Artykuły w Czytelni Medycznej o SARS-CoV-2/Covid-19

Poniżej zamieściliśmy fragment artykułu. Informacja nt. dostępu do pełnej treści artykułu tutaj
© Borgis - Nowa Medycyna 1/2009, s. 32-36
*Jolanta Paluch-Oleś, Maria Kozioł-Montewka
Ocena przydatności interferonowego testu QuantiFERON-TB Gold in Tube i tuberkulinowego testu skórnego w immunodiagnostyce zakażeń Mycobacterium tuberculosis
Evaluation of usefulness of QuantiFERON-TB Gold in Tube assay and Tuberculin Skin Test for immunodiagnosis of Mycobacterium tuberculosis infection
Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie
Kierownik Katedry i Zakładu: prof. dr hab. Maria Kozioł-Montewka
Streszczenie
Targeted testing and treatment of latent tuberculosis infection (LTBI) is a key element of tuberculosis control. This strategy is powerful because preventive treatment of people with LTBI reduces the risk of subsequent development of active TB by about 90%. Until recently the tuberculin skin test (TST) has been the only available test used to detect LTBI despite its drawbacks and many limitations. The new interferon gamma based assays (IGRAs), used to detect tuberculosis infections, have been developed and obtained CDC approval last years. These tests measure the IFN-γ production by sensitized lymphocytes after stimulation with ESAT-6, CFP-10 and TB7.7 (p4) M. tuberculosis antigens. They may be successfully applied in BCG vaccinated populations because of their antigen´s specificity. The sensitivity of IGRAs are higher than TST in detecting people with active tuberculosis. The last decade of science research has shown that the introduction of new blood tests is the significant achievement in the diagnosis of M. tuberculosis infection.
Wstęp
Zgodnie z oceną Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) jedna trzecia ludzkiej populacji na świecie jest zakażona M. tuberculosis, przy czym ogromna większość tych zakażeń ma postać latentną (LTBI) (1).W odróżnieniu od aktywnej postaci gruźlicy, zakażenie latentne ma bezobjawowy przebieg i nie stanowi bezpośredniego zagrożenia epidemiologicznego. Szacuje się jednak, że w ciągu 5 lat od zakażenia u około 5% immunokompetentnych osób z LTBI dojdzie do rozwoju aktywnej gruźlicy, a u następnych 5% choroba rozwinie się w czasie dalszych lat życia. Od ponad trzydziestu lat identyfikacja i leczenie latentnych zakażeń M. tuberculosis jest jednym z podstawowych elementów w programach walki z gruźlicą w USA i innych państwach z niskimi wskaźnikami epidemiologicznymi. Strategia leczenia osób z LTBI zmniejsza w około 90% ryzyko rozwoju gruźlicy. Szczególne korzyści polegające na ochronie najbliższego otoczenia przed zakażeniem M. tuberculosis wynikają z leczenia osób z LTBI należących do grup wysokiego ryzyka. Grupę ryzyka stanowią osoby o niskim statusie społecznym, obciążone chorobą z uzależnienia, ludzie w podeszłym wieku, chorzy z cukrzycą, krzemicą, chorobami nowotworowymi, chorobami krwi, pacjenci po transplantacji, leczeni sterydami oraz leczeni immunosupresyjne, w tym pacjenci leczeni inhibitorami TNFα (2, 3).
Tuberkulinowy test skórny
Testem umożliwiającym identyfikację osób z LTBI, w grupach zwiększonego ryzyka rozwoju gruźlicy, był do tej pory tuberkulinowy test skórny (TST). TST był i nadal jest jedną z metod diagnostycznych aktywnej gruźlicy, testem sprawdzającym stan alergii tuberkulinowej przed planowanym szczepieniem oraz testem epidemiologicznym do oceny stopnia zakażenia populacji prątkiem gruźlicy. Wrażliwość na tuberkulinę po zakażeniu prątkiem gruźlicy po raz pierwszy stwierdził Pirquet w 1907 r. Wprowadził on do diagnostyki tuberkulinowy odczyn doskórny, skaryfikacyjny zwany odczynem Pirqueta. W 1908 r. Dora Mantoux wykonała odczyn śródskórny, który ze względu na sposób wprowadzenia tuberkuliny oraz ze względu na jej rodzaj (Renset Tuberkulin, seria 23) jest uważany za najbardziej czuły i swoisty. Aby wyniki próby tuberkulinowej miały właściwe znaczenie kliniczne i epidemiologiczne, wymagane jest poznanie podstaw reakcji immunologicznej wzbudzanej przez ten antygen, jak również stosowanie standardowej tuberkuliny i standardowej techniki wykonania i odczytu testu.
W Polsce od 1966 r. stosowana jest tuberkulina RT23, będąca przesączem zabitych na gorąco prątków gruźlicy typu ludzkiego. Podstawą odczynu tuberkulinowego jest rozwój nadwrażliwości typu późnego – DHT (delayed-type hypersensitivity), która jest możliwa do wykrycia w czasie od 2 do 4 tygodni od zakażenia. Po śródskórnym podaniu tuberkuliny już po 5-6 godz. zaczyna tworzyć się naciek, który po 72 godz. zostaje zmierzony i odczytany jako wynik próby. Interpretacja wyniku odczynu tuberkulinowego jest zależna od wielkości i typu powstałego nacieku. Zgodnie z zaleceniami CDC wynik od 0 do 4 mm uznawany jest za ujemny, od 5 do 9 mm za dodatni u osób z kontaktu z chorym prątkującym, u osób z immunosupresją (w tym z HIV), z nieprawidłowym rtg klatki piersiowej (stare zmiany po leczeniu p/gruźliczym), naciek większy od 15 mm uznawany jest za dodatni dla osób bez czynników ryzyka (2, 4, 5). Obecność w tuberkulinie PPD ok. 200 antygenów wspólnych dla prątków chorobotwórczych, szczepu BCG i mykobakterii z grupy NTM ( Nontuberculous Mycobacteria) sprawia, że test tuberkulinowy jest badaniem o niskiej specyficzności, czego wyrazem są wyniki fałszywie pozytywne. W populacjach poddawanych szczepieniom BCG istnieje zwiększone prawdopodobieństwo występowania wyników fałszywie dodatnich do 15 lat po szczepieniu. Do przyczyn niskiej czułości testu tuberkulinowego zalicza się upośledzenie odpowiedzi immunologicznej typu komórkowego spowodowane wiekiem (dzieci do lat 5, osoby stare), zakażeniem HIV, leczeniem immunosupresyjnym, chorobą nowotworową itp. Fałszywie negatywne wyniki testu tuberkulinowego wykluczają go ze schematu diagnostycznego aktywnej gruźlicy w tych grupach chorych (3, 6, 7).
Testy interferonowe
W chwili obecnej stuletni test tuberkulinowy jest zastępowany przez nowoczesną generację immunologicznych diagnostycznych testów opartych na detekcji IFN-γ, a są to: QuantiFERON-TB Gold (QFT-G) australijskiej firmy Cellestis i T-SPOT.TB brytyjskiej firmy Oxford Immunotec. Testy te bazują na detekcji IFN-γ produkowanego przez limfocyty T w odpowiedzi na swoiste antygeny M. tuberculosis kodowane przez region RD1. Są dostępne komercyjnie i zostały zatwierdzone przez FDA jako testy diagnostyczne: QFT-G w 2005 r. i T-SPOT.TB w 2008 r.
W metodzie T-SPOT.TB, wykorzystującej technikę ELISPOT (Enzyme Linked Immunosorbent Spot), wyizolowane komórki jednojądrzaste krwi obwodowej są stymulowane przez swoiste antygeny prątka gruźlicy i po inkubacji oceniana jest liczba „plamek” (spots), które odpowiadają obecności immunokompetentnych limfocytów T wydzielających IFN-γ (8).
Test QuantiFERON-TB Gold in Tube
QuantiFERON-TB Gold In-Tube jest pośrednią metodą oceny latentnego zakażenia prątkami gruźlicy lub aktywnej choroby (w połączeniu z dotychczas używanymi metodami klinicznymi i mikrobiologicznymi). Test QFT-G stanowi przełom w rozpoznawaniu zakażeńM. tuberculosis. Został zatwierdzony i jest stosowany jako test diagnostyczny w wielu krajach Europy oraz w USA. Testem oznacza się poziom IFN-γ jako identyfikacjęin vitro odpowiedzi komórkowej na antygeny symulujące białka ESAT-6, CFP-10 i TB7.7 (p4) występujące u prątków gruźlicy. Białka ESAT-6, CFP-10 są kodowane przez region RD1 w genomie prątka gruźlicy i są nieobecne u szczepów BCG, jak również u szczepów należących do NTM z wyjątkiem: M. kansasii, M. szulgai i M. mariunum. W celu maksymalnego zwiększenia specyficzności testu QFT-G, do puli białek służących do stymulacji limfocytów dołożono jeszcze jedno, wysoce swoiste dla M. tuberculosis białko TB7.7 (p4) z regionu RD11 w genomie prątka. Spowodowało to znaczne zwiększenie swoistości testu wersji QuantiFERON-TB Gold In-Tube (2) w porównaniu do swoistości próby tuberkulinowej oraz eliminację fałszywie dodatnich wyników w populacjach poddanych wcześniej szczepieniom BCG (9, 10).
Oznaczenie stężenia IFN-γ wykonywane jest techniką ELISA, a do każdego testu załączona jest wewnętrzna kontrola ujemna i dodatnia. Krew od pacjentów pobierana jest do specjalnych probówek: Nil Control, TB Antygen i Mitogen, następnie inkubowana przez 16 do 24 godz. w temp. 37°C i wirowana w celu oddzielenia plazmy, w której oznaczany jest poziom specyficznego IFN-γ. Wyniki stwierdzające obecność lub wykluczanie zakażenia sporządzane są na podstawie kalkulacji komputerowej w oparciu o porównanie wartości IFN-γ dla TB Antygenu, kontroli ujemnej (Nil Control) i dodatniej (Mitogen) i są możliwe do otrzymania w ciągu 24 godzin od pobrania krwi. Dla wyniku pozytywnego przyjęto stężenie IFN-γ wyższe od 0,35 IU/ml (TB antygen minus Nil) przy Nil mniejszym lub równym 8,0 IU/ml oraz przy każdej wartości różnicy pomiędzy Mitogenem i Nilem. Pozytywny wynik wskazuje na obecność zakażenia M. tuberculosis i nie różnicuje LTBI od aktywnej postaci gruźlicy. W każdym przypadku powinna być przeprowadzona dalsza diagnostyka w celu wykluczenia aktywnej gruźlicy, a po jej wykluczeniu powinno być rozważone profilaktyczne leczenie zakażenia. Za wynik negatywny przyjęto stężenie IFN-γ mniejsze od 0,35 IU/ml. Wynik nieokreślony otrzymywany jest w przypadku gdy stężenie IFN-γ jest mniejsze od 0,5 IU/ML dla różnicy Mitogen minus Nil, oraz przy stężeniu IFN-γ dla NIL większym od 0,8 IU/ml.
Test QFT-G jest pośrednim testem jakościowym, w którym stężenie IFN-γ decyduje o wyniku dodatnim lub ujemnym, natomiast nie świadczy o masywności zakażenia, o poziomie wrażliwości immunologicznej oraz o prawdopodobieństwie rozwoju aktywnej postaci choroby.
Przydatność diagnostyczną testu QFT-G i jego przewagę nad próbą tuberkulinową w warunkach praktyki klinicznej potwierdzają liczne publikacje oraz wyniki badań wykonanych w Katedrze i Zakładzie Mikrobiologii Lekarskiej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.
Dane literaturowe
Zastosowanie testu QuantiFERON TB Gold do diagnostyki latentnego zakażenia M. tuberculosis

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Płatny dostęp tylko do jednego, POWYŻSZEGO artykułu w Czytelni Medycznej
(uzyskany kod musi być wprowadzony na stronie artykułu, do którego został wykupiony)

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem , należy wprowadzić kod:

Kod (cena 19 zł za 7 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

 

 

Płatny dostęp do wszystkich zasobów Czytelni Medycznej

Aby uzyskać płatny dostęp do pełnej treści powyższego artykułu wraz z piśmiennictwem oraz WSZYSTKICH około 7000 artykułów Czytelni, należy wprowadzić kod:

Kod (cena 49 zł za 30 dni dostępu) mogą Państwo uzyskać, przechodząc na tę stronę.
Wprowadzając kod, akceptują Państwo treść Regulaminu oraz potwierdzają zapoznanie się z nim.

otrzymano: 2009-02-25
zaakceptowano do druku: 2009-03-27

Adres do korespondencji:
*Jolanta Paluch-Oleś
Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej UM
ul. Chodźki 1, 20-093 Lublin
tel.: (0-81) 742-37-48
e-mail: ojo46@wp.pl

Nowa Medycyna 1/2009
Strona internetowa czasopisma Nowa Medycyna