Controller of Publications 1996; Vol. 1:310.
16. Inoue S, Yamaguchi H, Takizawa T. Screening of the antibacterial effects of a variety of essential oils on respiratory tract pathogens, using a modified dilution assay method. J Infect Chemother 2001; 7:251-4.
17. Debbarma J, Kishore P, Nayak BB i wsp. Antibacterial activity of ginger, eucalyptus and sweet orange peel essential oils on fish-borne bacteria. J Food Proc Preserv 2013; 37:1022-30.
18. Bosnic T, Softic D, Grujic-Vasic J. Antimicrobial activity of some essential oils and major constituents of essential oils. Acta Med Academ 2006; 35:19-22.
19. Fit IN, Rapuntean G, Rapuntean S i wsp. Antibacterial effect of essential vegetal extracts on Staphylococcus aureus compared to antibiotics. Not Bot Hort Agrobot Cluj 2009; 37(2):117-23.
20. Inouye S, Takizawa T, Yamaguchi H. Antibacterial activity of essential oils and their major constituents against respiratory tract pathogens by gaseous contact. J Antimicrob Chemother 2001; 47:565-73.
21. Meygalla SE, El-Keltrawi NEM, Ross SA. A study of antimicrobial action of some essential oil constituents. Herba Pol 1980; 26:181-6.
22. Damjanovic-Vratnica B, Dakov T, Sukovic D i wsp. Antimicrobial effects of essential oil isolated from Eucalyptus globulus Labill. from Montenegro. Czech J Food Sci 2011; 29(3):277-84.
23. Djenane D, Yanguela J, Amorouche T i wsp. Chemical composition and antimicrobial effects of essential oils of Eucalyptus globules, Myrtus communis and Satureja hortensis against Escherichia coli 0157:H7 and Staphylococcus aureus in minced beef. Food Sci Technol Int 2011; 17 (6):505-16.
24. Mulyaninigshih S, Sporer F, Reichling J i wsp. Antimicrobial activity of essential oils from eucalyptus and selected components against multidrug resistant bacterial pathogens. Pharm Biol 2011; 49(9):893-9.
25. Shumny D, Szypuła E, Szydłowski M i wsp. Leki roślinne stosowane w chorobach układu oddechowego. Den Med Probl 2007; 44(4):507-15.
26. Katiyar A, Singh D, Mishra BN. Essential oil: production for health care in current scenario. Ann Biol Res 2010; 1(3):200-9.
27. Prabuseenivasan S, Jayakumar M, Ignacimuthu S. In vitro antibacterial activity of some plant essential oils. BMC Compl Altern Med 2006; 6(39):1-8.
28. Cermelli C, Fabio A, Fabio G i wsp. Effect of eucalyptus essential oil on respiratory bacteria and viruses. Curr Microbiol 2008; 56:89-92.
29. Salari MH, Amine G, Shirazi MH i wsp. Antibacterial effects of Eucalyptus globulus leaves extract on pathogenic bacteria isolated from specimens of patients with respiratory tract disorders. Clin Microbiol Infect 2006; 12(2):194-6.
30. Bhat D, Sachan AK, Jains S i wsp. Studies on inhibitory effects of eucalyptus oil on sebaceous glands for the management of acne. Ind J Nat Prod Res 2011; 2(3):345-9.
31. Morris JA, Khettry A, Seitz EW. Antimicrobial activity of aroma chemicals and essential oils. J Am Oil Chem Soc 1979; 56:595-603.
32. Kalemba D, Kunicka A. Antibacterial and antifungal properties of essential oils. Curr Med Chem 2003; 10:813-29.
33. Kędzia B, Hołderna-Kędzia E. Badanie wpływu olejków eterycznych na bakterie, grzyby i dermatofity chorobotwórcze dla człowieka. Post Fitoter 2007; (2):71-7.
34. Vidya TJ, Vidya P. Antimicrobial activity of Scan Vet Cream. Veterinary 2000; 16(24):155-9.
35. Yousef RT, Tawil GG. Antimicrobial activity of volatile oils. Pharmazie 1980; 35(11):698-701.
36. Karpanen TJ, Worthington T, Hendry ER i wsp. Antimicrobial efficacy of chlorhexidine alone and with combination with eucalyptus oil, tea tree oil and thymol against planctonic and biofilm cultures of Staphylococcus epidermidis. J Antimicrob Chemother 2008; 62:1031-6.
37. Delaquis PJ, Stanich K, Girard B i wsp. Antimicrobial activity of individual and mixed fractions of dill, cilantro, coriander and eucalyptus essential oils. Int J Food Microbiol 2002; 74:101-9.
38. Kumar A, Sharma VD, Sing AK i wsp. Antibacterial properties of different eucalyptus oils. Fitotherapy 1988; 59:141-4.
39. Kędzia A. Działanie olejku eukaliptusowego na bakterie beztlenowe. Post Fitoter 2006; (4):183-7.
40. Maruzzella JC, Sicurella N. Antibacterial activity of essential oil vapors. J Am Pharm Assoc 1960; 49:692-4.
41. Takarada K, Kimizuka N, Takchashi K i wsp. A comparison of the antimicrobial efficiaces of essential oils against oral pathogens. Oral Microbial Immunol 2004; 19:61-5.
42. Luangnarumitchai S, Lamlertthon S, Tiyaboonchai W. Antimicrobial activity of essential oils against five strains of Propionibacterium acnes. Mahidol Univ J Pharm Sci 2007; 37(1-4):60-4.
43. Trivedi NA, Hotchandani SC. A study of the antimicrobial activity of oil of Eucalyptus. Ind J Pharmacol 2004; 36(2):93-5.
44. Ghalem BR, Mohamed B. Antibacterial activity of leaf essential oils of Eucalyptus globulus and Eucalyptus camaldulensis. Afric J Pharm Pharmacol 2008; 2(10):211-5.
45. Rosato A, Vitali C, De Laurentis N i wsp. Antibacterial effect of some essential oils administrated alone or in combination with Norfloxacin. Phytomed 2007; 14:727-32.
otrzymano: 2017-07-21
zaakceptowano do druku: 2017-08-10

Adres do korespondencji:
*prof. dr hab. n. med. Anna Kędzia
ul. Małchowskiego 5/5, 80-262 Gdańsk Wrzeszcz
e-mail: anak@gumed.edu.pl

Postępy Fitoterapii 4/2017
Strona internetowa czasopisma Postępy Fitoterapii